الحاق اورشلیم شرقی به اسرائیل

الحاق اورشلیم شرقی به اسرائیل، که برای اسرائیلی‌ها به عنوان اتحاد مجدد اورشلیم شناخته می‌شود،[۱][۲][۳] به اشغال اورشلیم شرقی توسط اسرائیل در طول جنگ شش‌روزه و الحاق آن اشاره دارد.

اورشلیم طبق طرح تقسیم سازمان ملل متحد در سال ۱۹۴۷ به عنوان یک شهر جداگانه و بین‌المللی در نظر گرفته شده بود، اما با جنگ ۱۹۴۸ که پس از اعلام استقلال اسرائیل رخ داد، تقسیم شد. در نتیجه توافقنامه‌های آتش‌بس ۱۹۴۹، نیمه غربی شهر تحت کنترل اسرائیل قرار گرفت، در حالی که نیمه شرقی آن، شامل شهر قدیم، تحت کنترل اردن قرار گرفت.[الف] در سال ۱۹۵۰، اردن اورشلیم شرقی را به عنوان بخشی از الحاق بزرگتر کرانه باختری به خاک خود ضمیمه کرد.

اسرائیل در طول جنگ شش روزه ۱۹۶۷، شرق اورشلیم را اشغال کرد؛ از آن زمان، کل شهر تحت کنترل اسرائیل بوده است. در اسرائیل، اتحاد مجدد اورشلیم به عنوان روز اورشلیم، یک تعطیلات سالانه، گرامی داشته می‌شود. در ژوئیه ۱۹۸۰، کنست قانون اورشلیم را به عنوان بخشی از قانون اساسی کشور تصویب کرد که اورشلیم یکپارچه را پایتخت اسرائیل اعلام می‌کرد و الحاق مؤثر آن را رسمیت می‌بخشید.[۵] شورای امنیت سازمان ملل متحد در قطعنامه ۴۷۸ شورای امنیت، این قانون را «باطل و فاقد اعتبار» اعلام کرد.

پیشینه

اردن و اتحادی از کشورهای عربی طرح سازمان ملل برای تقسیم فلسطین را که بر اساس آن اورشلیم قرار بود یک جسم جداکننده باشد، رد کردند و در عوض به قلمرو سابق تحت قیمومیت فلسطین حمله کردند و تا زمان آتش‌بس در سال ۱۹۴۹، کنترل شهر قدیم و اورشلیم شرقی (به استثنای کوه اسکوپوس) را در دست داشتند. ارتش‌های مهاجم عرب نتوانستند کنترل بقیه اسرائیل، از جمله اورشلیم غربی، را به دست گیرند. سپس این شهر در امتداد خط توافقنامه‌های آتش‌بس ۱۹۴۹ تقسیم شد. اورشلیم شرقی در سال ۱۹۵۰ به اردن ضمیمه شد. این شهر تا جنگ شش‌روزه در سال ۱۹۶۷ همچنان تقسیم شده باقی ماند.

به عنوان بخشی از لشکرکشی اردن، در ۵ ژوئن ۱۹۶۷، ارتش اردن شروع به گلوله‌باران اسرائیل کرد. هنگامی که کابینه اسرائیل برای تصمیم‌گیری در مورد چگونگی واکنش تشکیل جلسه داد، ایگال آلون و مناخم بگین استدلال کردند که این فرصتی برای تصرف شهر قدیم اورشلیم است، اما اشکول تصمیم گرفت هرگونه تصمیمی را تا مشورت با موشه دایان و اسحاق رابین به تعویق بیندازد. در اواخر بعد از ظهر ۵ ژوئن، اسرائیلی‌ها حمله ای را برای محاصره اورشلیم آغاز کردند که تا روز بعد ادامه داشت. در ۷ ژوئن، درگیری‌های سنگینی رخ داد. دایان به نیروهای خود دستور داده بود که وارد شهر قدیمی نشوند. با این حال، با شنیدن اینکه سازمان ملل متحد در شرف اعلام آتش‌بس است، نظر خود را تغییر داد و بدون اجازه کابینه، تصمیم به تصرف آن گرفت.[۶]

رئیس ستاد کل ارتش، سپهبد اسحاق رابین، در ورودی شهر قدیم اورشلیم در طول جنگ شش‌روزه، به همراه موشه دایان و عوزی نارکیس.

الحاق بالفعل (۱۹۶۷–۱۹۸۰)

اگرچه ادعا می‌شد که اعمال قانون اسرائیل بر اورشلیم شرقی الحاق محسوب نمی‌شود،[۷] این موضع توسط دیوان عالی اسرائیل رد شد. در حکم اکثریت در سال ۱۹۷۰، قاضی وای. کاهان این نظر را ابراز کرد: «... تا آنجا که به من مربوط می‌شود، نیازی به هیچ گواهی از وزیر امور خارجه یا هیچ مرجع اداری برای تعیین اینکه اورشلیم شرقی… به وسیله این دو مصوبه به دولت اسرائیل الحاق شده و بخشی از قلمرو آن را تشکیل می‌دهد، نیست و در نتیجه این منطقه بخشی از قلمرو اسرائیل را تشکیل می‌دهد.»[۸]

در ۳۰ ژوئیهٔ ۱۹۸۰، کنست رسماً قانون اورشلیم را تصویب کرد که این شهر را پایتخت کامل و متحد اسرائیل می‌نامید.

تأثیر

در زمان حکومت اردن، هیچ یهودی اجازه زندگی در این شهر را نداشت و این شهر به عنوان بخشی از کرانه باختری تحت حکومت اردن اداره می‌شد و جمعیت مسیحیان به شدت کاهش یافت و از ۲۵۰۰۰ نفر به ۹۰۰۰ نفر رسید.

آزادی عبادت توسط اعضای همه ادیان بلافاصله پس از اتحاد مجدد برقرار شد. این کلیسا باریک، تقریباً ۱۲۰ متر مربع (۱٬۳۰۰ فوت مربع)کوچه‌ای که پیش از سال ۱۹۴۸ در امتداد دیوار قرار داشت و به طور غیررسمی برای عبادت یهودیان استفاده می‌شد، به ۲٬۴۰۰ متر مربع (۲۶٬۰۰۰ فوت مربع) گسترش یافت. است، و کل میدان دیوار غربی ۲۰٬۰۰۰ متر مربع (۴٫۹ جریب فرنگی) را پوشش می‌دهد.[۹] محله مغرابی به منظور گسترش میدان با بولدوزر تخریب شد. در سال‌های بعد، کنیسه‌هایی که در دوران حکومت اردن تخریب شده بودند، از جمله کنیسای خوربا، بازسازی شدند.

به سرپرستی نامن آویگاد، محله یهودیان شهر که تا حد زیادی در آوار مدفون شده بود، قبل از بازسازی با دقت حفاری شد.[۱۰] بازسازی کامل محله تاریخی یهودیان شهر، عملاً نقطه صفری برای برنامه‌ریزان شهری بود.[۱۱][۱۲] اتحاد دوباره با روز اورشلیم و تعطیلات ملی اسرائیل جشن گرفته می‌شود. جشن‌های ویژه‌ای در سال ۲۰۱۷ به مناسبت سالگرد اتحاد مجدد ۱۹۶۷ برگزار شد.[۱۳]

واکنش‌های بین‌المللی

قطعنامه‌های ۲۲۵۳[۱۴] و ۲۲۵۴[۱۵] مجمع عمومی به ترتیب در ۴ و ۱۴ ژوئیه ۱۹۶۷، فعالیت‌های اسرائیل در اورشلیم شرقی را غیرقانونی دانستند و از اسرائیل خواستند که این فعالیت‌ها را لغو کند و به ویژه ویژگی‌های شهر را تغییر ندهد.[۱۶] در ۲۱ مه ۱۹۶۸، قطعنامه ۲۵۲ شورای امنیت، اقدامات قانونی و اداری اسرائیل را که ناقض قطعنامه‌های ۲۲۵۳ و ۲۲۵۴ مجمع عمومی سازمان ملل بود، باطل اعلام کرد و خواستار لغو این اقدامات شد.[۱۷]

انتقاد سازمان ملل از سال ۱۹۶۷ شامل قطعنامه‌های شورای امنیت سازمان ملل علاوه بر قطعنامه‌های ۲۵۲، ۲۶۷ (۱۹۶۹)، ۲۹۸ (۱۹۷۱) و قطعنامه ۴۷۶ (۱۹۸۰) می‌شود که از تغییرات در ویژگی‌های اورشلیم ابراز تاسف می‌کنند، و قطعنامه ۴۷۸ (۱۹۸۰) که در آن از کشورهای عضو سازمان ملل خواسته شده بود سفارتخانه‌های خود را از این شهر خارج کنند. قطعنامه ۴۷۸ همچنین «با شدیدترین لحن» تصویب قانون اسرائیل مبنی بر اعلام تغییر وضعیت اورشلیم را محکوم کرد»، در حالی که قطعنامه ۲۳۳۴ سال ۲۰۱۶ تمام شهرک‌های اسرائیلی در سرزمین‌های اشغالی، از جمله اورشلیم شرقی را محکوم کرد.[۱۸]

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

  1. ↑ «هر دو کشور بخش‌های مربوط به اورشلیم را که تحت کنترل مؤثر آنها بود، بین سال‌های ۱۹۴۸ تا ۱۹۶۷ به عنوان بخش جدایی‌ناپذیر از قلمرو دولتی خود تلقی می‌کردند و هر یک با امضای توافقنامه آتش‌بس عمومی اردن-اسرائیل در سال ۱۹۴۹، کنترل بالفعل دیگری را در بخش‌های مربوطه به رسمیت شناختند.»[۴]

منابع

  1. ↑ Efrat, Elisha; Noble, Allen G. (1988-11-01). "Problems of reunified Jerusalem". Cities (به انگلیسی). 5 (4): 326–332. doi:10.1016/0264-2751(88)90022-4. ISSN 0264-2751.
  2. ↑ Romann, M. (1978-11-01). "Jerusalem since 1967: A profile of a reunited city". GeoJournal (به انگلیسی). 2 (6): 499–506. doi:10.1007/BF00208589. ISSN 1572-9893.
  3. ↑ Kershner, Isabel (2017-06-25). "50 Years After War, East Jerusalem Palestinians Confront a Life Divided". The New York Times (به انگلیسی). ISSN 0362-4331. Retrieved 2022-05-28.
  4. ↑ Korman, Sharon (1996). The Right of Conquest: The Acquisition of Territory by Force in International Law and Practice. Oxford University Press. p. 251. ISBN 978-0-19-158380-3. Archived from the original on 12 May 2021. Retrieved 23 December 2018.
  5. ↑ "Basic Law: Jerusalem, Capital of Israel". Israel Ministry of Foreign Affairs. 30 July 1980. Retrieved 2 April 2007.
  6. ↑ Shlaim (2000). The Iron Wall: Israel and the Arab World. pp. 244
  7. ↑ Efrat, Elisha; Noble, Allen G. (1988-11-01). "Problems of reunified Jerusalem". Cities (به انگلیسی). 5 (4): 326–332. doi:10.1016/0264-2751(88)90022-4. ISSN 0264-2751.
  8. ↑ Romann, M. (1978-11-01). "Jerusalem since 1967: A profile of a reunited city". GeoJournal (به انگلیسی). 2 (6): 499–506. doi:10.1007/BF00208589. ISSN 1572-9893.
  9. ↑ Efrat, Elisha; Noble, Allen G. (1988-11-01). "Problems of reunified Jerusalem". Cities (به انگلیسی). 5 (4): 326–332. doi:10.1016/0264-2751(88)90022-4. ISSN 0264-2751.
  10. ↑ Efrat, Elisha; Noble, Allen G. (1988-11-01). "Problems of reunified Jerusalem". Cities (به انگلیسی). 5 (4): 326–332. doi:10.1016/0264-2751(88)90022-4. ISSN 0264-2751.
  11. ↑ Efrat, Elisha, and Allen G. Noble. "Planning Jerusalem." Geographical Review 78, no. 4 (1988): 387-404. doi:10.2307/215090.
  12. ↑ Kailani, Wasfi (2008). "Review of Reinventing Jerusalem: Israeli's Reconstruction of the Jewish Quarter after 1967". Middle Eastern Studies. 44 (4): 633–637. doi:10.1080/00263200802080810. ISSN 0026-3206. JSTOR 40262599.
  13. ↑ "PM announces extra NIS 850 million for Jerusalem". Times of Israel. JTA. 2 June 2016. Retrieved 9 February 2017.
  14. ↑ Efrat, Elisha; Noble, Allen G. (1988-11-01). "Problems of reunified Jerusalem". Cities (به انگلیسی). 5 (4): 326–332. doi:10.1016/0264-2751(88)90022-4. ISSN 0264-2751.
  15. ↑ Romann, M. (1978-11-01). "Jerusalem since 1967: A profile of a reunited city". GeoJournal (به انگلیسی). 2 (6): 499–506. doi:10.1007/BF00208589. ISSN 1572-9893.
  16. ↑ Kershner, Isabel (2017-06-25). "50 Years After War, East Jerusalem Palestinians Confront a Life Divided". The New York Times (به انگلیسی). ISSN 0362-4331. Retrieved 2022-05-28.
  17. ↑ Database, E. C. F. "United Nations Security Council Resolution 252 (1968)". ecf.org.il.
  18. ↑ Romann, M. (1978-11-01). "Jerusalem since 1967: A profile of a reunited city". GeoJournal (به انگلیسی). 2 (6): 499–506. doi:10.1007/BF00208589. ISSN 1572-9893.