تغییر رژیم

تغییر رژیم یا رژیم چینج (به انگلیسی: regime change) در علوم سیاسی جایگزینی یک رژیم حکومتی با رژیم دیگر تا حدی به صورت قهری و به زور است. این کار معمولاً با نقض حاکمیت دولت مورد هدف رخ می‌دهد. استفاده از این اصطلاح حداقل به سال ۱۹۲۵ میلادی بازمی‌گردد.[۱] تغییر رژیم ممکن است منجر به دگرگونی و جایگزینی تمام یا بخشی از موسسات موجود دولت، دستگاه اداری، بوروکراسی و دیگر عناصر شود. تغییر رژیم می‌تواند از طریق فرایندهای داخلی نظیر انقلاب، کودتا یا بازسازی حکومت پس از شکست حکومت قبلی یا جنگ داخلی رخ دهد.[۲] همچنین ممکن است از سوی نقش‌آفرینان خارجی از طریق تهاجم، مداخله نظامی یا عملیات پنهانی، یا دیپلماسی قهرآمیز صورت گیرد.[۳][۴] تغییر رژیم ممکن است مشتمل بر ساختن نهادهای جدید، احیای نهادهای قدیمی یا ترویج ایدئولوژی جدید باشد.[۳]

بنا بر یک مجموعه داده تألیف الکساندر داونز، بین سال‌های ۱۸۱۶ و ۲۰۱۱ ۱۲ رهبر از طریق تغییر رژیم تحمیل شده از خارج برکنار شده‌اند.[۳]

منابع

  1. "Regime change effort denied". لس آنجلس تایمز. 1 Aug 1925. p. 8. Cited in فرهنگ انگلیسی آکسفورد s.v. regime.{{cite news}}: نگهداری CS1: پست اسکریپت (link)
  2. Hale, Henry E. (2013-05-10). "Regime Change Cascades: What We Have Learned from the 1848 Revolutions to the 2011 Arab Uprisings". Annual Review of Political Science. 16 (1): 331–353. doi:10.1146/annurev-polisci-032211-212204. ISSN 1094-2939.
  3. 1 2 3 Downes, Alexander B. (2021). Catastrophic Success: Why Foreign-Imposed Regime Change Goes Wrong (به انگلیسی). Cornell University Press. ISBN 978-1-5017-6115-7.
  4. Levin, Dov; Lutmar, Carmela (2020). "Violent Regime Change: Causes and Consequences". Oxford Research Encyclopedia of Politics (به انگلیسی). doi:10.1093/acrefore/9780190228637.013.1954. ISBN 978-0-19-022863-7.

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Regime change». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۶ اکتبر ۲۰۱۸.