آموزش در فیلیپین
 .svg.png) .svg.png) | |
|
|---|
آموزش در فیلیپین در سطح آموزش پایه اجباری است و شامل کودکستان، دبستان (پایه‌های ۱ تا ۶)، دوره اول مدرسه متوسطه (پایه‌های ۷ تا ۱۰) و دوره دوم متوسطه (پایه‌های ۱۱ و ۱۲) می‌شود. نظام آموزشی این کشور توسط سه نهاد دولتی بر اساس سطح تحصیلی اداره می‌شود: وزارت آموزش (DepEd) برای آموزش پایه؛ کمیسیون آموزش عالی (CHED) برای آموزش دانشگاهی؛ و سازمان توسعه آموزش فنی و مهارت‌ها (TESDA) برای آموزش فنی و حرفه‌ای. آموزش دولتی از بودجه دولت ملی تأمین می‌شود.
مدارس خصوصی به‌طور کلی در تعیین برنامه درسی خود آزادند، مشروط به رعایت قوانین و مقررات جاری. مؤسسات آموزش عالی به دو دسته دولتی و خصوصی تقسیم می‌شوند؛ مؤسسات دولتی خود به دانشگاه‌ها و کالج‌های ایالتی (SUCs) و دانشگاه‌ها و کالج‌های محلی (LCUs) تقسیم‌بندی می‌شوند.
ثبت‌نام در آموزش پایه از زمان اجرایی شدن برنامه درسی K-12 که نخستین بار در ۲۰ مه ۲۰۰۸ (۳۱ اردیبهشت ۱۳۸۷) پیاده‌سازی شد، به‌طور پیوسته افزایش یافته‌است؛ تا آنجا که در سال تحصیلی ۲۰۲۲–۲۰۲۳ بیش از ۲۸ میلیون دانش‌آموز ثبت‌نام کرده‌اند. در سال ۲۰۲۰، حدود ۳۲ میلیون فراگیر در سنین ۵ تا ۲۴ سال در سراسر کشور ثبت‌نام داشتند. نرخ باسوادی فیلیپین در سال ۲۰۱۹ به ۹۸٫۴ درصد رسید که یکی از بالاترین نرخ‌ها در آسیای جنوب‌شرقی به‌شمار می‌رود.
پیشینه
دوران پیشااستعماری (۹۰۰ تا ۱۵۶۵ میلادی)
در دوران پیشااستعماری، همانند بیشتر مناطق جهان در آن روزگار، آموزش از طریق کارآموزی در حرفه‌ها رایج بود و آموزش رسمی مبتنی بر نوشتار — مانند ادبیات دینی، آثار دانشوری و فلسفه که در اروپای قرون وسطا یا در آسیای شرقی ویژه نخبگان و طبقه حاکم یا روحانیون بود — جایگاهی نداشت. بیشتر کودکان تنها آموزش حرفه‌ای دریافت می‌کردند که عمدتاً زیر نظر والدین، آموزگاران قبیله‌ای یا افرادی که نقش‌های تخصصی در جامعه داشتند (مانند بابایلان‌ها که شمنان بومی بودند) انجام می‌گرفت.[۱] در بیشتر جوامع، داستان‌ها، سرودها، شعر، رقص، شیوه‌های درمانی و رهنمودهای زندگی اجتماعی عمدتاً از راه سنت شفاهی از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شد.[۲] برخی جوامع از دستگاه نوشتاری موسوم به بیبیین بهره می‌گرفتند که کاربردی گسترده و متنوع داشت، هرچند خط‌های هجانگار دیگری نیز در سراسر این مجمع‌الجزایر به کار می‌رفت.[۱] القای احترام به خدای باتالا، فرمانبرداری از قدرت، وفاداری به خانواده یا قبیله، و احترام به راستی و عدالت از اهداف اصلی آموزش در این دوران بود.
دوران اسپانیایی
آموزش رسمی توسط اسپانیایی‌ها به فیلیپین آورده شد که عمدتاً توسط فرقه‌های دینی اداره می‌شد.[۳] مبلغان دینی پس از آشنایی با زبان‌ها و دستگاه‌های نوشتاری بومی، به آموزش مسیحیت، زبان اسپانیایی و فرهنگ اسپانیایی پرداختند.[۴] این فرقه‌های دینی از همان سده شانزدهم میلادی نخستین مدارس و دانشگاه‌ها را گشودند. آگوستینیان در سال ۱۵۶۵ مدرسه‌ای در سبو بنیان نهادند. فرانسیسکن‌ها از سال ۱۵۷۷ به ارتقای سواد پرداختند و همزمان فنون نوین کشاورزی و صنعت را آموزش دادند. یسوعی‌ها در سال ۱۵۸۱ فعالیت آموزشی خود را آغاز کردند و دومینیکن‌ها در سال ۱۵۸۷ مدرسه‌ای در باتاآن برپا کردند.[۵] کلیسا و مدرسه با یکدیگر همکاری می‌کردند تا در دهکده‌های مسیحی مدارسی برای دانش‌آموزان وجود داشته باشد.[۶]
مدارس پسرانه و دخترانه نیز گشوده شدند. کولخیوها برای پسران افتتاح شدند که معادل دوره دوم متوسطه امروزی بودند.[۴] دانشگاه سان ایگناسیو که یسوعی‌ها در سال ۱۵۸۹ در مانیل بنیان نهادند، نخستین این کولخیوها بود. این دانشگاه پس از انحلال جامعه عیسی|en=Suppression of the Society of Jesus در نهایت به دانشکده پزشکی و داروسازی دانشگاه سانتو توماس پیوست. دختران دو نوع مدرسه داشتند: بئاتریو که آنان را برای زندگی در دیر آماده می‌کرد و کولخیو که آنان را برای زندگی دنیوی تربیت می‌نمود.[۴]
اسپانیایی‌ها همچنین دستگاه‌های چاپ را به فیلیپین آوردند تا کتاب‌هایی به زبان اسپانیایی و زبان تاگالوگ، و گاه با بیبیین، چاپ کنند.[۷] نخستین کتاب چاپ‌شده در فیلیپین به سال ۱۵۹۰ بازمی‌گردد که نسخه‌ای به زبان چینی از دکترینا کریستیانا بود. نسخه‌های اسپانیایی و تاگالوگ آن، هم به خط لاتین و هم به خط بیبیین بومی، در سال ۱۵۹۳ چاپ شدند. در سال ۱۶۱۰، توماس پینپین، چاپگر، نویسنده و ناشر فیلیپینی که گاه «پدر چاپ فیلیپین» نامیده می‌شود، اثر مشهور خود «لیبرونگ پاگاارالان نانگ مانگا تاگالوگ نانگ اویکانگ کاستیلا» را نوشت تا به فیلیپینی‌ها در فراگیری زبان اسپانیایی یاری رساند.
نخستین مدارس دولتی
فرمان آموزشی اسپانیا در سال ۱۸۶۳ نظام آموزش دولتی رایگان را در فیلیپین پایه‌گذاری کرد. این فرمان مقرر می‌داشت که در هر شهر دست‌کم یک مدرسه ابتدایی برای پسران و یکی برای دختران، زیر نظر دولت شهری، دایر شود و یک مدرسه عادی برای آموزش معلمان مرد نیز زیر نظر یسوعی‌ها برپا گردد.[۴] آموزش ابتدایی رایگان و برای همه فیلیپینی‌ها، صرف‌نظر از نژاد یا طبقه اجتماعی، اعلام شد. برخلاف آنچه تبلیغات آمریکا در جنگ آمریکا و اسپانیا|en=American propaganda of the Spanish–American War می‌کوشید نشان دهد، این‌ها مدارس دینی نبودند، بلکه مؤسساتی بودند که دولت اسپانیا آن‌ها را برپا کرده، حمایت می‌کرد و اداره می‌نمود.[۸]
پس از اجرای این فرمان، شمار مدارس و دانش‌آموزان به‌تدریج افزایش یافت. در سال ۱۸۶۶، جمعیت کل فیلیپین ۴٬۴۱۱٬۲۶۱ نفر بود. در آن زمان ۸۴۱ مدرسه دولتی پسرانه و ۸۳۳ مدرسه دولتی دخترانه وجود داشت و تعداد دانش‌آموزان به ترتیب ۱۳۵٬۰۹۸ پسر و ۹۵٬۲۶۰ دختر بود. در سال ۱۸۹۲، شمار مدارس به ۲٬۱۳۷ رسید که ۱٬۰۸۷ مدرسه پسرانه و ۱٬۰۵۰ مدرسه دخترانه بودند.[۸] تا سال ۱۸۹۸، ثبت‌نام در مدارس در همه سطوح از ۲۰۰٬۰۰۰ دانش‌آموز فراتر رفت.[۹][۱۰] با این حال کشیشان اسپانیایی با آموزش همگانی مخالف بودند و تنها ۱٫۶ درصد از جمعیت توانستند بیش از سطح ابتدایی تحصیل کنند.[۱۱]
از جمله کسانی که از این نظام آموزش دولتی بهره بردند، گروهی از روشنفکران فیلیپینی موسوم به ایلوسترادوس («روشن‌اندیشان») بودند؛ از جمله خوزه ریزال، گراسیانو لوپز خائنا، مارسلو اچ. دل پیلار، ماریانو پونسه و آنتونیو لونا که همگی نقش‌های حیاتی در جنبش تبلیغ داشتند و الهام‌بخش تأسیس کاتیپونان شدند.[۱۲]
در این دوره، برخی غیر اسپانیایی‌ها نیز مدارسی را بنا نهادند که ساخته استعمار نبودند. دامیان دومینگو در سال ۱۸۲۳ مدرسه هنرهای زیبایی موسوم به آکادمیا ده دیبوخو ای پینتورا را تأسیس کرد[۱۳] که اکنون دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه فیلیپین است. در سال ۱۸۶۸، دونیا مارگاریتا روخاس ده آیالا مدرسه دخترانه‌ای به نام لا کونکوردیا را بنیان نهاد که زمانی بهترین مدرسه دخترانه مستعمره به‌شمار می‌آمد.[۱۴]
جمهوری اول
.jpg)
شکست اسپانیا در جنگ آمریکا و اسپانیا راه را برای جنبش استقلال کوتاه‌مدت فیلیپین هموار کرد که به تأسیس جمهوری اول فیلیپین انجامید. مدارسی که اسپانیا بیش از سه سده اداره می‌کرد برای مدتی کوتاه بسته شدند اما در ۲۹ اوت ۱۸۹۸ (۷ شهریور ۱۲۷۷) توسط وزیر کشور بازگشایی شدند.[۱۵] در این دوره، انستیتو بورگوس، آکادمی نظامی (نخستین دانشگاه نظامی کشور) و دانشگاه ادبی فیلیپین تأسیس شدند.[۱۶]
ماده ۲۳ قانون اساسی مالولوس مقرر کرد که آموزش دولتی در همه مدارس کشور تحت جمهوری اول فیلیپین رایگان و اجباری خواهد بود.[۱۷] با این حال جنگ فیلیپین و آمریکا پیشرفت این برنامه را با اختلال روبه‌رو ساخت.[۱۸] کولخیو فیلیپینو (اکنون دانشگاه ملی) که در منطقه تحت اشغال آمریکا تأسیس شد، از جمله مؤسسات آموزش عالی این دوره است که تا امروز پابرجاست.[۱۹]
دوران آمریکایی
حدود یک سال پس از تصرف مانیل، آمریکایی‌ها با شتاب هفت مدرسه را با استفاده از سربازان ارتش به عنوان آموزگار و کتاب‌های منتخب فرماندهی نظامی دایر کردند.[۲۰] کمیسیون شورمن توصیه کرد که یک نظام آموزشی سکولار، کافی و رایگان برپا شود. آموزش ابتدایی رایگان که شهروندان را برای وظایف مدنی آماده می‌کرد توسط کمیسیون تافت، بر اساس دستورالعمل رئیس‌جمهور ویلیام مک‌کینلی، اجرایی شد و افسران و درجه‌داران ارتش با زبان انگلیسی به عنوان زبان تدریس به آموزش پرداختند.[۲۰]
نظام مدارس دولتی متمرکز در سال ۱۹۰۱ توسط کمیسیون فیلیپین بر اساس قانون شماره ۷۴ برپا شد. اجرای این قانون کمبود شدید معلم به وجود آورد و کمیسیون فیلیپین به وزیر آموزش عمومی اجازه داد تا بیش از ۱٬۰۰۰ معلم از ایالات متحده آمریکا — که «توماسیت‌ها» نامیده می‌شدند — بین سال‌های ۱۹۰۱ و ۱۹۰۲ به فیلیپین بیاورد. این معلمان در سراسر جزایر پراکنده شدند تا مدارس بارانگای را برپا کنند. همان قانون «مدرسه عادی فیلیپین» (اکنون دانشگاه عادی فیلیپین) را نیز برای آموزش معلمان فیلیپینی جهت مدارس دولتی تأسیس کرد.[۲۰]
نظام مدرسه دبیرستانی با حمایت دولت استانی، مؤسسات آموزش تخصصی، مدارس هنر و تجارت، مدارس کشاورزی و مؤسسات تجاری و دریانوردی نیز در سال ۱۹۰۲ توسط کمیسیون فیلیپین بنیان نهاده شدند. در سال ۱۹۰۸، مجلس قانونگذاری فیلیپین قانون شماره ۱۸۷۰ را تصویب کرد که به تأسیس دانشگاه فیلیپین انجامید.[۲۰]
دوران اشغال ژاپن
سیاست آموزشی ژاپن در فرمان نظامی شماره ۲ سال ۱۹۴۲ تجلی یافت. فیلیپین کمیسیون آموزش، بهداشت و رفاه عمومی را تشکیل داد و مدارس در ژوئن ۱۹۴۲ بازگشایی شدند. در ۱۴ اکتبر ۱۹۴۳ جمهوری تحت‌الحمایه ژاپن وزارت آموزش را برپا کرد. در این دوره، آموزش زبان تاگالوگ، تاریخ فیلیپین و تربیت اخلاقی برای فیلیپینی‌ها فراهم می‌شد و بر عشق به کار و ارزش نیروی کار تأکید می‌گردید.[۲۰]
پس از جنگ جهانی دوم
در سال ۱۹۴۷، بر اساس فرمان اجرایی شماره ۹۴، وزارت آموزش تغییر نام یافت. در این دوره، نظارت و بازرسی مدارس دولتی و خصوصی به دفاتر مربوطه سپرده شد. پس از جنگ جهانی دوم، فیلیپین مسیر مستقل خود را در توسعه آموزشی پیمود و دیگر به‌طور خودکار از تغییرات نظام آموزشی آمریکا پیروی نکرد.[۲۰]
دوران مارکوس
در سال ۱۹۷۲، وزارت آموزش به «وزارت آموزش و فرهنگ» تبدیل شد. قانون اساسی ۱۹۷۳ سه هدف بنیادین برای آموزش در فیلیپین تعیین کرد: پرورش عشق به میهن، آموزش وظایف شهروندی، و توسعه منش اخلاقی، انضباط شخصی و بهره‌وری در علم، فناوری و مهارت‌های حرفه‌ای.[۲۰]
قانون آموزش ۱۹۸۲ نظامی یکپارچه را دربرگرفت که آموزش رسمی و غیررسمی را در همه سطوح دربرمی‌گرفت و وزارت آموزش، فرهنگ و ورزش را ایجاد کرد.
جمهوری پنجم
در ۲ فوریه ۱۹۸۷ (۱۳ بهمن ۱۳۶۵)، قانون اساسی جدید فیلیپین به تصویب رسید. بخش ۳ ماده چهاردهم این قانون ده هدف بنیادین آموزش در فیلیپین را تعیین کرد.
در ۲۶ مه ۱۹۸۸ (۵ خرداد ۱۳۶۷)، کنگره قانون جمهوری ۶۶۵۵ را تصویب کرد که آموزش متوسطه دولتی رایگان را از سال تحصیلی ۱۹۸۸–۱۹۸۹ اجباری کرد.
در ۱۸ مه ۱۹۹۴ (۲۸ اردیبهشت ۱۳۷۳)، کنگره قانون جمهوری ۷۷۲۲ (قانون آموزش عالی ۱۹۹۴) را تصویب کرد که کمیسیون آموزش عالی (CHED) را ایجاد نمود. در ۲۵ اوت ۱۹۹۴ (۳ شهریور ۱۳۷۳) نیز قانون جمهوری ۷۷۹۶ (قانون توسعه آموزش فنی و مهارت‌ها ۱۹۹۴) به تصویب رسید که سازمان توسعه آموزش فنی و مهارت‌ها (TESDA) را پدیدآورد. از آن پس، نظام آموزشی به سه بخش تقسیم شد که به «نظام آموزشی سه‌گانه» (Trifocal Education System) فیلیپین معروف گشت.
ساختار نظام آموزشی
آموزش پایه
آموزش پایه در فیلیپین از کودکستان برای کودکان ۵ ساله آغاز می‌شود و شامل دوره ابتدایی (پایه‌های ۱ تا ۶) و دوره متوسطه (پایه‌های ۷ تا ۱۲) می‌شود. با اجرای برنامه K-12، آموزش پایه به ۱۳ سال افزایش یافت که شامل یک سال کودکستان، شش سال دبستان، چهار سال دوره اول متوسطه و دو سال دوره دوم متوسطه است.[۲۱]
آموزش فنی و حرفه‌ای
آموزش فنی و حرفه‌ای در فیلیپین زیر نظر سازمان TESDA قرار دارد. این سازمان بر آموزش پس از دوره متوسطه در زمینه‌های فنی و حرفه‌ای نظارت می‌کند و شامل آموزش مهارت‌محور، برنامه‌های کارآموزی و توسعه جوانان و بزرگسالان بیکار می‌شود. TESDA بر اساس قانون جمهوری ۷۷۹۶ (قانون توسعه آموزش فنی و مهارت‌ها ۱۹۹۴) تشکیل شده‌است و هدف آن تأمین نیروی کار ماهر برای صنعت است.[۲۲]
آموزش عالی
آموزش عالی در فیلیپین توسط کمیسیون آموزش عالی (CHED) بر اساس قانون جمهوری ۷۷۲۲ (قانون آموزش عالی ۱۹۹۴) اداره می‌شود. CHED نهادی مستقل در سطح وزارتخانه است که برنامه‌های مؤسسات آموزش عالی را هماهنگ می‌کند و سیاست‌ها و استانداردها را اعمال می‌نماید.
آموزش عالی فیلیپین به دو دسته اصلی تقسیم می‌شود: دانشگاه‌ها و کالج‌های ایالتی (SUCs) و دانشگاه‌ها و کالج‌های محلی (LCUs). SUCها مؤسسات آموزش عالی دولتی هستند که توسط قانون تأسیس شده و از نظر مالی توسط دولت پشتیبانی می‌شوند. LCUها نیز مؤسساتی هستند که توسط دولت‌های محلی تأسیس و حمایت می‌شوند. دوره‌های آموزش عالی از دو سال (برای مدارک فنی) تا چندین سال (برای کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا) متفاوت‌اند.[۲۳]
مدارس ویژه
مدارس چینی
مدارس چینی در فیلیپین دو درس اضافی به برنامه درسی اصلی می‌افزایند: زبان و ادبیات چینی و ارتباطات چینی. برخی از این مدارس تاریخ و فرهنگ چینی را نیز تدریس می‌کنند. از جمله مدارس چینی شناخته‌شده می‌توان به دانشکده معصومه مقدس، دبیرستان خاویر، دبیرستان امیدوار مسیحی و کالج فرهنگ فیلیپین اشاره کرد.
مدارس اسلامی
در سال ۲۰۰۴، وزارت آموزش با صدور دستورالعمل شماره ۵۱، آموزش زبان عربی و ارزش‌های اسلامی را برای کودکان مسلمان در مدارس دولتی پایه‌گذاری کرد. همین دستورالعمل اجرای «برنامه درسی استاندارد مدرسه» (SMC) را در مدارس اسلامی خصوصی (مدارس) رسمی اعلام کرد. SMC ترکیبی است از دروس پایه (انگلیسی، فیلیپینی، علوم، ریاضی و مکابایان) و دروس زبان عربی و مطالعات اسلامی.[۲۴]
نظام یادگیری جایگزین برنامه‌ای برای جوانان و بزرگسالانی است که به دلایل گوناگون نتوانسته‌اند آموزش رسمی را دنبال کنند. در سال ۲۰۲۳، حدود ۶۴۰٬۰۰۰ جوان خارج از مدرسه در این نظام شرکت داشتند و ۱٫۶ میلیون کودک ۵ تا ۱۷ ساله همچنان خارج از مدرسه باقی مانده بودند.[۲۵]
زبان آموزش
زبان‌های اصلی تدریس در فیلیپین فیلیپینی و انگلیسی هستند. بر اساس سیاست‌های وزارت آموزش، در پایه‌های اول تا سوم دبستان از زبان مادری محلی به عنوان زبان تدریس بهره گرفته می‌شود و از پایه چهارم به بعد، تدریس به زبان فیلیپینی و انگلیسی ادامه می‌یابد. این رویکرد «آموزش چندزبانه مبتنی بر زبان مادری» نامیده می‌شود.
آمار و داده‌های آموزشی
نرخ باسوادی فیلیپین در سال ۲۰۱۹ به ۹۸٫۴ درصد رسید (۹۷٫۹ درصد برای مردان و ۹۸٫۹ درصد برای زنان) که از بالاترین نرخ‌های باسوادی در آسیای جنوب‌شرقی است.[۲۶] در سال تحصیلی ۲۰۲۱–۲۰۲۲، مجموع ثبت‌نام‌شدگان در مدارس دولتی به ۲۷٫۵۶ میلیون نفر رسید.[۲۷] در سال ۲۰۱۰، ۱۹٫۱ درصد از جمعیت تحصیلات متوسطه و ۱۲٫۸ درصد تحصیلات پس از دبیرستان داشتند.[۲۸]
بودجه آموزشی کشور در سال ۲۰۲۳ بالغ بر ۸۵۲٫۸ میلیارد پزو فیلیپین بود که مجموع بودجه‌های وزارت آموزش، کمیسیون آموزش عالی، سازمان TESDA و دانشگاه‌های ایالتی را دربرمی‌گرفت.[۲۹]
سال تحصیلی معمولاً از ژوئن تا مارس ادامه دارد، هرچند بسته به تقویم هفته مقدس ممکن است تا آوریل هم کشیده شود. قانون جمهوری ۷۷۹۷ مقرر می‌کند که سال تحصیلی نباید از ۲۲۰ روز تدریس بیشتر شود و شروع آن باید بین اول دوشنبه ژوئن و آخرین روز اوت باشد.[۳۰]
منابع
- 1 2 Francia، Luis (۲۰۱۰). History of the Philippines: From Indios Bravos to Filipinos. New York: The Overlook Press. صص. ۴۰–۴۴. شابک ۹۷۸-۱-۵۹۰۲۰-۲۸۵-۲.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Hernandez Kahayon، Alicia؛ Limdico، Magdalena؛ Santiago، E M (۱۹۸۹). Panitikang Filipino: kasaysayan at pag-unlad: pangkolehiyo. Metro Manila, Philippines: National Book Store. صص. ۳۲–۳۳. شابک ۹۷۸-۹-۷۱۰۸۴-۳۷۴-۹.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ P. N. Abinales؛ Donna J. Amoroso (۲۰۰۵). State and Society in the Philippines. Rowman & Littlefield. صص. ۹۲–۹۳. شابک ۹۷۸-۰-۷۴۲۵-۱۰۲۴-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 4 Estioko SVD، Leonardo (۱۹۹۴). History of Education: A Filipino Perspective. LOGOS Publications, Inc. صص. ۱۶۳–۲۰۰.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Arcilla، José S. (۱۹۹۸). An Introduction to Philippine History. Ateneo University Press. ص. ۵۰. شابک ۹۷۸-۹۷۱-۵۵۰-۲۶۱-۰.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Knights of Columbus. Catholic Truth Committee (۱۹۱۳). The Catholic encyclopedia: an international work of reference on the constitution, doctrine, discipline, and history of the Catholic Church. Encyclopedia Press. ص. ۱۶.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Damon L. Woods (۲۰۰۶). The Philippines: A Global Studies Handbook. ABC-CLIO. ص. ۱۴۰. شابک ۹۷۸-۱-۸۵۱۰۹-۶۷۵-۶.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 Quezon, Manuel Luis (1915), "Escuelas públicas durante el régimen español" [Public schools during the Spanish regime], Philippine Assembly, Third Legislature, Third Session, Document No.4042-A 87 Speeches of Honorable Manuel L. Quezon, Philippine Resident Commissioner, delivered in the House of Representatives of the United States during the discussion of Jones Bill, 26 September – 14 October 1914 (in Spanish), Manila, Philippines: Bureau of Printing, p. 35, archived from the original on December 1, 2011, retrieved July 24, 2010
- ↑ Leroy James A. (اوت ۲۰۰۹). The Americans in the Philippines. BiblioBazaar, LLC. ص. ۳۶. شابک ۹۷۸-۱-۱۱۳-۵۳۱۷۶-۶.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Country Studies: Philippine Education. Retrieved January 24, 2009.
- ↑ Simbulan، Dante C. (۲۰۰۵). The Modern Principalia: The Historical Evolution of the Philippine Ruling Oligarchy. University of the Philippines Press. ص. ۲۱. شابک ۹۷۸۹۷۱۵۴۲۴۹۶۷.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Schumacher، John N. (۱۹۹۷). The Propaganda Movement, 1880–1895: The Creation of a Filipino Consciousness, the Making of Revolution. Ateneo University Press. ص. ۲۳. شابک ۹۷۸-۹۷۱-۵۵۰-۲۰۹-۲.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ CCP Encyclopedia of Philippine Art: Philippine visual arts (in English). Cultural Center of the Philippines. 1994. p. 194. ISBN 978-971-8546-38-3. Retrieved 17 اوت 2023.
- ↑ Galang, Zoilo M. (1936). Encyclopedia of the Philippines: Biography (in English). Philippine Education Company. p. 280. Retrieved 17 اوت 2023.
- ↑ United States Bureau of Insular Affairs (1903). Report on the Organization for the Administration of Civil Government Instituted by Emilio Aguinaldo and His Followers in the Philippine Archipelago (in English). U.S. Government Printing Office. p. 39. Retrieved 1 مه 2022.
- ↑ Torres, Cristina Evangelista (2010). The Americanization of Manila, 1898-1921 (in English). UP Press. p. 151. ISBN 978-971-542-613-8. Retrieved 1 مه 2022.
- ↑ «The 1899 Malolos Constitution». Official Gazette of the Republic of the Philippines. بایگانی‌شده از اصلی در ۵ ژوئن ۲۰۱۷. دریافت‌شده در ۱ مه ۲۰۲۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Tucker, Spencer (2009). The Encyclopedia of the Spanish-American and Philippine-American Wars: A Political, Social, and Military History (in English). ABC-CLIO. p. 365. ISBN 978-1-85109-951-1. Retrieved 1 مه 2022.
- ↑ Schuder, Werner (5 مه 2020). M - Z (in English). Walter de Gruyter GmbH & Co KG. p. 1574. ISBN 978-3-11-231143-1. Retrieved 1 مه 2022.
- 1 2 3 4 5 6 7 Dalmacio، Martin (۱۹۸۰). A Century of Education in the Philippines, ۱۸۶۱–۱۹۶۱. Manila: Philippine Historical Association. صص. ۱۱۵–۲۲۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Hickok, John (12 ژوئن 2019). Serving Library Users from Asia: A Comprehensive Handbook of Country-Specific Information and Outreach Resources (in English). Rowman & Littlefield. p. 439. ISBN 978-0-8108-8731-2. Retrieved 12 ژانویه 2022.
- ↑ «Technical Education and Skills Development Authority». tesda.gov.ph. دریافت‌شده در ۱۴ اوت ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «'K-to-12' education now a law». Philippine Daily Inquirer. دریافت‌شده در ۱۳ ژوئن ۲۰۱۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «Department of Education». deped.gov.ph. دریافت‌شده در ۱۴ اوت ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «Department of Education Statistics». deped.gov.ph. دریافت‌شده در ۱۴ اوت ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «Literacy rate, youth female (% of females ages 15-24) - Philippines». worldbank.org. دریافت‌شده در ۱۸ اوت ۲۰۲۳.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Geronimo، Jee (۵ ژوئن ۲۰۱۷). «22.9M students return to public schools nationwide». راپلر.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «The Educational Attainment of the Household Population (Results from the 2010 Census)». psa.gov.ph. Philippine Statistics Authority. ۱۰ ژانویه ۲۰۱۳. دریافت‌شده در ۱۴ اوت ۲۰۱۷.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Cabuenas، Jon Viktor (۲۲ اوت ۲۰۲۲). «Double-digit increases in education, infra, health, social welfare, agri in 2023 budget». GMA News. دریافت‌شده در ۱ فوریه ۲۰۲۳.
{{cite news}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «AN ACT TO LENGTHEN THE SCHOOL CALENDAR FROM TWO HUNDRED (200) DAYS TO NOT MORE THAN TWO HUNDRED TWENTY (220) CLASS DAYS» (PDF).
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Education in the Philippines». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Pendidikan di Filipina». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای اندونزیایی ، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Educação nas Filipinas». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای پرتغالی ، بازبینی‌شده در ۹ مه ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- آموزش در فیلیپین