بایرن-مونیخ
بایرن-مونیخ Teilherzogtum Bayern-München بایرن-مونیخ | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ۱۳۹۲–۱۵۰۵ | |||||||||||
 Banner of Bavaria-Munich
.svg.png) نشان ملی
| |||||||||||
 | |||||||||||
| وضعیت | دوک‌نشینی | ||||||||||
| پایتخت | مونیخ | ||||||||||
| حکومت | پادشاهی | ||||||||||
| دوک بایرن-مونیخ | |||||||||||
• ۱۳۹۲–۱۳۹۷ | ژان دوم، استفان سوم، و فردریک | ||||||||||
• ۱۳۹۷–۱۴۳۸ | ارنست و ویلیام سوم (تا سال ۱۴۳۵) | ||||||||||
• ۱۴۳۸–۱۴۶۰ | آلبرشت سوم | ||||||||||
• ۱۴۶۰–۱۴۶۳ | ژان چهارم و سیگیزموند | ||||||||||
• ۱۴۶۳–۱۴۶۵ | سیگیزموند | ||||||||||
• ۱۴۶۵–۱۵۰۸ | سیگیزموند (تا سال ۱۴۷۶) و آلبرشت چهارم | ||||||||||
| دوره تاریخی | سده‌های میانی (قرون وسطی) | ||||||||||
| ۱۳۹۲ | |||||||||||
| ۱۴۲۵ | |||||||||||
• بایرن-داخائو از بایرن-مونیخ جدا شد | ۳ سپتامبر ۱۴۶۷ | ||||||||||
• بایرن-داخائو به بایرن-مونیخ برگشت | ۱ فوریه ۱۵۰۱ | ||||||||||
• یکپارچکی از نو دوک‌نشین بایرن | ۳۰ ژوئیه ۱۵۰۵ | ||||||||||
| |||||||||||
.svg.png){kind=small}
بایرن-مونیخ (آلمانی: Bayern-München) یکی از ایالت‌های تشکیل‌دهدهٔ امپراتوری مقدس روم از سال ۱۳۹۲ تا ۱۵۰۵ به‌شمار می‌آمد.
تاریخچه
پس از مرگ استفان دوم در سال ۱۳۷۵، پسران او یعنی استفان سوم، فردریک و ژان دوم به‌طور مشترک بر دوک‌نشینی بایرن-لاندسهوت فرمانروایی کردند. پس از هفده سال اما، برادران تصمیم گرفتند تا به‌طور رسمی سهم خود از ارث را بخش‌بندی کنند. ژان بایرن-مونیخ و استفان بایرن-اینگولشتات را دریافت کرده و فردریک هرچه از بایرن-لاندسهوت باقی‌مانده بود را دریافت کرد. در سال ۱۴۲۹ بخش‌هایی از بایرن-اشتراوبینگ، شامل شهر اشتراوبینگ، با بایرن-مونیخ یکی شد. این دوک‌نشینی پیش از اینکه توسط آلبرت چهارم، دوک بایرن مجدداً یکپارچه شود، تنها اندکی بیش از یک صد سال دوام آورد.
تقسیمات ویتلسباخ و ظهور خط مونیخ
دوک‌نشین بایرن-مونیخ حاصل سومین تقسیم بزرگ اراضی خاندان ویتلسباخ در اواخر قرن چهاردهم میلادی بود. در سال ۱۳۹۲، پس از مرگ استفان دوم، سه پسر او (یوهان دوم، استفان سوم و فردریک) بر سر نحوه اداره قلمرو پدر به توافق نرسیدند و بایرن را به سه بخش مستقل تقسیم کردند[۱]. یوهان دوم بخش مونیخ را به ارث برد و سلسله‌ای را بنیان نهاد که شهر مونیخ را از یک شهر تجاری متوسط به یک تختگاه سیاسی پرشکوه تبدیل کرد. این تقسیم‌بندی اگرچه قدرت کلی بایرن را تضعیف کرد، اما باعث شد مونیخ به مرکز اداری و نظامی شاخه ارشد خاندان تبدیل شود و نفوذ خود را بر مناطق اطراف رودخانه ایسار تثبیت کند[۲].
بحران‌های داخلی و نبرد علیه اینگولشتات
قرن پانزدهم برای بایرن-مونیخ دوران رقابت‌های خونین برادرکشی و تنش با شاخه‌های رقیب، به‌ویژه بایرن-اینگولشتات بود. دوک ارنست و برادرش ویلیام سوم، که مشترکاً بر مونیخ حکومت می‌کردند، بخش بزرگی از انرژی خود را صرف سرکوب شورش‌های داخلی لایق‌ها و مقابله با توسعه‌طلبی پسرعموی خود، لوئی هفتم (دوک اینگولشتات) کردند[۳]. این درگیری‌ها که به «جنگ دوک‌ها» شهرت یافت، مونیخ را به دژی مستحکم تبدیل کرد؛ جایی که حکام مونیخی با زیرکی دیپلماتیک توانستند حمایت امپراتور زگیزموند را جلب کرده و در نهایت بخش‌هایی از قلمرو منحل‌شده بایرن-اشتراوبینگ را در سال ۱۴۲۹ به خاک خود ضمیمه کنند[۴].
شکوفایی فرهنگی در عصر آلبرشت چهارم
در دوران حکومت آلبرشت چهارم ملقب به «آلبرشت خردمند»، بایرن-مونیخ وارد عصر طلایی فرهنگ و هنر شد. او که در ابتدا برای کلیسا در نظر گرفته شده بود، پس از به قدرت رسیدن، دربار مونیخ را به مرکزی برای جذب هنرمندان و معماران اواخر سبک گوتیک تبدیل کرد[۵]. در این دوره، بناهای نمادینی همچون «فرائن‌کیرشه» (کلیسای جامع مونیخ) با گنبدهای پیازی شکلش پایه‌گذاری شد که تا امروز نماد اصلی شهر مونیخ باقی مانده است. آلبرشت با تدوین قوانین جدید برای دربار و حمایت از ساختارهای صنفی، نه تنها شکوه ظاهری پایتخت را افزایش داد، بلکه زیربنای یک سیستم اداری متمرکز را ایجاد کرد که مونیخ را به پیشرفته‌ترین ایالت در میان بخش‌های پراکنده بایرن بدل ساخت[۶].
نبرد جانشینی لاندسهوت و اتحاد مجدد بایرن
پایان تاریخ مستقل بایرن-مونیخ با وقوع «جنگ جانشینی لاندسهوت» در سال ۱۵۰۳ رقم خورد. با مرگ آخرین دوک بایرن-لاندسهوت بدون وارث پسر، آلبرشت چهارم مدعی تمامی خاک بایرن شد و در نبردی سرنوشت‌ساز علیه شاخه پالاتینات به پیروزی رسید[۷]. در پی این پیروزی و با صدور فرمان «پریموژنیتور» (قانون حق ارشدیت) در سال ۱۵۰۶، آلبرشت به چندپارگی بایرن پایان داد و تمام اراضی ویتلسباخ‌ها را تحت مرکزیت مونیخ متحد کرد. بدین ترتیب، بایرن-مونیخ هویت خود را به عنوان یک ایالت تقسیم شده از دست داد و به هسته اصلی «دوک‌نشین متحد بایرن» تبدیل شد که مونیخ را برای همیشه به عنوان پایتخت ابدی این سرزمین تثبیت کرد[۸].
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ هوبنر، رودولف. تاریخ سیاسی بایرن. p. 88. ISBN 978-3406504518.
- ↑ میلر، پیتر. ویتلسباخ‌ها در قرون وسطی. p. 124. ISBN 978-0521483087.
- ↑ کلاس، گرت. جنگ‌های داخلی در تاریخ بایرن. p. 156. ISBN 978-3406104524.
{{cite book}}: مقدار|شابک=را بررسی کنید: جمع‌آزما (کمک) - ↑ اشمیت، ورنر. امپراتوری مقدس روم و بایرن. p. 198. ISBN 978-3422064935.
- ↑ بلک‌بورن، دیوید. آلمان در اواخر قرون وسطی. p. 210. ISBN 978-0631226154.
- ↑ ایوانز، ریچارد. توسعه تمدن باوری. p. 312. ISBN 978-0143111429.
- ↑ هوفمان، اشتفان. شکل‌گیری بایرن مدرن. p. 45. ISBN 978-3515089371.
- ↑ کوش، اچ. دبلیو (1990). تاریخ آلمان قرن شانزدهم. p. 87. ISBN 978-0880295246.
- "Duchy of Bavaria pre-1507". www.crwflags.com. Retrieved 2018-12-14.
- ایالتها و قلمروهای پیشین بایرن
- تاریخ مونیخ
- دوکنشینهای امپراتوری مقدس روم
- هرتسوگنشین بایرن