بی‌بی کوکب بختیار

بی‌بی کوکب بختیار
زادهٔ	۱۲۷۱ منطقهٔ بختیاری
درگذشت	۱۳۳۹
مدفن	تکیه بختیاری‌ها، اصفهان
ملیت	ایران
پیشه	نویسنده
والدین	نصیرخان سردار جنگ

بی‌بی کوکب بختیار (زاده ۱۲۷۱ منطقه بختیاری - درگذشته ۱۳۳۹ اصفهان) نویسنده اهل ایران بود، که دختر نصیرخان سردار جنگ، نوه امامقلی‌خان حاجی ایلخانی و همسر فتحعلی‌خان سردار معظم بود. وی از زنان فرهنگ دوست و دانش‌پرور تاریخ معاصر ایران است. او نخستین بانوی ایرانی است که با مسافرت به اروپا و بازدید از شهرها و کشورهای مختلف، خاطرات و وقایع سفر خود را به رشتهٔ تحریر درآورد.^[۱]

این بانوی ادب دوست در سفرنامه خود نشان داده است که فریب مظاهر و ظواهر مغرب زمین را نخورده و در این سفرنامه، به هویت و فرهنگ ملی و مذهبی خود وفادار مانده و از آن دفاع کرده است. بی‌بی کوکب بختیار همچنین در طی انقلاب مشروطه و تاریخ معاصر ایران در قلعهٔ اختصاصی خود به نام قلعه دزک در چهارمحال و بختیاری، میزبان عده‌ای از رجال فرهنگی، ادبی و سیاسی روزگار خود بود، که از جمله می‌توان از محمد مصدق سیاستمدار تاریخ معاصر ایران نام برد. وی در ۷ اردیبهشت ۱۳۳۹ ه‍.ش درگذشت و مقبره خانوادگی‌شان در تکیه بختیاری‌ها در تخت فولاد مدفون شد.^[۱][۲]

• نصیرخان سردار جنگ
• امامقلی خان حاجی ایلخانی

• سردار ظفر، خسروخان. یادداشتها و خاطرات سردار ظفر، انتشارات فرهنگسرا، تهران:۱۳۶۲
• جین راف گارثویت، بختیاری‌ها در آیینه تاریخ، ترجمه: مهراب امیری، انتشارات آنزان، تهران:۱۳۷۵
• پوربختیار، غفار (۱۳۹۱). نخستین بانوی سفرنامه نویس ایرانی در اروپا (بی بی کوکب بختیار)، فصلنامه علمی پژوهشی زن و فرهنگ، شماره دوازدهم، تابستان ۱۳۹۱: ص ۹۹–۹۳
• دانشور علوی (مجاهدالسلطان)، نوراله. (۱۳۷۷) جنبش وطن‌پرستان اصفهان و بختیاری. چاپ دوم، تهران: آنزان.
• مکبن روز، الیزابت. (۱۳۷۳) با من به سرزمین بختیاری بیائید. ترجمه مهراب امیری. تهران، آنزان.
• عکاشه، اسکندر. (۱۳۶۳) تاریخ ایل بختیاری. تهران: فرهنگسرا
• ویلسون، آرنولد. (۱۳۴۷) سفرنامه ویلسون (تاریخ سیاسی و اقتصادی جنوب غربی ایران) ترجمه و تلخیص حسین سعادت‌نوری، تهران: ناشر.
• پوربختیار، غفار. (۱۳۸۷) جامعه بختیاری و تحولات ایران از انقلاب مشروطه تا انقلاب اسلامی. مسجدسلیمان: دانشگاه آزاد اسلامی.
• دانشنامه تخت فولاد اصفهان. (۱۳۹۰) ج. اول، اصفهان: سازمان فرهنگی، تفریحی شهرداری اصفهان.