تل‌هارمونیوم

کنسول تل‌هارمونیوم تادیوس کاهیل ۱۸۹۷

تِل‌هارمونیوم (به انگلیسی: telharmonium) (یا دایناموفون/ دیناموفون: dynamophone) از ابزارهای ابتدایی موسیقی الکترونیک بود که توسط تادیوس کاهیل در سال ۱۸۹۷ توسعه یافت. سیگنال الکتریکی تل‌هارمونیوم توسط سیم‌ها هدایت می‌شد و در انتها توسط بلندگوهای بوقی‌شکل شنیده می‌شد. همانند ارگ هاموند در آینده نه چندان دور تل‌هارمونیوم از گردونه‌های صدا برای تولید اصوات موسیقایی به صورت سیگنال‌های الکتریکی به شیوه سنتز افزودنی استفاده می‌کرد.

کاهیل ۳ نسخه از تل‌هارمونیوم ساخت: نسخهٔ اول وزنی بالغ بر ۷ تن داشت. نسخه‌های دوم و سوم تقریباً ۲۰۰ تن وزن داشتند که نشان‌دهندهٔ پیشرفت قابل‌توجهی در مشخصه‌های سَلَف آن‌ها بود. تعداد کمی اجرا در مقابل حضار انجام شد، (نیویورک سالن تل‌هارمونیک، شمارهٔ ۳۹ خیابان برادوی سال ۱۹۰۶) اجراکننده می‌بایست روبه‌روی کنسول ساز بنشیند تا بتواند ابزار را کنترل کند. خود قسمت اصلی ساز چنان بزرگ بود که تمام اتاق را اشغال کرده بود. کابل‌ها از کنسول کنترل از طریق حفره‌ای در کف زمین به هسته اصلی وسیله که در زیرزمین قرار داشت با احتیاط متصل شده بودند.

با اینکه هیچ اثر ضبط‌شده‌ای از تل‌هارمونیوم در دست نیست، گزارش ناظران حاکی از صافی صدای آن است که محتملاً اشاره‌ای است به موج‌های سینوسی که در آن زمان قادر به انجام آن‌ها بود. هر یک از گردونه‌های تن دستگاه مرتبط با صدایی می‌بود و برای گسترش امکانات آن، کاهیل تعداد زیادی گردونه تن برای اضافه کردن نت‌های هماهنگ آن نصب کرد، مشابه ارگان امروزی. همچنین، تل‌هارمونیون چندصدایی (پلی‌فونیک) بود. پدال‌های تعبیه‌شده برای پا امکان طراحی و طراحی مجدد صدا را فراهم می‌ساخت. ساز فوق معروف به قابلیت تولید صدای سازهای بادی ارکستر مانند فلوت، قره‌نی بم، کلارینت و همچنین ویولنسل بود.

انقراض این ابزار ابتدایی به دلایل متفاوتی روی داد. مشکلاتی آشکار، ازجمله حجم زیاد و غول‌پیکر بودن، مصرف انرژی زیاد (ابزار یادشده پیش از اختراعِ لامپ‌های خلأ اختراع شده بود) افزون بر این، باعث اختلال گسترده در شبکهٔ تلفن شد.

در سال ۱۹۱۲ علاقهٔ مردم نسبت به این ساز انقلابی فروکش کرد و کمپانی کاهیل متعاقباً در سال ۱۹۱۴ نا موفق اعلام شد. کاهیل در سال ۱۹۳۴ فوت کرد، برادر کوچکترش نشان کمپانی را برای یک دهه نگه داشت، اما او هم نتوانست کسی را به سرمایه‌گذاری و ادامهٔ کار ترغیب کند. آخرین نسخهٔ تل‌هارمونیوم در سال ۱۹۶۲ قراضه شد.

پیوند به بیرون