امید (درنای سیبری)
 عکسی از امید در وبگاه دیدهبان محیطزیست و حیاتوحش ایران |
امید نام یک درنای سیبری نر بود که سالها برای گذران زمستان از سیبری به فریدونکنار مهاجرت میکرد. امید تنها بازماندهٔ گلّهٔ غربی بود.
درناهای سیبری نخستین بار در سال ۱۳۵۳ در ایران دیده شدند. جمعیت غربی درناهای سیبری∗ با گذر از تالابهای نارزوم در قزاقستان، ذخیرهگاه طبیعی آستراخان روسیه در دهانهٔ رود ولگا و آذربایجان و طی مسافت تقریباً ۵۰۰۰ کیلومتری در آبان هر سال∗ به تالابهای فریدونکنار در استان مازندران مهاجرت میکردند، و تا اوایل اسفند را در این تالاب میگذراندند.[۱]
همسرگزینی
یکی از خصوصیات درناها نوع همسرگزینیشان است که بهصورت تکهمسری است. اگر اتفاقی برای جفت آنها بیفتد، بهسختی دوباره امکان جفتیابی برایشان مهیا میشود.
امید در ابتدا با درنایِ مادهای به نام «آرزو» به ایران میآمد، اما آرزو در سالِ ۸۶ به دلایل نامعلومی تلف شد و پس از آن نیز امید دیگر جفتگیری نکرد و ۱۵ سال بهتنهایی به ایران میآمد.
در سال ۱۴۰۱ در پروژه ای مشترک، یک درنای ماده (از گلّهٔ شرقی) به نامِ رؤیا را در تالابِ فریدونکنار در نزدیکیِ امید رهاسازی کردند. این دو در رویدادی نادر، پس از آغازِ آشنایی، به آوازخوانی روی آوردند و پس از چندی با هم پروازِ خود را به سویِ سیبری آغاز کردند. آنها در مسیر مهاجرت، روزانه ۸۰۰ کیلومتر در پرواز هستند.[۲]
پیشتر تلاشهایی در سازمانهای محیط زیست کشورها برای جفتیابی «امید» با درناهای موجود در شرایط اسارت انجام شده بود تا بتوانند جمعیتِ او را دوباره احیا کنند اما تا پیش از «رؤیا» این تلاشها موفقیتآمیز نبود.
جمعیت
جمعیت این دسته از درناها از بیش از ۲۰۰ قطعه در سال ۱۹۳۰ به دو قطعه در سالیان اخیر، و با مرگ «آرزو» به یک قطعه رسیده بود. از سال ١٣٨٧، امید، آخرین بازماندهٔ جمعیت غربی درناهای سیبری، به تنهایی به ایران میآمد.[۱][۳] قد امید ۱۶۰ سانتیمتر بود.[۴]
این پرنده در ۵ آبان ماه ۱۴۰۱ برای پانزدهمین سال متوالی بهتنهایی و برای آخرین بار به ایران سفر کرد، و از اسفند همان سال که ایران را به مقصد سیبری ترک کرد، دیگر مشاهده نشد.و جفتش به نام رویا از گله غربی سیبری تلف شد و امید دیگر به ایران نیامد احتمال میرود امید منقرض شده چرا که ۳ سال است امید به ایران نیامده است[۵]
یادداشتها
منابع
- 1 2 3 4 «درنای «امید» بدون «آرزو» آمد/ تک درنای سفید سیبری در فریدونکنار». خبرگزاری مهر. ۹ نوامبر ۲۰۱۶. بایگانیشده از روی نسخه اصلی در ۱۴ نوامبر ۲۰۱۶. دریافتشده در ۲۳ نوامبر ۲۰۱۸.
- ↑ «امید» و «رؤیا» با هم به سیبری رفتند». خبرگزاری شرق. ۱۴ اسفند ۱۴۰۱. دریافتشده در ۲۰۲۳-۰۳-۰۶.
- ↑ «این پرنده، فقط ۴ روز دیگر در ایران است». خبرآنلاین. ۲۳ فوریه ۲۰۱۶. دریافتشده در ۲۳ نوامبر ۲۰۱۸.
- ↑ «درنای امید به ایران بازگشت». روزنامه اطلاعات. ۱ آذر ۱۳۹۷. بایگانیشده از اصلی در ۲۲ نوامبر ۲۰۱۸. دریافتشده در ۲۳ نوامبر ۲۰۱۸.
- ↑ irna. «درنای امید برای پانزدهمین سال متوالی در مازندران فرود آمد». ایرنا.
پیوند به بیرون
- مستند «قصههای امید» به کارگردانی مهدی نقویان