انجمن شیمی فرانسه
 | |
| بنیانگذاری | ۱۸۵۷ |
|---|---|
| گونه | انجمن علمی |
| ستاد | پاریس |
| مکان |
|
زبان رسمی | فرانسوی |
| رئیس | Gilberte Chambaud (از 2024) |
افراد کلیدی | Jacques Arnaudon
Ernest Collinet Giuseppe Ubaldini |
| وبگاه | www.societechimiquedefrance.fr |
انجمن شیمی فرانسه (به فرانسوی: Société chimique de France؛ به اختصار: SCF) یک انجمن غیرانتفاعی است که هدف آن ترویج علم شیمی در جنبههای گوناگون آن، از جمله جنبههای علمی ـ دانشگاهی، کاربردی، آموزشی و اجتماعی است. این انجمن که در سال ۱۸۵۷ با هدف گردآوردن و نمایندگی از شیمیدانان فرانسه تأسیس شد، در گذر زمان تحول یافته است تا نیازهای جامعهٔ شیمیدانان را پشتیبانی کند و همگام با دنیای در حال تغییر باقی بماند.[۱]
این انجمن بین ۱۵ مارس ۱۹۸۳ تا ۱ ژانویهٔ ۲۰۰۹ با نام انجمن فرانسوی شیمی (Société française de chimie؛ به اختصار: SFC) شناخته میشد.
تاریخچه
انجمن شیمی فرانسه (Société Chimique de France) در سال ۱۸۵۷ میلادی توسط سه شیمیدان جوان، ژاک آرنو دون، ارنست کولینه و جوزپه اوبالدینی، در پاریس بنیانگذاری شد. این گروه ابتدا بهصورت غیررسمی برای گفتوگو دربارهٔ پژوهشهای تازهٔ شیمی گرد هم میآمدند و بهتدریج هستهٔ نخستین «انجمن شیمی پاریس» را شکل دادند. در سالهای بعد، با پیوستن دانشمندان برجستهای مانند لویی پاستور، اوگوست کاهور و شارل آدولف وورتس، این انجمن به یک نهاد علمی رسمی تبدیل شد.
در سال ۱۹۰۶ نام آن به انجمن شیمی فرانسه تغییر یافت و پس از ادغام با انجمن شیمی فیزیک در سال ۱۹۸۳، عنوان رسمی «انجمن فرانسوی شیمی» را به خود گرفت. این نهاد از سال ۱۹۸۵ به عنوان مؤسسهای عامالمنفعه شناخته شد و از سال ۲۰۰۸ دوباره نام تاریخی خود، یعنی Société Chimique de France را بازیافت.
ساختمان مرکزی انجمن در شمارهٔ ۲۵۰ خیابان سنژاک پاریس قرار دارد؛ ساختمانی که توسط شیمیدان نامدار ژوزف-آشیل لو بل، از پیشگامان شیمی فضایی (استریوشیمی)، ساخته شد. او این مکان را پس از مرگ خود در سال ۱۹۳۰ به انجمن شیمی فرانسه واگذار کرد و از آن زمان تاکنون، این ساختمان محل استقرار دفتر مرکزی انجمن است[۲].
بخشها
انجمن شیمی فرانسه در آغاز فعالیت خود بیشتر در شهر پاریس متمرکز بود، اما بهتدریج در سایر مناطق فرانسه نیز گسترش یافت. نخستین بخش منطقهای آن در سال ۱۸۹۵ به ابتکار رئیس وقت، آلبن هلر (Albin Haller)، در شهر نانسی ایجاد شد. پس از آن، بخش لیونی در سال ۱۸۹۸، بخشهای لیل و تولوز در سال ۱۹۰۲، و بخشهای مارسی و مونپلیه در سال ۱۹۰۵ تأسیس شدند. در حال حاضر، SCF از پانزده بخش منطقهای تشکیل شده است.[۳]
بخشهای علمی و گروههای موضوعی
بخشهای علمی، شیمیدانانی را که در یک زمینهٔ تخصصی مشترک فعالیت دارند گرد هم میآورند. نخستین بخش علمی در سال ۱۹۵۸ با عنوان بخش شیمی تجزیه ایجاد شد و پس از آن، در سال ۱۹۶۴، بخشهای شیمی آلی، شیمی فیزیک و شیمی معدنی تأسیس شدند[۴]. آخرین بخش علمی، یعنی شیمی صنعتی، در سال ۲۰۰۶ ایجاد شد.
گروههای موضوعی نیز دانشمندان و شیمی دانان را پیرامون موضوعات خاصی همچون تاریخ شیمی و شیمی مواد غذایی و طعم گرد هم میآورند[۵].
انجمن شیمی فرانسه همچنین یکی از اعضای فعال کالج انجمنهای علمی دانشگاهی فرانسه (Collège des Sociétés savantes académiques de France) است.
نشریات شیمی
انجمن شیمی فرانسه در تولید و انتشار چندین نشریهٔ علمی نقش داشته و یا در تأسیس آنها همکاری کرده است[۶].
در سال ۱۸۵۸، دو نشریهٔ علمی با عناوین Répertoires de chimie pure (به سرپرستی شارل آدولف وورتز – Charles Adolphe Wurtz) و Répertoires de chimie appliquée (به سرپرستی شارل-لویی بارسوئیل – Charles-Louis Barreswil) منتشر شدند. این دو نشریه در ادامه با Bulletin des séances (گزارش جلسات انجمن، که توسط دبیران انجمن تهیه میشد) ادغام شدند و در سال ۱۸۶۴ نشریهٔ Bulletin mensuel de la Société chimique de Paris را تشکیل دادند. این بولتن شامل چکیدهٔ مقالات منتشرشده در مجلات فرانسوی و خارجی و همچنین گزارش نشستهای انجمن بود. در سال ۱۹۰۷، نام آن به Bulletin de la Société chimique de France تغییر یافت.
با افزایش چشمگیر تعداد مقالات علمی، این نشریه چندین بار قالب خود را تغییر داد تا اینکه در سال ۱۹۹۷ با چند مجلهٔ اروپایی دیگر ادغام شد و دو نشریهٔ بزرگ اروپایی پدید آمد: مجلهٔ اروپایی شیمی آلی و مجلهٔ اروپایی شیمی معدنی.
افزون بر این بولتن، از سال ۱۸۶۰ انجمن شیمی فرانسه بهطور منظم کنفرانسهایی برگزار کرده است. در آغاز، محتوای این کنفرانسها در جزوههایی با عنوان Leçons de chimie professées à la Société chimique de Paris منتشر میشد، اما از سال ۱۹۰۱ مستقیماً در بولتن انجمن چاپ میگردید. امروزه، این نقش توسط نشریهٔ L’Actualité chimique (منتشرشده از سال ۱۹۷۳ توسط انجمن و ویژهٔ مخاطبان عمومیتر) بر عهده گرفته شده است[۷].
در سال ۲۰۱۸، انجمن شیمی فرانسه (SCF) مالک مشترک چندین نشریهٔ علمی بود که توسط انتشارات Wiley-VCH منتشر میشوند. نهاد ChemPubSoc Europe، که شانزده انجمن شیمی اروپایی از جمله SCF را گرد هم میآورد، مالک مجموعهای از نشریات علمی است؛ از جمله: شیمی: یک مجلهٔ اروپایی (Chemistry: A European Journal)[۸]، مجلهٔ اروپایی شیمی آلی (European Journal of Organic Chemistry)، مجلهٔ اروپایی شیمی معدنی (European Journal of Inorganic Chemistry)، شیمیفیزیککم (ChemPhysChem)، شیمیزیستکم (ChemBioChem)، شیمیداروکم (ChemMedChem) و شیمیپایدارکم (ChemSusChem).
جوایز انجمن شیمی فرانسه
انجمن شیمی فرانسه (SCF) هر ساله، بهصورت مستقل یا مشترک، جوایز و مدالهایی اعطا میکند[۹]. این جوایز گاهی با حمایت مالی صنایع اهدا میشوند و به شیمی دانانی تعلق میگیرند که در پیشرفت یکی از شاخههای پژوهش بنیادی یا کاربردی نقش داشتهاند. همچنین، این جوایز به پژوهشگران جوان نیز به پاس اشتیاق و نوآوری در تحقیقاتشان اعطا میشود.
مدال
مدال لاوازیه (Médaille Lavoisier) بهعنوان بالاترین نشان افتخار اعطایی توسط انجمن شیمی فرانسه شناخته میشود[۱۰].
جوایز بزرگ[۱۱] (Grands prix)
- جایزهٔ بزرگ آشیل لو بل (Grand prix Achille Le Bel)
- جایزهٔ بزرگ پییر سوئه (Grand Prix Pierre Süe)
- جایزهٔ بزرگ فلیکس ترومب (Grand prix Félix Trombe)
جوایز دوجانبه[۱۲] (Prix binationaux)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–آلمان جورگ ویتیگ و ویکتور گرینیار، با همکاری انجمن شیمی آلمان (Gesellschaft Deutscher Chemiker)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–اسپانیا میگل کاتالان سانیودو و پل ساباتیه، با همکاری انجمن سلطنتی شیمی اسپانیا (Real Sociedad Española de Química)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–چین، با همکاری انجمن شیمی چین (Chemical Society of China)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–ایتالیا، با همکاری انجمن شیمی ایتالیا (Società Chimica Italiana)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–لهستان، با همکاری انجمن شیمی لهستان (Polskie Towarzystwo Chemiczne)
- جایزهٔ مشترک فرانسه–بریتانیا، با همکاری انجمن سلطنتی شیمی بریتانیا (Royal Society of Chemistry)
استعدادهای جوان شیمی (Jeunes Talents de la Chimie)
این برنامه با هدف قدردانی از پژوهشگران جوان و نوآور در حوزهٔ شیمی برگزار میشود. هر سال، انجمن شیمی فرانسه در قالب مراسمی تحت عنوان روز استعدادهای جوان شیمی (Journée des Jeunes Talents de la Chimie) از برندگان این جوایز در بخشهای مختلف تقدیر میکند[۱۳]. از میان پژوهشگران ایرانی، دکتر محمدرضا مسافری، فارغالتحصیل رشتهٔ شیمی فیزیک از دانشگاه سوربن فرانسه، از برندگان این جایزه در سال ۲۰۲۴ بوده است؛ او بهویژه بهدلیل توسعهٔ یک مدل جامع ابتدا به ساکن (ab initio) برای شبیهسازی طیفهای XPS (طیفشناسی فوتوالکترونی پرتو ایکس) یونهای فلزی در محیطهای مولکولی و مایع که با در نظر گرفتن آرامش و همبستگی الکترونی و جفتشدگی اسپین–مدار امکان بازتولید دقیق طیف های اصلی و ماهواره را فراهم میکند، مورد تقدیر قرار گرفت. [۱۴][۱۵].
رئیسان
- آلن هورو (Alain Horeau)
- فرانسوا ماتِی (François Mathey) — ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۴
- آرمان لاتِس (Armand Lattes) — ۲۰۰۴ تا ۲۰۰۸
- الیویه اومول (Olivier Homolle) — ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۵
- ژیلبِرت شامبو (Gilberte Chambaud) — ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸
- مارک تایهفِر (Marc Taillefer) — ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۱
- استانیسلاس پومره (Stanislas Pommeret) — ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۴
- ژیلبِرت شامبو (Gilberte Chambaud) — از سال ۲۰۲۴ تاکنون
همچنین ببینید
- انجمن سلطنتی شیمی،۱۸۴۱[۱۶]
- انجمن شیمی آمریکا،۱۸۷۶[۱۶]
یادداشتها
- ↑ «Présentation». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Histoire de la SCF». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Sections régionales». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ "Divisions scientifiques - Société Chimique de France". www.societechimiquedefrance.fr (به فرانسوی). Retrieved 2025-10-10.
- ↑ "Groupes thématiques - Société Chimique de France". www.societechimiquedefrance.fr (به فرانسوی). Retrieved 2025-10-10.
- ↑ «Présentation». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «L'Actualité Chimique, le journal de la SCF». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ "Chemistry Europe". Chemistry Europe (به انگلیسی). Retrieved 2025-10-10.
- ↑ «Prix et distinctions». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Archives des Médaille Lavoisier». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Grands Prix et Prix Binationaux de la SCF». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). ۲۰۲۱-۰۷-۲۲. دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Grands Prix et Prix Binationaux de la SCF». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). ۲۰۲۱-۰۷-۲۲. دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Les Prix et Lauréats». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ «Journée des Jeunes Talents de la Chimie 2024». Société Chimique de France (SCF) (به فرانسوی). دریافتشده در ۲۰۲۵-۱۰-۱۰.
- ↑ Mosaferi, Mohammadreza; Céolin, Denis; Rueff, Jean-Pascal; Selles, Patricia; Odelius, Michael; Björneholm, Olle; Öhrwall, Gunnar; Carniato, Stéphane (2024-04-10). "Fingerprint of Dipole Moment Orientation of Water Molecules in Cu2+ Aqueous Solution Probed by X-ray Photoelectron Spectroscopy". Journal of the American Chemical Society. 146 (14): 9836–9850. doi:10.1021/jacs.3c14570. ISSN 0002-7863.
- 1 2 Lagowski, J. J. (1991). "A British Sesquicentennial," Journal of Chemical Education, Vol 68, No. 1, p. 1; acknowledging the sesquicentennial of The Chemical Society in London, which eventually became the Royal Society of Chemistry; retrieved 2011-06-08.