الخیمه

الخیمه
الخیمة
روستا
ریشه‌شناسی: خیمه (چادر)[۱]
نقشه دهه ۱۸۷۰
نقشه دهه ۱۹۴۰
نقشه معاصر
نقشه دهه ۱۹۴۰ با پوشش معاصر
نقشه‌های تاریخی پیرامون الخیمه (دکمه‌ها را بزنید)
مختصات: ۳۱°۴۵′۴۴″ شمالی ۳۴°۴۹′۴۷″ شرقی / ۳۱٫۷۶۲۲۲°شمالی ۳۴٫۸۲۹۷۲°شرقی / 31.76222; 34.82972
شبکه فلسطین۱۳۳/۱۳۰
واحد جغرافیایی-سیاسیقیمومت بریتانیا بر فلسطین
بخشبخش رمله
تاریخ تخلیهنامعلوم[۲]
مساحت
 • کل۵٬۱۵۰ دونوم (۵٫۱۵ کیلومتر مربع یا ۱٫۹۹ مایل مربع)
جمعیت
 (۱۹۴۵)
 • کل۱۹۰[۴][۳]

الخیمه (الخیمة) روستایی عرب‌نشین فلسطینی در بخش رمله از قیمومت بریتانیا بر فلسطین بود. این روستا در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل در ۹ ژوئیه ۱۹۴۸ توسط تیپ ۸۴ گیواتی در عملیات آن‌فار از سکنه تخلیه شد. الخیمه در ۱۸٫۵ کیلومتری جنوب رمله قرار داشت.

نام روستا در زبان عربی به معنای «چادر» است. روستا بر زمینی موج‌دار در دشت ساحلی میانی بنا شده بود و از سوی شمال و غرب بر پهنه‌ای هموار مشرف بود. جمعیت آن در سال ۱۹۴۵ به ۱۹۰ نفر (همگی مسلمان) می‌رسید و مساحت کل زمین‌های آن ۵٬۱۵۰ دونوم بود. پس از جنگ ۱۹۴۸ قلمرو روستا به اسرائیل الحاق شد و شهرک روادیم در نزدیکی زمین‌های آن تأسیس گردید.

پیشینه

در سال ۱۸۶۳ ویکتور گرن از این روستا بازدید کرد و جمعیت آن را دویست و پنجاه نفر گزارش نمود.[۵]

در سال ۱۸۸۲ در بررسی فلسطین غربی که از سوی صندوق اکتشاف فلسطین انجام شد، الخیمه روستایی خشتی در زمینی پست توصیف شد که چاهی در سمت شرق آن قرار داشت.[۶]

بر پایه منبع عربی، در دوران عثمانی خط آهنی از بئرالسبع به رمله از غرب روستا می‌گذشت؛ اما رفت‌وآمد در این خط در دوره قیمومت بریتانیا متوقف شد.[۷]

دوره قیمومت بریتانیا

در سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که از سوی مقامات قیمومت بریتانیا انجام شد، روستای «خیمه» ۱۳۲ نفر جمعیت مسلمان داشت.[۸] این رقم در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین به ۱۴۱ مسلمان در ۳۰ خانه افزایش یافت.[۹]

بر پایه آمار روستایی سال ۱۹۴۵ جمعیت روستا ۱۹۰ نفر و همگی مسلمان بودند[۴] و مساحت کل زمین‌ها ۵٬۱۵۰ دونوم بود.[۳] از این میان، ۴ دونوم آبیاری‌شده یا کشت درختی بود، ۵٬۰۰۷ دونوم به کشت غلات اختصاص داشت[۱۰] و ۹ دونوم منطقه مسکونی شهری طبقه‌بندی شده بود.[۱۱]

روستا از دو دسته خانه خشتی عمود برهم تشکیل شده بود؛ دسته شمالی بر محوری شرقی-غربی امتداد داشت. در «فهرست جغرافیایی فلسطین» (Palestine Index Gazetteer) که در دوره قیمومت تهیه شد، الخیمه «مزرعه» طبقه‌بندی شده بود. ساکنان روستا که بیشترشان مسلمان بودند، در مسجد روستای مجاور تینه نماز می‌گزاردند و فرزندان خود را نیز برای آموزش ابتدایی به همان روستا می‌فرستادند.[۷]

جنگ ۱۹۴۸ و پس از آن

بنی موریس تاریخ و علت تخلیه جمعیت روستا را هر دو «نامعلوم» ذکر کرده‌است.[۲] با این حال، او الخیمه را در ارتباط با عملیات آن‌فار در اواسط ژوئیه ۱۹۴۸ یاد کرده‌است.[۱۲][۱۳] بر پایه منبع عربی، لشکر گیواتی روستا را در ۹ تا ۱۰ ژوئیه ۱۹۴۸ اشغال کرد و الخیمه احتمالاً از نخستین روستاهایی بود که سقوط کرد زیرا درست در جنوب منطقه تحت کنترل این لشکر واقع بود.[۷]

پس از جنگ ۱۹۴۸ منطقه به اسرائیل الحاق شد و در اوت ۱۹۴۸ الخیمه یکی از ۲۱ روستای فلسطینی بود که زمین‌های آن برای ایجاد شهرک اسرائیلی روادیم پیشنهاد شد.[۱۴] در نوامبر ۱۹۴۸ این پیشنهاد تصویب شد.[۱۵]

به گفته موریس، روادیم سرانجام در نزدیکی زمین‌های روستا تأسیس شد.[۱۶] اما به گفته ولید خالدی، روادیم در شمال الخیمه و بر زمین‌های روستای ویران‌شده المخیزن واقع است.[۱۷]

وضعیت کنونی روستا

در سال ۱۹۹۲ محل روستا چنین توصیف شده‌است: از روستا تنها سه تپه در شرق، غرب و جنوب محل باقی مانده که بقایای خانه‌ها را در خود دارد. از تپه شرقی تیرآهنی بیرون زده و چاه بزرگ متروکی در میان تپه‌ها قرار دارد. آبگیر مصنوعی بزرگی در نزدیک ۱۰۰ متری شمال‌شرق محل و نیز بنای یادبودی در کنار چاهی در نزدیک نیم کیلومتری شمال وجود دارد. بر روی بنای یادبود نوشته شده: «به یاد اعضای کیبوتص روادیم که در سال ۱۹۴۸ بر این سرزمین ساکن شدند».[۱۸]

بر پایه منبع عربی، هیچ شهرکی اسرائیلی بر روی زمین‌های خود روستا ساخته نشده‌است.[۷]

منابع

  1. ↑ Palmer, 1881, p. 268
  2. 1 2 Morris, 2004, p. xix, village #267. Morris gives both cause and date of depopulation as "Not known".
  3. 1 2 3 Government of Palestine, Department of Statistics. Village Statistics, April, 1945. Quoted in Hadawi, 1970, p. 67
  4. 1 2 Department of Statistics, 1945, p. 29
  5. ↑ Guérin، V. (۱۸۶۹). Description Géographique Historique et Archéologique de la Palestine. Paris, L'Imprimerie Imp. ص. 88.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  6. ↑ Conder، C.R. (۱۸۸۲). The Survey of Western Palestine: Memoirs of the Topography, Orography, Hydrography, and Archaeology. ج. ۲. Committee of the Palestine Exploration Fund. ص. 408.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  7. 1 2 3 4 «نبذة تاریخیة عن الخیمة». Palestine Remembered. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۹-۰۲.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  8. ↑ Barron، J.B. (۱۹۲۳). Palestine: Report and General Abstracts of the Census of ۱۹۲۲. Government of Palestine. ص. 21.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  9. ↑ Mills، E. (۱۹۳۲). Census of Palestine ۱۹۳۱. Population of Villages, Towns and Administrative Areas. Government of Palestine. ص. 21.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  10. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵. Palestine Liberation Organization Research Center. ص. 115.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  11. ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵. Palestine Liberation Organization Research Center. ص. 165.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  12. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. 437. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  13. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. 443. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  14. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. 376. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  15. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. 380. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  16. ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. xxi. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  17. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. مؤسسه مطالعات فلسطین. ص. ۳۸۸. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  18. ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. مؤسسه مطالعات فلسطین. ص. ۳۸۸–۳۸۹. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)

پیوند به بیرون