آموزش در برزیل
![]() | |
| وزارت آموزش و پرورش | |
|---|---|
| وزیر آموزش برزیل | Camilo Santana |
| بودجهٔ آموزش و پرورش ملی (۲۰۲۲) | |
| بودجه | ۵٫۹۵٪ از تولید ناخالص داخلی؛ ۱۵٫۷۲٪ از کل بودجه دولتی |
| دادههای همگانی | |
| زبانهای نخست | زبان پرتغالی |
| گونه نظام آموزشی | فدرال، ایالتی، شهرداری، خصوصی |
| باسوادی (۲۰۲۳) | |
| مجموع | ۹۵٫۴٪[۱] |
| مردان | ۹۴٫۷٪ |
| زنان | ۹۶٫۱٪ |
آموزش در برزیل بر پایه قانون اساسی فدرال و قانون رهنمودها و مبانی آموزش ملی (LDB)، مسئولیتی مشترک میان دولت فدرال، ایالتها، ناحیه فدرال و شهرداریهاست که هر یک موظف به اداره و سازماندهی سامانه آموزشی خود میباشند. زبان رسمی آموزش، زبان پرتغالی است و سامانه آموزشی برزیل دربرمیگیرد چهار سطح اصلی: آموزش پیشدبستانی، آموزش ابتدایی، آموزش متوسطه و آموزش دانشگاهی. فیلسوف و آموزشگر نامدار پائولو فریره بهعنوان پدر معنوی آموزش برزیل شناخته میشود و آموزههایش تأثیری ژرف بر آموزش در این کشور و جهان گذاشتهاست.
برزیل در دهههای اخیر پیشرفتهای چشمگیری در زمینه آموزش داشتهاست؛ نرخ باسوادی از ۷۵٪ به بیش از ۹۵٪ در سال ۲۰۲۳ رسیده و ثبتنام در آموزش ابتدایی برای کودکان ۷ تا ۱۴ ساله از ۸۰٫۹٪ در ۱۹۸۰ به ۹۶٫۴٪ در سال ۲۰۰۰ افزایش یافتهاست. با این حال، کیفیت کلی سامانه آموزشی همچنان با چالشهایی روبهروست و برزیل در آزمونهای بینالمللی مانند برنامه بینالمللی ارزیابی دانشآموز (PISA) پایینتر از میانگین جهانی قرار میگیرد.
آموزش عالی در برزیل با دورههای کارشناسی آغاز میشود و دانشجویان میتوانند در ادامه دورههای تخصصی کارشناسی ارشد و دکتری را دنبال کنند. از میان بیست دانشگاه برتر آمریکای لاتین، ده دانشگاه برزیلی بودهاند. آزمون ملی دوره متوسطه (ENEM) بزرگترین آزمون کشور و دومین آزمون بزرگ جهان از نظر تعداد شرکتکنندگان است.
پیشینه
دوره استعماری و نقش یسوعیان
هنگامی که کاوشگران پرتغالی در سده شانزدهم میلادی به برزیل رسیدند و آغاز به استعمار سرزمینهای خود در جهان جدید کردند، این سرزمین را مردمان و قبایل بومی ساکن بودند که نه سامانه نوشتاری داشتند و نه آموزش مدرسهای.[۲]
یسوعیها (فرقه عیسوی) از آغاز تأسیس در ۱۵۴۰ یک فرقه تبلیغی بودند. تبلیغ دین یکی از اهداف اصلی آنان بود و ایشان متعهد به تعلیم و آموزش در اروپا و ماورای آن بودند. فعالیتهای تبلیغی در شهرها و روستاها با تعهدی راسخ به آموزش همراه بود که به شکل گشایش مدارسی برای پسران، نخست در اروپا و بهسرعت در آمریکا و آسیا درآمد. نخستین مدرسه ابتدایی در برزیل توسط یسوعیان در شهری که امروز سالوادور، باهیا نامیده میشود بنیانگذاری شد و آنان در طول دهههای ۱۵۰۰ میلادی چندین مدرسه و دبیرستان دیگر نیز تأسیس کردند.[۳] بنیانگذاری مأموریتهای کاتولیک، مدارس و حوزههای علمیه پیامد دیگر حضور یسوعیان در آموزش بود. در اواسط سده شانزدهم، یسوعیان در غرب آفریقا، آمریکای جنوبی، اتیوپی، هند، چین و ژاپن حضور داشتند و این گسترش فعالیتهای تبلیغی تا حد زیادی در چارچوب امپراتوری پرتغال شکل گرفت.[۲]
در دورهای که جهان عمدتاً بیسواد بود، امپراتوری پرتغال میزبان یکی از نخستین دانشگاههای بنیانگذاشتهشده در اروپا بود: دانشگاه کویمبرا، که یکی از قدیمیترین دانشگاههای در حال فعالیت جهان است. در سراسر سدههای سلطه پرتغال، دانشجویان برزیلی — که بیشتر فارغالتحصیل مأموریتها و حوزههای یسوعی بودند — مجاز به ثبتنام در آموزش عالی در پرتغال قارهای بودند.[۲]
در سال ۱۵۴۹، نخستین گروه یسوعیان به ریاست کشیش مانوئل دا نوبرگا به برزیل رسید و نخستین «مدرسه خواندن و نوشتن» را بنیان گذاشت. نوبرگا سه کالج (در اولیندا، سالوادور و ریو دو ژانیرو) و پنج مدرسه ابتدایی در نقاط مختلف تأسیس کرد.[۴]
_S%C3%A9_Catedral_1862.jpg)
تا پایان سده هجدهم، عملاً هیچ آموزش رسمی در برزیل وجود نداشت، مگر برخی تلاشهای پراکنده یسوعیان. اما یسوعیان در ۱۷۵۹ و پس از کشمکش با نخستوزیر جدید، مارکی دو پومبال، از مستعمره اخراج شدند. تاجوتخت پرتغال برای بازسازی لیسبون پس از زلزله ویرانگر ۱۷۵۵ نیاز به منابع مالی داشت و از این رو اموال یسوعیان را مصادره کرد. پومبال مدارس یسوعی را تصاحب کرد و اصلاحات آموزشی را در سراسر امپراتوری به اجرا گذاشت.[۲] پس از اخراج یسوعیان از برزیل، آموزش عمدتاً در اختیار سازمانهای مذهبی باقیمانده و نهادهای نظامی قرار گرفت.[۳]
اواخر سده هجدهم: نهادهای علمی و هنری
در ۱۷۷۲، پیش از تأسیس فرهنگستان علوم لیسبون (۱۷۷۹)، یکی از نخستین انجمنهای علمی برزیل و امپراتوری پرتغال در ریو دو ژانیرو به نام «سوسیئداده سینتیفیکا» پایهگذاری شد. در ۱۷۹۷، نخستین مؤسسه گیاهشناسی در سالوادور، باهیا تأسیس گردید. در اواخر سده هجدهم، آکادمی سلطنتی توپخانه، استحکامات و طراحی (Real Academia de Artilharia, Fortificação e Desenho) در ریو دو ژانیرو در سال ۱۷۹۲ از طریق فرمانی از سوی مقامات پرتغالی بهعنوان مدرسه آموزش عالی برای تدریس علوم و مهندسی تأسیس شد. میراث این آکادمی امروز میان مؤسسه مهندسی نظامی و مدرسه پلیتکنیک دانشگاه فدرال ریودوژانیرو — قدیمیترین مدرسه مهندسی برزیل و یکی از قدیمیترینهای جهان — تقسیم شدهاست.[۵]
نامه سلطنتی ۲۰ نوامبر ۱۸۰۰ از سوی پادشاه ژائو ششم، «کلاس عملی طراحی و شکل» را در ریو دو ژانیرو برقرار کرد که نخستین نهاد برزیل بود که بهطور نظاممند به آموزش هنر اختصاص یافته بود. فرمان ۱۲ اوت ۱۸۱۶ «مدرسه سلطنتی علوم، هنر و صنایع» را ایجاد کرد که آموزش رسمی در هنرهای زیبا را پایهگذاری کرد و بنیان مدرسه ملی هنرهای زیبا کنونی را گذاشت.[۵]
سده نوزدهم: خاندان سلطنتی و نهادهای آموزشی

در سده نوزدهم، خاندان سلطنتی پرتغال به سرپرستی ژائو ششم در حالی که از لشکرکشی ناپلئون به پرتغال در ۱۸۰۷ میگریختند، به ریو دو ژانیرو رسیدند. در دوره کوتاهی میان ۱۸۰۸ و ۱۸۱۰، دولت پرتغال آکادمی سلطنتی نیروی دریایی، آکادمی نظامی سلطنتی، کتابخانه ملی برزیل، باغ گیاهشناسی ریو دو ژانیرو، آکادمی پزشکیجراحی باهیا (که اکنون دانشگاه فدرال باهیا نام دارد) و آکادمی پزشکیجراحی ریو دو ژانیرو (که اکنون دانشکده پزشکی دانشگاه فدرال ریودوژانیرو است) را تأسیس کرد.[۶]
حضور خاندان سلطنتی در برزیل توسعه نهادهای آموزشی رسمیتر را تشویق کرد.[۳] برزیل در ۱۸۲۲ استقلال یافت.[۷] دولت در دوره امپراتوری برزیل، آموزش ابتدایی را برای همه برزیلیان تضمین کرد؛ اما این تضمین عملاً بردگان و مردمان بومی را در بر نمیگرفت و سامانه آموزشی موجود با توجه به کمبود منابع و وسعت کشور نمیتوانست تمام کشور را پوشش دهد.[۳] نخستین مدرسه متوسطه دولتی در ۱۸۳۷ در ریو دو ژانیرو با نام «کالج امپریال پدرو دوم» تأسیس شد.[۳]
در میان نخستین دانشکدههای حقوق تأسیسشده در برزیل، دانشکدههای حقوق رسیفی و سائو پائولو در ۱۸۲۷ جای دارند. اما در دهههای بعدی، بیشتر وکلای برزیلی در دانشگاههای اروپایی مانند دانشگاه کویمبرا تحصیل کردند که از سده شانزدهم به نسلهای متعدد دانشجویان برزیلی مدرک میداد.[۷]
در ۱۸۷۲، برزیل ۹٬۹۳۰٬۴۷۸ نفر جمعیت داشت (۸۴٫۸٪ آزاد و ۱۵٫۲٪ برده). بر اساس سرشماری ملی آن سال، از میان ساکنان آزاد (۸٬۴۱۹٬۶۷۲ نفر)، تنها ۲۳٫۴٪ مردان آزاد و ۱۳٫۴٪ زنان آزاد سواد خواندن و نوشتن داشتند. در ۱۸۸۹، شش دهه پس از استقلال، تنها ۲۰٪ از کل جمعیت باسواد بود.[۷]
نرخ بیسوادی در طول تاریخ
| جمعیت بیسواد در برزیل[۸] | |
|---|---|
| سال | درصد بیسوادان |
| ۱۷۵۰ | ۸۰٪ |
| ۱۸۲۲ | ۸۲٪ |
| ۱۸۷۲ | ۸۲٫۳٪ |
| ۱۸۹۰ | ۸۲٫۶٪ |
| ۱۹۲۰ | ۷۱٫۲٪ |
| ۱۹۴۰ | ۶۱٫۲٪ |
| ۱۹۵۰ | ۵۷٫۲٪ |
| ۱۹۶۰ | ۴۶٫۶٪ |
| ۱۹۷۰ | ۳۸٫۷٪ |
| ۱۹۸۰ | ۳۱٫۹٪ |
| ۱۹۹۱ | ۲۴٫۲٪ |
| ۲۰۰۰ | ۱۶٫۷٪ |
برزیل دوره استعماری و دوره امپراتوری را با ۸۰٪ یا بیشتر جمعیت بیسواد پشت سر گذاشت.[۸] شاخص بیسوادی حتی میان ۱۸۷۲ و ۱۸۹۰ بدتر شد و از ۸۲٫۳٪ به ۸۲٫۶٪ رسید.[۹] تخمین زده میشود که در ۱۶۴۱، ۳۰٪ مردان انگلستان توانایی خواندن و نوشتن داشتند، نرخی که برزیل ۲۷۹ سال دیرتر، یعنی در ۱۹۲۰، به آن دست یافت.[۸]
جمهوری اول و اصلاحات آموزشی
در طول جمهوری اول (۱۸۸۹–۱۹۳۰)، آموزش ابتدایی و متوسطه زیر مسئولیت دولتهای محلی و ایالتی باقی ماند. وزارت آموزش، پست و تلگراف تأسیس شد. قانونگذاری آموزشی این دوره بر برنامههای درسی متمرکز بر علوم و ریاضیات تأکید داشت.[۳] دسترسی به آموزش همچنان ناقص بود و حداکثر حدود ۲۵٪ از جمعیت باسواد بودند. آموزش در این دوره برای جمعیت سیاهپوست برزیل عمدتاً دستنیافتنی ماند.[۳]
در طول سده بیستم، ایالتهای برزیل کمپینهای باسوادی خود را آغاز کردند.[۱۰] به رهبری آموزشگرانی چون پائولو فریره، این کمپینها امیدوار بودند بیسوادی گسترده در مناطق روستایی را کاهش دهند. از ۱۹۶۳، کمپینها بر مناطق روستایی متمرکز شدند.[۱۰] روشهای فریره بهدلیل سرعت ظاهری عملکردشان بسیار محبوب بودند: او ادعا میکرد یک دانشآموز میتواند در ۴۰ ساعت خواندن و نوشتن را بیاموزد.[۱۰] ترس رو به رشد از کمونیسم و قدرت فزاینده نظامیان به پایان کمپینها در ۱۹۶۴ و تبعید فریره و دیگران مانند او منجر شد.[۱۰] دولت نظامی در اواخر دهه ۱۹۷۰ کمپینهای جدیدی را با دستاوردهایی مورد تردید آغاز کرد.[۱۱]

دوره معاصر
پس از حکومت نظامی برزیل، آموزش بهعنوان راهی برای ساختن جامعهای عادلانهتر نگریسته شد. «مدارس شهروند» پدیدار شدند که برای ترویج تفکر انتقادی، گنجاندن افراد حاشیهنشین، و کنجکاوی (بهجای حفظ طوطیوار و اطاعت) طراحی شده بودند.[۱۲]
با وجود کاستیها، برزیل از دهه ۱۹۸۰ پیشرفت چشمگیری داشتهاست. ثبتنام در مدارس برای کودکان ۷ تا ۱۴ ساله از ۸۰٫۹٪ در ۱۹۸۰ به ۹۶٫۴٪ در سال ۲۰۰۰ افزایش یافت. در گروه سنی ۱۵ تا ۱۷ ساله در همان دوره، این نرخ از ۴۹٫۷٪ به ۸۳٪ رسید.[۱۳] نرخ باسوادی از ۷۵٪ به ۹۰٪ افزایش یافت.[۱۴]
«مدارس بومی» در ۱۹۹۱ توسط وزارت آموزش و فرهنگ برزیل به یک طبقهبندی رسمی تبدیل شدند؛ به این معنا که مدارس برای مردمان بومی دیگر صرفاً بهعنوان مدارس مأموریتی یا مدارس رزروات دستهبندی نمیشوند. این تغییر در دستهبندی اجازه دادهاست این مدارس بهعنوان مدارس دولتی ایالتی یا شهرداری تعیین شوند و تأمین مالی و رهنمودهای متناسب دریافت کنند.[۱۵]
امروز برزیل در تلاش است آموزش عمومی ارائهشده در مراحل نخستین را بهبود بخشد و استانداردهای بالایی را که جمعیت از دانشگاههای دولتی انتظار دارد حفظ کند. دستیابی به هدف توسعه سازمان ملل دربارهٔ آموزش ابتدایی جهانی و گسترش آموزش برای دانشآموزان با نیازهای ویژه از جمله اهدافی هستند که سیاستگذاران برزیلی دنبال میکنند.[۱۶]
سازمان و ساختار

آموزش در برزیل بر پایه قانون اساسی فدرال و قانون رهنمودها و مبانی آموزش ملی، مسئولیت مشترک دولت فدرال، ایالتها، ناحیه فدرال و شهرداریهاست.[۱۷] سامانه آموزشی برزیل از سه سطح اصلی تشکیل میشود:[۱۸]
- آموزش پیشدبستانی (educação infantil) در نهادهای دولتی و خصوصی ارائه میشود.
- آموزش پایه (ensino básico) در نهادهای دولتی و خصوصی موجود است و برای افراد شش تا هفده ساله اجباری است.
- آموزش عالی (ensino superior) شامل دورههای تحصیلات تکمیلی، در نهادهای دولتی و خصوصی موجود است.
آموزش پیشدبستانی
آموزش پیشدبستانی اختیاری است و برای کمک به رشد کودکان زیر شش سال وجود دارد. هدف آن کمک به تمام حوزههای رشد کودک از جمله مهارتهای حرکتی، شناختی و اجتماعی است و درعینحال بستری برای کسب دانش و یادگیری بعدی فراهم میکند. مهدکودک برای کودکان زیر دو سال، مهد برای کودکان دو تا سه سال و پیشدبستانی برای کودکان چهار سال به بالا وجود دارد. پیشدبستانیهای دولتی توسط شهرداریها تأمین میشوند.[۱۸]
آموزش ابتدایی
آموزش ابتدایی برای کودکان شش تا چهارده ساله اجباری است و نه «سال» (بهجای هشت «پایه» پیشین) را دربرمیگیرد.[۱۹] اولین سال، به طور کلی با آخرین سال پیشدبستانی مؤسسات خصوصی مطابقت دارد و هدف آن دستیابی به باسوادی است. شورای ملی آموزش یک برنامه درسی پایهای شامل زبان پرتغالی، تاریخ، جغرافیا، علوم، ریاضیات، هنر و تربیت بدنی تعیین میکند. برای سالهای ششم تا نهم، یک زبان خارجی (معمولاً انگلیسی) نیز الزامی است.[۱۸]
آموزش ابتدایی به دو مرحله تقسیم میشود: دوره اول (سالهای ۱ تا ۵) و دوره دوم (سالهای ۶ تا ۹). در دوره اول، هر گروه دانشآموزی معمولاً یک معلم دارد، در حالی که در دوره دوم، به تعداد دروس، معلم وجود دارد. مدت سال تحصیلی توسط قانون رهنمودها و مبانی آموزش ملی حداقل ۲۰۰ روز تعیین شده و آموزش ابتدایی باید حداقل ۸۰۰ ساعت فعالیت در سال برای دانشآموزان فراهم کند.[۱۸]
آموزش متوسطه

دانشآموزان باید آموزش ابتدایی خود را پیش از ثبتنام در آموزش متوسطه کامل کرده باشند. این مرحله از آموزش سه سال طول میکشد. حداقل ۲۲۰۰ ساعت تدریس در سه سال لازم است. برنامه درسی پایه آموزش متوسطه دربرمیگیرد: زبان پرتغالی (شامل ادبیات برزیلی و پرتغالی)، زبان خارجی (معمولاً انگلیسی)، تاریخ، جغرافیا، ریاضیات، فیزیک، شیمی و زیستشناسی. فلسفه و جامعهشناسی که در دوران دیکتاتوری نظامی (۱۹۶۴–۱۹۸۵) ممنوع شده بودند، دوباره اجباری شدهاند.[۱۸]
آموزش فنی
ثبتنام یا اتمام آموزش متوسطه برای کسانی که قصد دارند در آموزش فنی ثبتنام کنند اجباری است. آموزش فنی در کنار آموزش متوسطه (بهصورت ادغامشده) یا پس از آن (متوالی) ارائه میشود.[۱۸]
آموزش عالی

آموزش دانشگاهی در برزیل با دورههای کارشناسی آغاز میشود که میتوانند گزینههای تخصصی در رشتههای مختلف دانشگاهی یا حرفهای ارائه دهند. دانشجویان بسته به انتخاب خود میتوانند پیشینه آموزشی خود را با دورههای تحصیلات تکمیلی بهبود بخشند.[۱۷][۲۰] برای حضور در یک نهاد آموزش عالی، گذراندن همه سطوح آموزش ابتدایی و متوسطه الزامی است.[۱۷]
رأیدهی از زمان نخستین قانون اساسی ۱۸۲۴ برای همه شهروندان برزیل اجباری بودهاست. اما بیسوادان از نظر تاریخی نمیتوانستند ثبتنام برای رأیدهی کنند.[۲۱] قانون اساسی ۱۹۸۸ این را تغییر داد و مقرر کرد که بیسوادان حق رأی دارند اما رأیدهی برای آنان اجباری نیست.[۲۱]
چالشهای آموزشی
عملکرد در آزمونهای بینالمللی
بر اساس برنامه بینالمللی ارزیابی دانشآموز (PISA)، برزیل بهطور میانگین عملکردی ضعیفتر از میانگین دارد. دانشآموزان برزیلی در خواندن، ریاضیات و علوم — سه حوزه آزمون — نمراتی پایینتر از میانگین کسب میکنند.[۲۲] در آزمون PISA ۲۰۱۸، برزیل در خواندن نمره ۴۱۳ (رتبه ۵۸)، در ریاضیات نمره ۳۸۴ (رتبه ۷۱) و در علوم نمره ۴۰۴ (رتبه ۶۵) کسب کرد، اما برخی بهبود در ریاضیات در سالهای اخیر دیده میشود.[۲۲]
ابتکار اندازهگیری حقوق بشر دریافته است که برزیل ۸۶٫۸٪ از آنچه باید با توجه به سطح درآمدش برای حق آموزش ممکن باشد را انجام میدهد.[۲۳]
نابرابریهای منطقهای
مشکلات آموزش ابتدایی و متوسطه با تفاوتهای کیفی قابل توجهی میان مناطق تشدید شدهاست و منطقه شمالشرق بهشدت از این وضعیت رنج بردهاست.[۲۴] در سرشماری ۱۹۶۰، ایالت ریو دو ژانیرو با ۲۷٫۳٪ بیسواد بهترین وضعیت را داشت، در حالی که آلاگواس با ۷۲٫۶٪ بدترین وضعیت را داشت. در سرشماری ۲۰۰۰، ناحیه فدرال با ۸٫۸٪ بیسواد پیشرو بود و آلاگواس با ۳۶٫۵٪ همچنان آخرین جایگاه را داشت.[۹]
آموزش بومیان
«مدارس بومی» در ۱۹۹۱ به یک طبقهبندی رسمی آموزشی تبدیل شدند که این تغییر اجازه داد دادههای بیشتری دربارهٔ این مدارس گردآوری شود و آنها تأمین مالی مناسبتری دریافت کنند.[۱۵]
آموزش فراگیر
آموزش فراگیر نقطه عطفی تاریخی در برزیل است. در سطح جهانی، تعهد برزیل به ارائه آموزش فراگیر در بستر برگزاری کنفرانس جهانی آموزش ویژه در سالامانکا، اسپانیا، در ژوئن ۱۹۹۴ شکل گرفت. قانون اساسی ۱۹۸۸ حق آموزش برای همه از جمله افراد دارای معلولیت را تضمین کردهاست. ماده ۲۰۸ بهصراحت وظیفه دولت را در «ارائه آموزش تخصصی به افراد دارای معلولیت» مشخص میکند.[۲۵]
آموزش عالی و دانشگاهها



دانشگاهها — یعنی نهادهایی که چندین دانشکده عالی را برای تخصص حرفهای و علمی دربرمیگیرند — بسیار دیر در برزیل ظهور کردند، تنها در سده بیستم.[۲۶] در اواخر دوره استعماری، پرتغال بهطور منظم از اجازه دادن به هر گونه نهاد آموزش عالی در مستعمراتش خودداری میکرد. در ۱۷۶۸، شورای اداری امور ماورای دریا درخواست استان میناس ژرایس برای احداث مدرسه پزشکی را رد کرد.[۲۷]
از میان بیست دانشگاه برتر آمریکای لاتین بر اساس رتبهبندی QS سال ۲۰۱۴، ده دانشگاه برزیلی بودند.[۲۸] آزمون ملی دوره متوسطه (ENEM) که توسط وزارت آموزش برگزار میشود، بزرگترین آزمون کشور و دومین آزمون بزرگ جهان از نظر تعداد شرکتکنندگان است و نتیجه آن برای دسترسی به دانشگاههای دولتی از طریق سامانه انتخاب یکپارچه (SiSU) به کار میرود.[۲۹] در ۲۰۱۲، حدود ۱۱٫۳٪ از جمعیت برزیل تحصیلات عالی داشتند.[۳۰]
منابع
- ↑ «Tabela 7113: Taxa de analfabetismo das pessoas de 15 anos ou mais de idade, por sexo e grupo de idade». sidra.ibge.gov.br. دریافتشده در ۲۸ مارس ۲۰۲۴.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 4 «The Jesuit Order in Colonial Brazil | Brazil: Five Centuries of Change». library.brown.edu. دریافتشده در ۱۱ آوریل ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 4 5 6 7 Magalhães Gomes، Maria Laura؛ Marafioti Garnica، Antonio Vicente (۱ اوت ۲۰۲۱). «History of Mathematics Education in Brazil: an overview of secondary education». The Mathematics Enthusiast. ۱۸ (۳): ۳۵۲–۳۸۴. doi:10.54870/1551-3440.1530. شاپا ۱۵۵۱-۳۴۴۰. S2CID 235753795.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «O ensino jesuítico no período colonial brasileiro: algumas discussões» (PDF). دریافتشده در ۱۰-۰۶-۲۰۱۹.
{{cite web}}: از پارامتر ناشناخته|publicado=صرفنظر شد (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی= - 1 2 «Pedro I and Pedro II | Brazil: Five Centuries of Change». library.brown.edu. دریافتشده در ۱۱ آوریل ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «1808: um pernambucano na Corte». بایگانیشده از اصلی در ۹ اکتبر ۲۰۱۰. دریافتشده در ۲ آوریل ۲۰۱۰.
{{cite web}}: از پارامتر ناشناخته|urlmorta=صرفنظر شد (کمک)نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 «Pedro I and Pedro II | Brazil: Five Centuries of Change». library.brown.edu. دریافتشده در ۱۱ آوریل ۲۰۱۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 اقلیتهای باسواد در پایان دوره استعماری و گذار به امپراتوری: پژوهشی درباره تاریخ اجتماعی و آموزش در برزیل
- 1 2 بیسوادی در برزیل: شکلگیری و منشأ نابرابریهای منطقهای
- 1 2 3 4 Kirkendall، Andrew J. (۲۰۱۰). Paulo Freire & the Cold War Politics of Literacy. Chapel Hill, North Carolina: The University of North Carolina Press.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Riding، Alan (۱۹۸۵). «ILLITERACY RESISTS TREATMENT IN BRAZIL». The New York Times.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Ignoramuses Academy, 2016
- ↑ «Edudata Brasil». Edudatabrasil.inep.gov.br. بایگانیشده از اصلی در ۲۴ دسامبر ۲۰۰۶. دریافتشده در ۲۹ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «COELHO DE SOUZA, Marcos Medeiros. O Analfabetismo no Brasil sob o Enfoque Demográfico» (PDF). Ipea.gov.br. بایگانیشده از اصلی (PDF) در ۲۸ نوامبر ۲۰۰۶. دریافتشده در ۲۹ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 Guilherme، Alex؛ Hüttner، Édison (اوت ۲۰۱۵). «Exploring the new challenges for indigenous education in Brazil: Some lessons from Ticuna schools». International Review of Education. ۶۱ (۴): ۴۸۱–۵۰۱. بیبکد:2015IREdu..61..481G. doi:10.1007/s11159-015-9503-z. شاپا ۰۰۲۰-۸۵۶۶. S2CID 141565622.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Plano Nacional de Educação Especial – Ministry of Education» (PDF). Portal.mec.gov.br. دریافتشده در ۲۹ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 3 «Educação». Sistema educacional brasileiro. بایگانیشده از اصلی در ۱۴ ژانویه ۲۰۱۲. دریافتشده در ۱۱/۰۶/۲۰۰۸.
{{cite web}}: از پارامتر ناشناخته|publicado=صرفنظر شد (کمک); از پارامتر ناشناخته|urlmorta=صرفنظر شد (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی= - 1 2 3 4 5 6 «Estudiar en Brasil». دریافتشده در ۲۴ de septiembre de ۲۰۲۱.
{{cite web}}: از پارامتر ناشناخته|obra=صرف نظر شد (|work=پیشنهاد میشود) (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی= - ↑ «Folha Online - Educação - Ensino fundamental de 9 anos beneficia estudantes mais pobres, diz Lula - 06/02/2006». Folha.uol.com.br. دریافتشده در ۲۹ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Sector Study for Education in Brazil» (PDF). ۲۰۰۵. دریافتشده در ۱۰/۰۶/۲۰۰۸.
{{cite web}}: از پارامتر ناشناخته|publicado=صرفنظر شد (کمک); تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی= - 1 2 Rosenn، Keith S. (۱۷ ژانویه ۲۰۱۸). «Brazil's Constitution of 1988 with Amendments through 2014» (PDF).
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - 1 2 «Brazil». PISA ۲۰۱۵. دریافتشده در ۱۹ de septiembre de ۲۰۲۱.
{{cite web}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی= - ↑ "Brazil – HRMI Rights Tracker". rightstracker.org (in English). Archived from the original on 24 مارس 2022. Retrieved 25 فوریه 2022.
- ↑ Ralph Harbison and Eric Hanushek, Educational performance of the poor: lessons from rural northeast Brazil (New York: Oxford University Press, 1992).
- ↑ اعلامیه سالامانکا
- ↑ «Educação, Grave Problema». Enciclopédia Delta de História do Brasil. Editora Delta S/A. ۱۹۶۹. ص. ۱۹۹۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ Schwarzman S. , Brook C. , The Challenges of Education in Brazil, 2003, Oxford University, Centre for Brazilian Studies Symposium Books
- ↑ Revista Veja، ویراستار (۲۷/۰۵/۲۰۱۴). «USP perde liderança de ranking acadêmico da América Latina». دریافتشده در ۲۹/۰۵/۲۰۱۴.
{{cite web}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی=و|تاریخ= - ↑ O Globo، ویراستار (۲۵/۱۰/۲۰۱۳). «Vestibular chinês tem 2 milhões de candidatos a mais do que o Enem». دریافتشده در ۳۰/۰۴/۲۰۱۴.
{{cite web}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی=و|تاریخ= - ↑ UOL، ویراستار (۱۹/۱۲/۲۰۱۲). «IBGE: Quase metade da população com 25 anos ou mais não tem o fundamental completo». دریافتشده در ۰۶/۰۵/۲۰۱۴.
{{cite web}}: تاریخ وارد شده دررا بررسی کنید (کمک)|تاریخ بازبینی=و|تاریخ=
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Educação no Brasil». در دانشنامهٔ ویکیپدیای پرتغالی ، بازبینیشده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Educación en Brasil». در دانشنامهٔ ویکیپدیای اسپانیایی ، بازبینیشده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Education in Brazil». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۹ مه ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- آموزش در برزیل
- جامعه برزیل
