الغبیه التحتا
الغبیه التحتا
الغبیة التحتا | |
|---|---|
روستا | |
.jpg) نقشه دهه ۱۸۷۰ .jpg) نقشه دهه ۱۹۴۰.jpg) نقشه معاصر .jpg) نقشه دهه ۱۹۴۰ با پوشش معاصرمجموعهای از نقشه‌های تاریخی منطقه پیرامون الغبیه التحتا (دکمه‌ها را بزنید) | |
  الغبیه التحتا موقعیت در قیمومت بریتانیا بر فلسطین | |
| مختصات: ۳۲°۳۶′۲۷″ شمالی ۳۵°۸′۳۸″ شرقی / ۳۲٫۶۰۷۵۰°شمالی ۳۵٫۱۴۳۸۹°شرقی | |
| شبکه مختصات فلسطین | ۱۶۳/۲۲۳ |
| واحد سیاسی | قیمومت بریتانیا بر فلسطین |
| قضا | قضای حیفا |
| تاریخ تخلیه جمعیت | ۸–۹ آوریل ۱۹۴۸ |
| جمعیت (۱۹۴۵) | |
| • کل | ۱۱۳۰ |
| علت تخلیه | حمله نظامی نیروهای یه‌شو |
| شهرک‌های کنونی | میدرخ عوز |
الغبیه التحتا (الغبیة التحتا) روستایی عرب‌نشین فلسطینی در قضای حیفا بود که در ۲۸ کیلومتری جنوب شرقی حیفا قرار داشت. این روستا در جریان جنگ داخلی ۱۹۴۷–۱۹۴۸ فلسطین در ۸ آوریل ۱۹۴۸ از سکنه تخلیه و ویران شد. بخشی از ساکنان این روستا از ترکمن‌ها بودند.
الغبیه التحتا یکی از سه روستای کوچک عربی بود که مجموعاً «غبیات» نامیده می‌شدند و دو روستای دیگر عبارت بودند از الغبیه الفوقا و النغنغیه. این روستاها در لبه شرقی کوه کرمل و نزدیک به حاشیه غربی مرج ابن عامر ساخته شده بودند. الغبیه التحتا در شمال غربی مجموعه و در ارتفاع نزدیک به ۱۰۰ متر از سطح دریا واقع بود و فاصله آن تا جاده آسفالته حیفا–جنین نزدیک به یک کیلومتر بود.
پیشینه
الغبیه التحتا مدرسه ابتدایی مشترکی با روستاهای الغبیه الفوقا و النغنغیه داشت که در سال ۱۸۸۸ میلادی توسط عثمانیان بنیان‌گذاری شده بود. این مدرسه در دوران قیمومت بریتانیا بر فلسطین تعطیل شد.[۱]
منطقه غبیات به فراوانی چشمه‌هایش شهرت داشت. بیشتر این چشمه‌ها در مرج ابن عامر و در شمال یا شمال شرق النغنغیه قرار داشتند؛ از جمله عیون طریمه، عیون الجواریر، عین الزخره، عیون الفخیخیره، عین البواطی، عیون الفرت، عین العلیق و عین باشا.[۲]
دوره قیمومت بریتانیا
بر پایه سرشماری ۱۹۲۲ فلسطین که مقامات قیمومت بریتانیا انجام دادند، الغبیه التحتا ۷۹ نفر جمعیت داشت که همگی مسلمان بودند.[۳]
در سرشماری ۱۹۳۱ فلسطین، دو روستای الغبیه با هم شمارش شدند و جمعیت مجموع آن‌ها ۲۰۰ نفر مسلمان در ۳۸ خانه بود.[۴]
بر اساس آمار روستایی سال ۱۹۴۵ (فلسطین)، جمعیت این روستا همراه با الغبیه الفوقا و النغنغیه ۱٬۱۳۰ نفر مسلمان بود[۵] و مجموع زمین‌های آن‌ها ۱۲٬۱۳۹ دونوم بود.[۶] از این مقدار ۲۰۹ دونوم زمین باغی و آبیاری‌شده، ۱۰٬۸۸۳ دونوم زمین زراعی (غلات) و ۱٬۰۴۷ دونوم زمین غیرقابل کشت بود.[۷]
اقتصاد غبیات بر کشاورزی و دامپروری استوار بود. مهم‌ترین محصولات کشاورزی غلات گوناگون بود و درختان میوه در فضای محدودی به‌ویژه در شمال النغنغیه و پیرامون آن کاشته شده بود.[۸] در سال ۱۹۴۳ ساکنان این روستاها ۱۴۰ رأس گاو، ۱۰ بز بالای یک سال، ۲۷ اسب، ۱۹ خر، ۵۲۳ پرنده خانگی و ۱۱۶ کبوتر اهلی داشتند.[۹]
۱۹۴۸ و پیامدها
در ۸ و ۹ آوریل ۱۹۴۸ نیروهای هاگانا به الغبیه الفوقا، الغبیه التحتا و خربت بیت‌راس حمله کردند و طی روزهای پس از آن روستاها را ویران ساختند.[۱۰] این عملیات بخشی از نبرد میشمار هاعمک بود. پس از تخلیه و ویرانی روستا، شهرک میدرخ عوز در زمین‌های آن بنا شد.[۱۱]
جمعیت
روند دگرگونی جمعیت غبیات بر پایه سرشماری‌های گوناگون چنین بود:[۱۲]
| سال | الغبیه التحتا | النغنغیه | الغبیه الفوقا | مجموع |
|---|---|---|---|---|
| ۱۹۲۲ | ۸۰ | ۳۷۲ | ۴۱ | ۳۹۳ |
| ۱۹۳۱ | ۲۰۰ | ۴۱۶ | (ادغام‌شده) | ۶۱۶ |
| ۱۹۳۸ | ۲۲۵ | ۴۶۸ | — | ۶۹۳ |
| ۱۹۴۵ | (مجموع سه روستا) | ۱٬۱۳۰ | ||
منابع
- ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «الغبیات (قری) - الموسوعة الفلسطینیة». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۰۴.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Barron، J.B. (۱۹۲۳). Palestine: Report and General Abstracts of the Census of ۱۹۲۲. Government of Palestine.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Mills، E. (۱۹۳۲). Census of Palestine ۱۹۳۱. Population of Villages, Towns and Administrative Areas. Government of Palestine.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Village Statistics, April, ۱۹۴۵. Government of Palestine, Department of Statistics. ۱۹۴۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Hadawi، S. (۱۹۷۰). Village Statistics of ۱۹۴۵: A Classification of Land and Area ownership in Palestine. Palestine Liberation Organization Research Center.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «الغبیات (قری) - الموسوعة الفلسطینیة». الموسوعة الفلسطینیة. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۰۴.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Marom, Roy; Tepper, Yotam; Adams, Matthew J. (۲۰۲۴). «Al-Lajjun: a Social and geographic account of a Palestinian Village during the British Mandate Period». British Journal of Middle Eastern Studies: ۲۰. doi:10.1080/13530194.2023.2279340.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) نگهداری یادکرد:نام‌های متعدد:فهرست نویسندگان (رده) - ↑ Morris، B. (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. شابک ۹۷۸-۰-۵۲۱-۰۰۹۶۷-۶.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «قریة الغبیة التحتا». موسوعة القری الفلسطینیة. بایگانی‌شده از اصلی در ۱۲ دسامبر ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۱۲-۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Al-Ghubayya al-Tahta». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «الغبیة التحتا (حیفا)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Category:Al-Ghubayya al-Tahta». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای commons، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- الغبیه التحتا در وبگاه فلسطین در خاطره
- الغبیه التحتا در ذاکرات
- شهرها و روستاهای خالی از سکنه شده در جریان جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین
- بخش (تقسیم کشوری) حیفا
- روستاهای عربی خالی از سکنه پیش از جنگ ۱۹۴۸ عربها و اسرائیل