اتحادیه کشاورزان کجور و کلارستاق

اتحادیه کشاورزان کجور و کلارستاق معروف به حزب کشاورز و بعدتر حزب جنگل، یک تشکل سیاسی در غرب استان مازندران بود که خان‌های کلارستاق و کلاردشت برای مقابله با گسترش کمونیسم و تقابل با حزب توده، در عصر پهلوی ایجاد کردند. کاظم‌خان عسگری، ناصرخان یزدانی، عزیزالله‌خان میار و کاظم‌خان زال زر از بنیان‌گذاران این تشکیلات بودند. مرکز حزب کشاورز از ابتدا در روستای سینوا (در شهرستان چالوس کنونی) بود؛ زیرا این روستا از مناطقی که تحت نفوذ شدید توده‌ای بودند، دور بود.[۱]

حزب کشاورز از سال ۱۳۲۴ شمسی، با تغییرنام خود به صورت «حزب جنگل» درآمد و با حمایت‌های حکومت و دریافت اسلحه از مقامات در ساری، به توان نظامی خود افزود. بیش از هر کس، حزب جنگل را با محمدکاظم زال زر که خان‌های متنفذ محلی بود، می‌شناختند. حزب جنگل حوزهٔ فعالیت خود را در مازندران و شرق گیلان گسترش داد و مرکز آن در چالوس و رودسر بود. حزب جنگل علی‌رغم این که به خاطر مبارزه با قوای خارجی برای میرزا کوچک‌خان جنگلی احترام فراوانی قائل بودند و خود را ادامه دهندهٔ راه او معرفی می‌کردند، ولی در مبارزه با حزب توده و بودند. این حزب اهداف و شعار خود را بر پایهٔ وحدت ملی و پایان فقر، استیصال و بیکاری عنوان می‌کرد. اکثر اعضای حزب جنگل افراد بومی و مالکان کلارستاقی بودند که برای حفظ منافع خود، با حزب توده به اشکال مختلف مبارزه می‌کردند. آن‌ها در نامه‌ای که به محمدرضا پهلوی نوشتند، به پیروان حزب توده تاخته و آن‌ها را «حیوانات درنده‌خوی قفقازی شاغل در کارخانجات مازندران» معرفی کردند.[۱]

در تاریخ ۱۷ دی ماه ۱۳۲۴ گروه شبه نظامی حزب جنگل که توسط سرلشکر ارفع مسلح شده بودند، به ساختمان اصلی حزب توده در چالوس تیراندازی کردند و بار دیگر آن را به آتش کشیدند. عملیات عمدهٔ بعدی حزب جنگل پیشروی به سمت غرب و درگیری مسلحانه با حزب توده بود. این پیشروی پس از سه ماه اقامت در سینوا و آماده‌سازی نیروها صورت گرفت. این گروه که نیرویی بالغ بر ۳۰۰ نفر از روستاهای محال ثلاث بودند، به سوی تنکابن و شرق گیلان حرکت کرده و از چالوس شروع و با پشت سر گذاشتن عباس‌آباد، نشتارود، تنکابن، گلیجان، سلیمان‌آباد، کوهده، لرزین، رامسر، رحیم‌آباد، رودسر و لنگرود تا شهرستان لاهیجان واقع در شرق گیلان، تمام پایگاه‌های توده‌ای‌ها را در تمام روستاهای مورد پیشروی از بین بردند. گزارش‌هایی از تخریب اموال و غارت اهالی مسیر توسط این شبه نظامیان وجود دارد.[۲]

رقابت حزب توده و حزب جنگل موجب ناامنی در غرب مازندران شده بود؛ ولی هیچ‌یک نتوانستند دیگری را از بین برند. در نهایت حزب جنگل به دلیل آن که دارای ساختار و تشکیلات نبود و تنها برای مقابله با توده به وجود آمده بود، با ممنوع شدن فعالیت توده و فروپاشی آن حزب نیز منحل شد.[۲]

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 حسن‌نژاد، زمانه (۱۳۹۸). «فصل پنجم: مازندران در دوره معاصر». در شجاع کیهانی، جعفر. دانشنامه تبرستان و مازندران. ج. ۲. به کوشش جهانگیر نصر اشرفی. (ویراست یک). تهران: نشر نی. ص. ۱۹۰-۱۹۱. شابک ۹۷۸-۶۲۲-۰۶-۰۲۳۳-۰.
  2. 1 2 «حزب جنگل چالوس؛ خیزش علیه چپ». مرکز اسناد انقلاب اسلامی. ۰۶ دی ۱۴۰۳. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)