تری تخمه
| تری تخمه | |
|---|---|
| احتمالاً ساتراپ ماد | |
| سلطنت | میانه سده ۵ (پیش از میلاد) |
| همسر(ان) | آمستریس (خواهر اردشیر دوم) |
| خاندان |
|
| دودمان | دودمان یرواندی |
| پدر | ویدرنه سوم ساتراپ ارمنستان ساسانی |
تری تخمه († ۴۰۹/۴۰۸ قبل از میلاد)، پسر ویدرنه سوم، ساتراپ ایرانی امپراتوری هخامنشی در سده پنجم پیش از میلاد بود. او ممکن است از نوادگان ویدرنه یکم، یکی از هفت توطئه کننده علیه گئومات مغ باشد.
از طریق ازدواج با شاهدخت آمستریس، تری تخمه داماد پادشاه بزرگ داریوش دوم بود و خواهرش استاتیرای یکم († ۴۰۰ قبل از میلاد) با شاهزاده آرشاس، پادشاه بزرگ بعدی اردشیر دوم ازدواج کرد. تری تخمه به عنوان فرماندار در استان نامشخص خود، احتمالاً ماد، جانشین پدرش شده بود.[۱]
تری تخمه یک خواهر ناتنی به نام «رکسانا» داشت که نه تنها بسیار زیبا بود، بلکه در استفاده از کمان و نیزه نیز مهارت داشت. عاشق او شد و برای رهایی او، قصد کشتن همسر سلطنتی خود را داشت و با سیصد نفر از پیروانش علیه داریوش دوم شورش کرد. اما زن و شوهر سلطنتی قیام او را پیشبینی کرده بودند و به یکی از پیروانش به نام اودیاستیس رشوه دادند که به نوبه خود او را در دوئل کشتند.[۲] برای قیام برنامهریزی شده، ملکه پروشات از خانواده تری تخمه انتقام گرفت و مادر، پسرش، برادرانش Mitrostes و Helikos و سایر خواهران و برادرانش را کشت. تنها استاتیرا توانست به واسطه شفاعت شوهرش از انتقام بگریزد.[۳]
شورش تری تخمه احتمالاً همان شورشی بود که گزنفون برای سال ۴۰۹/۴۰۸ پیش از میلاد توصیف کرد.[۴]
شجرهنامه همسر
| داریوش دوم هشتمین شاهنشاه | پروشات ملکه | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| استاتیرای یکم ملکه | اردشیر دوم نهمین شاهنشاه هخامنشی | کوروش کوچک مدعی پادشاهی | آمستریس همسر تری تخمه و برادر استاتیرای یکم | اوستن (پسر داریوش دوم) پدر بزرگ داریوش سوم | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| آتوسا ملکه | اردشیر سوم دهمین شاهنشاه | داریوش شاهزاده | آریاسپ شاهزاده | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
پانویس
- ↑ Siehe Klinkott, S. 514.
- ↑ Ktesias von Knidos: Persika, in: Die Fragmente der griechischen Historiker Nr. 688, Frag. 15, 55 [nach der Edition von Dominique Lenfant].
- ↑ Ktesias von Knidos: Persika, in: Die Fragmente der griechischen Historiker Nr. 688, Frag. 15, 56 und 61.
- ↑ Xenophon, Hellenika 1,2,19.
منابع
- Carsten Binder: Plutarchs Vita des Artaxerxes. Ein historischer Kommentar (= Göttinger Forum für Altertumswissenschaft. Beihefte. Neue Folge, Band 1). Walter de Gruyter, Berlin u. a. 2008, ISBN 978-3-11-020269-4, S. 102 (Zugleich: Düsseldorf, Universität, Dissertation, 2007).
- Hilmar Klinkott: Der Satrap. Ein achaimenidischer Amtsträger und seine Handlungsspielräume (= Oikumene. Studien zur antiken Weltgeschichte. 1). Verlag Antike, Frankfurt am Main 2005, ISBN 3-938032-02-2 (Zugleich: Tübingen, Universität, Dissertation, 2002).