ازغد
ازغد
نام دیگر: زِقِی | |
|---|---|
روستا | |
محل | |
  ازغد | |
| مختصات: ۳۶°۱۱′۵۷″شمالی ۵۹°۲۰′۱۴″شرقی / ۳۶٫۱۹۹۱۶۷°شمالی ۵۹٫۳۳۷۲۲۲°شرقی | |
| کشور | ایران |
| استان | خراسان رضوی |
| شهرستان | طرقبه شاندیز |
| بخش | طرقبه |
| دهستان | طرقبه |
| جمعیت | ۵۰۰ نفر (سرشماری ۹۵) |
ازغد روستایی در دهستان طرقبه ، بخش طرقبه ، شهرستان طرقبه شاندیز در استان خراسان رضوی ، ایران است.
روستای ییلاقی ازغد (در گویش محلی زِقِی به کسر اول و دوم) یکی از روستاهای زیبا و بکر منطقه طرقبه در دامنه رشته کوههای بینالود میباشد.
روستای ازغد در فاصله ۲۵ کیلومتری غرب مشهد و فاصله ۲۰ کیلومتری از شهر طرقبه قرار گرفته است.
کلمه ی ازغد به معنای از قدیم می باشد.
ازغد به دلیل واقع شدن در دامنه های شمالی کوه بینالود، دارای آب هوای خنک و کوهستانی است و از جاذبه های طبیعی بسیاری برخوردار است. این روستا با کوههای بلند سنگی و شگفتانگیز، همواره مورد توجه کوه نوردان و صخره نوردان است. برای علاقهمندان به گردشگری، مناظر زیبای دشتهای سرسبز نیز در اطراف این روستا قابل مشاهده هستند.
پوشش گیاهی این منطقه حاوی گیاهان دارویی و خوراکی است که در صورت آشنایی با آنها، میتوانید آنها را جمعآوری و یک دمنوش زغالی خوش طعم و خوش عطر تهیه کنید. به عنوان مثال، گیاهانی همچون بابونه، پونه، گل ختمی، گلپر و... در این منطقه وجود دارند.
بافت سنتی این روستا شبه پلکانی است و تمامی خانههای آن از مصالح طبیعی و بومی ساخته شدهاند. معماری سنتی این روستا، یکی از جاذبههای گردشگری آن است.
جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این روستا ۵۰۰ نفر (.۲۴۵ مرد و ۲۵۵ زن) در قالب ۱۸۳ خانوار بوده است.[۱][۲]
| جمعیت تاریخی | ||
|---|---|---|
| سال | جمعیت | ±% |
| ۱۳۸۵ | ۴۴۷ | — |
| ۱۳۹۰ | ۵۳۲ | ۱۹٪+ |
| ۱۳۹۵ | ۵۰۰ | ۶٪− |
مکانهای تاریخی
- مدرسه علمیه این روستا که قدمتی حدود ۴۰۰ سال دارد.
- مسجد جامع ازغد که در زمان تیموریان بنا شده که قدمتی بسیار طولانی دارد و بر اساس کتیبه های موجود در دورههای صفویه و قاجاریه بازسازی شده است.
ساخت مسجد به سال ۱۳۴ (ه.ق) بازمیگردد، از جمله مساجد قدیمی روستایی (شهرستان طرقبه شاندیز) است که بر اثر مرور زمان بخشهایی از ایوان، سقف و نردههای آن تخریب و در معرض آسیب جدی قرار گرفته است. البته بر درب ورودی مسجد جمله ای بوسیله معرق کاری درآمده که توسط سازنده مسجد میباشد و در آن به سنه اربع ثلاثین و مأه اشاره دارد که برابر با سال ۱۳۴ هجری قمری میباشد.
ذهب رود
ذهب رود نام یکی از مناطق بکر و خوش آبوهوای این روستا در سر رودخانه میباشد.
"ذهب" در عربی به معنای طلا است و نامگذاری آن به این دلیل بوده که از قدیم گفتهاند آب رودخانه این منطقه از روی معادن طلا میگذرد.
این منطقه مملو از پوشش گیاهان کوهی و باغات انواع میوه همچون گیلاس، آلبالو، گردو و غیره میباشد. خنکی و زلالی آب چشمههای این منطقه زبانزد اهل روستا شده است.
گرمایش خانههای این منطقه که معروف به "خانهباغ" است، در فصل پاییز، بهار و حتی شبهای تابستان! صرفا از طریق کرسی زغالی و بخاری هیزمی و نفتی بوده و در زمستان معمولا خالی از سکنه است.
آب و هوای مطبوع و طبیعت بکر ذهبرود دستمایه اهالی اهل شعر آن منطقه شده است. شعر زیر از کتاب میوه ممنوعه یکی از اشعار مربوط به این منطقه می باشد.
| ذَهَب رودا ! دلم دارد هوای کوهسارت را | نسیم دلنوازت را هوای بیغبارت را |
| نسیمات مست میسازد سر و جسمم سحرگاهان | نفسها میکشم در جان، نسیم بیقرارت را |
| طبیعت طرح بر رویت زدهست در عین خوش ذوقی | به صد الوان خوشرنگی به این نقش و نگارت را |
| به اذن حق همی آید شرابی از دل کوهت | خدا خواهم نگه دارد قنات خوشگوارت را |
| همی پروردگار گِل تو را پرورده پُر حاصل | خوشا آنکس که میکارد نهال نوبهارت را |
| حلالم باد رزق تو زِ گردو و زِ گیلاست | هزاران سجده میباید ز گنج بیشمارت را |
| ز بوی پونهی جویات ز کاکوتیِ در کویت | به عطر آکنده میسازد قبای باغدارت را |
| چه خوش باشد خرامیدن میان باغ و بستانت | به گوش جان سپردن آن نوای جویبارت را |
| چو آن مرغ غزلخوانی که سرمست بهار توست | ز جان فریاد میدارم بسی از اعتبارت را |
| ز خاک سرخ و پاک تو برآمد لالهای خونین | شهید عشق میداند همی قول و قرارت را |
| گمانم از مزار است آن شعاع نور بر کوهت | منیر است و دعا گوید بقای پایدارت را |
| به سوز دل خدا خواهم به یوسف مرحمت سازد | نگاهش باز بیند آن صفای گلعذارت را |
| الا ای پیر فرزانه که رفتی از جوار ما | به روی چشم میدارم تُراب یادگارت را |
مشاهیر ازغد
رسول خادم ازغدی، کشتیگیر ایرانی و عضو سابق شورای شهر تهران
محمد خادم ازغدی، کشتیگیر آزادکار و مربی کشتی سابق ایرانی
امیررضا خادم ازغدی، کشتیگیر و نماینده مجلس هفتم
حیدر رحیمپور ازغدی، فعال سیاسی
حسن رحیمپور ازغدی، نظریهپرداز انقلاب اسلامی و عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی
مصطفی علیزاده، کشتیگیر ایرانی و مربی سابق تیم ملی
جستارهای وابسته
حصارگلستان (طرقبه شاندیز)
منابع
- ↑ «نتایج سرشماری ایران در سال ۱۳۹۵». درگاه ملی آمار. بایگانیشده از اصلی (اکسل) در ۲۰ شهریور ۱۴۰۲.
- ↑ مرکز آمار ایران. (1398). نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۹۵: جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری (تا سطح آبادی) (استان خراسان رضوی). تهران. https://khrazavi.mporg.ir/FileSystem/View/File.aspx?FileId=79d61203-252b-4742-ab4f-d1e28a4ef177&Mode=Preview%5Bپیوند+مرده%5D
