الجوره

الجوره
الجورة
خانه‌ای ویران، از آخرین بازمانده‌های روستا
خانه‌ای ویران، از آخرین بازمانده‌های روستا
ریشه‌شناسی: گودال آب[۱]
نقشه دهه ۱۸۷۰
نقشه دهه ۱۹۴۰
نقشه معاصر
نقشه دهه ۱۹۴۰ با پوشش معاصر
نقشه‌های تاریخی از منطقه پیرامون الجوره (دکمه‌ها را بزنید)
مختصات: ۳۱°۴۵′۲۵″ شمالی ۳۵°۰۸′۵۶″ شرقی / ۳۱٫۷۵۶۹۴°شمالی ۳۵٫۱۴۸۸۹°شرقی / 31.75694; 35.14889
شبکه فلسطین۱۶۴/۱۲۹
واحد جغرافیای سیاسیقیمومت بریتانیا بر فلسطین
بخشبخش اورشلیم
تاریخ تخلیه جمعیتنامعلوم[۲]
مساحت
 • کل۴٬۱۵۸ دونوم (۴٫۱۵۸ کیلومتر مربع یا ۱٫۶۰۵ مایل مربع)
جمعیت
 (۱۹۴۵)
 • کل۴۲۰[۳][۴]
شهرک‌های کنونیاورا[۵]
الجوره در دهه ۱۸۷۰

الجوره (الجورة) روستایی عرب‌نشین فلسطینی در بخش اورشلیم از سرزمین‌های تحت قیمومت بریتانیا بر فلسطین بود. این روستا در ۸٫۵ کیلومتری باختر اورشلیم قرار داشت و در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل در ۱۱ ژوئیه ۱۹۴۸ در چارچوب عملیات دنی تخلیه و بخش بزرگی از آن ویران شد. تنها چند خانه متروک از آن بر جای ماند.

الجوره در گودالی میان کوه‌های اورشلیم واقع بود و نام آن به معنای «گودال آب» است. در آمار سال ۱۹۴۵ جمعیت روستا ۴۲۰ نفر مسلمان و مساحت زمین‌های آن ۴٬۱۵۸ دونوم گزارش شده‌است. پس از جنگ ۱۹۴۸، موشاو اورا در سال ۱۹۵۰ بر زمین‌های این روستا بنیاد گذاشته شد.

پیشینه

در نزدیکی باختر الجوره دو خرابه از دوره بیزانس وجود داشت: «خربت سعیده» و «عین الجدیده». همچنین آثاری از دوره صلیبیون در «خربت القصور» (شبکه ۱۶۳/۱۲۸) شناسایی شده‌است.[۵]

دوره عثمانی

«خربت القصور» در دفتر مالیاتی عثمانی سال ۱۵۹۶ به‌عنوان مکانی در ناحیه القدس ثبت شده بود. در آن زمان ۲۷ خانوار مسلمان داشت که در مجموع ۴٬۵۰۰ آقچه مالیات می‌پرداختند.[۵][۶]

در سال ۱۸۳۸ «الجوره» به‌عنوان روستایی مسلمان‌نشین در منطقه «بنی‌حسن» در باختر اورشلیم شناخته شد.[۷]

در سال ۱۸۶۳ ویکتور گِرَن دربارهٔ الجوره نوشت: «دهکده‌ای کوچک با حدود صد ساکن که از چشمه‌ای نسبتاً پرآب تغذیه می‌شود و آب آن به حوضچه‌ای می‌ریزد. من چند غار کنده‌شده در سنگ مشاهده کردم. دره‌ای که تا پایین روستا امتداد دارد از درختان انجیر، زیتون و تاکستان پوشیده شده‌است.»[۸]

فهرست روستایی عثمانی در حدود سال ۱۸۷۰ جمعیت روستا را ۸۴ نفر (تنها مردان) در ۲۰ خانه گزارش کرد.[۹][۱۰]

در سال ۱۸۸۳ بررسی فلسطین باختری از سوی صندوق اکتشاف فلسطین الجوره را «دهکده‌ای کوچک بر دامنه پشته با درختان زیتون در پایین آن و چشمه‌ای در دره، در فاصله حدود سه‌چهارم مایل به سمت شمال» توصیف کرد.[۱۱]

در سال ۱۸۹۶ جمعیت روستا در حدود ۱۵۰ نفر برآورد شد.[۱۲]

دوره قیمومت بریتانیا

بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که از سوی مقامات قیمومت بریتانیا انجام شد، الجوره ۲۳۴ ساکن مسلمان داشت.[۱۳] این شمار در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین به ۳۲۹ مسلمان در ۶۳ خانه افزایش یافت.[۱۴]

بر پایه آمار روستایی ۱۹۴۵ جمعیت روستا ۴۲۰ مسلمان بود[۳] و مساحت کل زمین‌های آن ۴٬۱۵۸ دونوم گزارش شد.[۴] از این میزان، ۲٬۱۲۵ دونوم برای باغات و زمین‌های آبی و ۸۴۶ دونوم برای کشت غلات به کار می‌رفت[۱۵] و ۲۷ دونوم نیز منطقه مسکونی بود.[۱۶]

منبع عربی نشان می‌دهد که روستا تا سال ۱۹۴۸ جمعیتش به ۴۷۸ نفر رسیده بود.[۱۷] الجوره از نظر امکانات و خدمات عمومی تقریباً خالی بود و ساکنان آن برای دسترسی به خدمات به روستای عین‌کارم مجاور و شهر اورشلیم وابسته بودند.[۱۷]

موقعیت جغرافیایی

الجوره در گودی میان کوه‌ها واقع بود که از جنوب‌خاوری به سوی شمال‌باختری کشیده می‌شد. بلندی روستا ۷۲۵ متر از سطح دریا بود؛ در حالی که کوه‌های پیرامون آن تا ۸۵۱ متر بالا می‌رفتند.[۱۷] خانه‌های روستا از سنگ ساخته شده بودند و در بخش قدیمی نقشه‌ای مستطیلی و در بخش نوساز نقشه‌ای قوسی داشتند.[۱۷]

جنگ ۱۹۴۸ و پیامدهای آن

نیروهای اسرائیلی در چارچوب عملیات دنی روستا را اشغال کردند. بر پایه تاریخ جنگ اسرائیلی، واحدهای اسرائیلی در بخش جنوبی راهرو اورشلیم دو بلندی را (که یکی از آنها بعدها کوه هرتصل نام گرفت) تصرف کردند و از آنجا عین‌کارم را گلوله‌باران نمودند. این دو بلندی درست در مرز الجوره قرار داشتند و روستا به احتمال زیاد در همان تاریخ اشغال شد.[۱۸]

پس از جنگ، این منطقه به دولت اسرائیل الحاق شد. موشاو اورا در سال ۱۹۵۰ بر زمین‌های متعلق به الجوره، در فاصله حدود نیم کیلومتری خاور محل روستا بنا گردید.[۵][۱۸]

وضعیت کنونی

در سال ۱۹۹۲ محل روستا چنین توصیف شد: تنها سازه‌های باقی‌مانده دو خانه سنگی در کف دره در لبه جنوبی روستا هستند. بزرگ‌تر آنها ساختمانی مستطیلی و دوطبقه است؛ طبقه دوم آن دو درِ قوسی دارد که هرکدام دو پنجره قوسی در دو سوی خود دارند. باغ‌های بادام بر سکویی در کف دره قرار دارند. درختان انجیر، خرنوب و سرو و بوته‌های کاکتوس در محل روستا می‌رویند. ویرانه‌های خانه‌ها، پلکان‌ها و چاه‌ها بر زمین‌های مجاور دیده می‌شوند و جنگل‌های سرو محل روستا را دربرگرفته‌اند.[۵]

نگارخانه

منابع

  1. ↑ Palmer, 1881, p. 296
  2. ↑ Morris, 2004, p. xx, village #355.
  3. 1 2 Department of Statistics, 1945, p. 25
  4. 1 2 Government of Palestine, Department of Statistics. Village Statistics, April, 1945. Quoted in Hadawi, 1970, p. 57 بایگانی‌شده در ۲۰۱۱-۰۶-۰۴ توسط Wayback Machine
  5. 1 2 3 4 5 Khalidi, 1992, p. 298
  6. ↑ Hütteroth and Abdulfattah, 1977, p. 121
  7. ↑ Robinson and Smith, 1841, vol 3, Appendix 2, p. 123
  8. ↑ Guérin, 1869, p. 5
  9. ↑ Socin, 1879, p. 153
  10. ↑ Hartmann, 1883, p. 122
  11. ↑ Conder and Kitchener, 1883, p. 21
  12. ↑ Schick, 1896, p. 125
  13. ↑ Barron, 1923, Table VII, Sub-district of Jerusalem, p. 14
  14. ↑ Mills, 1932, p. 41
  15. ↑ Government of Palestine, Department of Statistics. Village Statistics, April, 1945. Quoted in Hadawi, 1970, p. 103 بایگانی‌شده در ۲۰۱۶-۰۳-۰۳ توسط Wayback Machine
  16. ↑ Government of Palestine, Department of Statistics. Village Statistics, April, 1945. Quoted in Hadawi, 1970, p. 153 بایگانی‌شده در ۲۰۱۶-۰۳-۰۳ توسط Wayback Machine
  17. 1 2 3 4 «الجورة (قریة)». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۰۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  18. 1 2 «نبذة تاریخیة عن الجورة-القدس». Palestine Remembered. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۱۰-۰۸.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

کتاب‌شناسی

  • Barron، J.B. (۱۹۲۳). Palestine: Report and General Abstracts of the Census of ۱۹۲۲. Government of Palestine.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Conder، C.R. (۱۸۸۳). The Survey of Western Palestine: Memoirs of the Topography, Orography, Hydrography, and Archaeology. ج. ۳. Committee of the Palestine Exploration Fund.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Village Statistics, April, ۱۹۴۵. Government of Palestine. ۱۹۴۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Guérin، V. (۱۸۶۹). Description Géographique Historique et Archéologique de la Palestine. L'Imprimerie Nationale.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Hütteroth، W. -D. (۱۹۷۷). Historical Geography of Palestine, Transjordan and Southern Syria in the Late ۱۶th Century. Erlanger Geographische Arbeiten. شابک ۳-۹۲۰۴۰۵-۴۱-۲.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. مؤسسه مطالعات فلسطین. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Mills، E. (۱۹۳۲). Census of Palestine ۱۹۳۱. Population of Villages, Towns and Administrative Areas. Government of Palestine.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Palmer، E.H. (۱۸۸۱). The Survey of Western Palestine: Arabic and English Name Lists. Committee of the Palestine Exploration Fund.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Robinson، E. (۱۸۴۱). Biblical Researches in Palestine, Mount Sinai and Arabia Petraea. ج. ۳. Crocker & Brewster.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Schick, C. (۱۸۹۶). «Zur Einwohnerzahl des Bezirks Jerusalem». Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins. ۱۹: ۱۲۰–۱۲۷.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Socin, A. (۱۸۷۹). «Alphabetisches Verzeichniss von Ortschaften des Paschalik Jerusalem». Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins. ۲: ۱۳۵–۱۶۳.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  • Hartmann, M. (۱۸۸۳). «Die Ortschaftenliste des Liwa Jerusalem in dem türkischen Staatskalender für Syrien auf das Jahr ۱۲۸۸ der Flucht (۱۸۷۱)». Zeitschrift des Deutschen Palästina-Vereins. ۶: ۱۰۲–۱۴۹.{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون