الاوراق صولی
| نویسنده(ها) | محمد بن یحیی صولی |
|---|---|
| کشور | خلافت عباسی |
| زبان | عربی |
| موضوع(ها) | تاریخ خلفای عباسی، اشعار خلفا و فرزندان آنان |
| گونه(های) ادبی | تاریخ و ادبیات |
تاریخ نشر | سده ۴ هجری |
| شمار صفحات | ۳ جلد موجود از ۵–۶ جلد |
الأوراق صولی یا «کتاب الأوراق قسم أخبار الشعراء» اثر ابوبکر محمد بن یحیی صولی است که دربردارندهٔ اشعار خلفای بنی عباس و فرزندان آنان و اخبار مرتبط با آنان میباشد. این کتاب به زبان عربی و در سده چهارم هجری تألیف شده است و یکی از منابع معتبر در تاریخ ادبیات و سیاست دوران عباسی به شمار میرود.
محتوا
الاوراق صولی در پنج یا شش جزء نوشته شده است که تاکنون تنها سه جلد آن موجود است. جلد اول شامل اشعار و اخبار شاعران و خلفا، جلد دوم شامل اخبار و اشعار مربوط به خلفا از جمله الراضى بالله و المتقى بالله و تاریخ دولت عباسی از سال ۳۲۲ ق تا ۳۳۲ ق و جلد سوم شامل اشعار فرزندان خلفا و بازماندگان آنان است.[۱]
این کتاب علاوه بر اشعار خلفا، حاوی اخبار گروهی از بزرگان و گزیدههای اشعار آنان از جمله ابن هرمه، سید حمیرى و احمد بن یوسف نیز میباشد.[۲]
اهمیت
کتاب الاوراق صولی به دلیل:
- ارائه اخبار غیرمتداول خلفا و شاعران،
- حضور نویسنده به عنوان شاهد عینی وقایع در قصر خلفا،
- و استفادهٔ بعدی از متن آن توسط آثار مهمی مانند «الأغانى» ابوالفرج اصفهانی و «المعجم» مرزبانى،
به عنوان منبعی اصیل و معتبر شناخته میشود.[۳]
تحقیق و انتشار
تحقیق این کتاب توسط جیمز هیورث-دان انجام شده و در آن پاورقیهایی برای اشاره به اختلاف نسخ، منابع و معانی واژگان دشوار متن آمده است.
منابع
- محمد بن یحیی صولی، الاوراق صولی، القاهرة: الهيئة العامة لقصور الثقافة، ۲۰۰۴.
- كارل بروكلمان، تاريخ الأدب العربي، ج ۳، ص۵۱-۵۲.
- رضا تجدد، ترجمه فهرست ابن نديم، ص۲۴۸-۲۴۹.