توده‌کوه راین
| توده‌کوه راین | |
|---|---|
 | |
| مرتفع‌ترین نقطه | |
| قله | Großer Feldberg |
| ارتفاع | ۲٬۸۸۱ فوت (۸۷۸ متر) |
| جغرافیا | |
| کشورها | آلمان، بلژیک، لوکزامبورگ و فرانسه |
| ایالت‌ها/استان‌ها | نوردراین-وستفالن، راینلاند-فالتس و هسن |
| رشته‌کوه مادر | Central Uplands |
| زمین‌شناسی | |
| کوه‌زایی | کوه‌زایی واریسکی |
| سن صخره | دوونین و کربنیفر |
| نوع صخره | سنگ دگرگونی |
توده‌کوه راین (آلمانی: Rheinisches Schiefergebirge، تلفظ [ˈʁaɪ̯nɪʃəs ˈʃi:fɐɡəˌbɪʁɡə] ()) یا ماسیف راین یا ارتفاعات راین در غرب آلمان، شرق بلژیک، لوکزامبورگ و شمال شرقی فرانسه قرار دارد. زهکش اصلی آن در جهت جنوب به شمال، رود راین و برخی شاخه‌های آن است. کوه‌های آیفل و آردنس در غرب و تپه‌های هونزروک در جنوب غربی آن هستند. در شرق آن کوه وستروالد و در جنوب شرقی، تاونوس قرار دارد.
زمین‌شناسی
توده‌کوه راین از سنگ‌های دگرگونی به ویژه سنگ لوح تشکیل شده‌است. تغییر شکل و دگرگونی آن در دوره کوه‌زایی واریسکی (حدود ۳۰۰ میلیون سال پیش) رخ داده است.
بیشتر سنگ‌های راین در ابتدا رسوب بوده‌اند و عمدتاً در دورهٔ دوونین و کربنیفر در حوضهٔ آبریز هرسینینی راین ته‌نشین شده‌اند. در برخی نقاط آردنس سنگ‌های کهن‌تری مربوط به دوره‌های کامبرین تا سیلورین دیده می‌شود. در شرق توده‌کوه برخی رخنمون‌های مخدود از سنگ‌های اردویسین و سیلورین پایین وجود دارد. سنگ‌های اردویسینی در بخشی از جنوب تاونوس هم بیرون زده‌اند.
سنگ‌های نوع دوم، سنگ‌های آذرین دوره‌های ترشیاری و کواترنری هستند که بیشتر در فولکان‌آیفل، وستروالد و فوگلسبرگ دیده می‌شوند. سنگ‌های آتشفشانی مربوط به یک ستون گوشته‌ای هستند که به دلیل سبک و شناور بودن در چندصدهزار سال اخیر بالا آمده‌است.[۱]
بخش‌های کوهستانی
بخش‌های تشکیل‌دهندهٔ توده‌کوه صخره‌ای راین — به همراه حداکثر ارتفاع مناطق مهم به متر (m) از سطح دریا و گروه واحدهای ساختاری اصلی (به صورت مورب) — عبارتند از:
بخش‌های واقع در ساحل چپ راین (غرب راین)
.png)
این بخش‌ها به ترتیب از شمال (غربی) به جنوب (شرقی) قرار گرفته‌اند:
- رشته‌کوه آردن: با ارتفاع حدود ۶۵۲ متر.
- منطقهٔ اوزلینگ با ارتفاع ۵۶۰ متر (بخش واقع در لوکزامبورگ).
- توده‌کوه آیفل: با ارتفاع ۷۴۶٫۹ متر؛ (واحد ۲۷–۲۸). بخش‌های فرعی آن عبارتند از[۲]:
- آیفل مرتفع
- آیفل آتشفشانی
- کوهستان آر
- جنگل تسیتر
- آیفل پیشین
- آیفل موزل
- آیفل جنوبی
- آیفل غربی
- منطقهٔ ایزلک
- شنی آیفل
- رشته‌کوه شنآیفل
- آیفل بلژیک
- رورآیفل
- هوهس فن
- رشته‌کوه هونسروک: با ارتفاع ۸۱۶٫۳۲ متر؛ (واحد ۲۴). بخش‌های فرعی آن عبارتند از[۲]:
- جنگل بینگر
- جنگل ایدار
- منطقهٔ لوتسلزون
- جنگل مرتفع اوزبورگ
- جنگل مرتفع سیاه
- جنگل زون
بخش‌های واقع در ساحل راست راین (شرق راین)
این بخش‌ها به ترتیب از شمال (غربی) به جنوب (شرقی) قرار گرفته‌اند:
- منطقهٔ زاورلند یا کوهستان جنوبی: با ارتفاع ۸۴۳٫۲ متر؛ (واحد ۳۳). بخش‌های فرعی آن عبارتند از[۲]:
- کوهستان آردِی
- بلندی‌های ایزرلونر
- جنگل پلاک
- فلات‌های مرتفع برگیش
- کوهستان اِبه
- کوهستان لِنه
- کوه‌های زال‌هاوزن
- منطقهٔ زیگرلند
- رشته‌کوه روتهارگبیرگه ( به همراه منطقهٔ هوخ‌زاورلند)
- توده‌کوه کِلِروالد ( شاخهٔ شرقی که تا داخل کوهستان هسن غربی امتداد می‌یابد؛ واحد ۳۴۴)
- رشته‌کوه وستروالد: با ارتفاع ۶۵۷٫۳ متر؛ (واحد ۳۲). بخش‌های فرعی آن عبارتند از:
- توده‌کوه زیبن‌گبیرگه ( وابسته به منطقهٔ راین میانی؛ واحد ۲۹۲٫۴)
- پشتهٔ آتشفشانی راین-وستروالد
- بلندی‌های مونتاباور
- منطقهٔ کوهستانی گلادنباخ
- رشته‌کوه تانوس: با ارتفاع ۸۸۰٫۹ متر؛ (واحد ۳۰). بخش‌های فرعی آن عبارتند از:
- تانوس پیشین
- تانوس مرتفع
- تانوس پسین
- تانوس پسین غربی
- فرورفتگی ایدشتاین
- تانوس پسین شرقی
رودخانه‌ها
توده‌کوه صخره‌ای راین توسط رودخانه‌های متعددی شکافته شده و جریان‌های آبی مهمی از آن عبور می‌کنند که عبارتند از[۲]:
منابع
- ↑ Garcia-Castellanos, D., S.A.P.L. Cloetingh & R.T. van Balen, 2000. Modeling the middle Pleistocene uplift in the Ardennes-Rhenish Massif: Thermo-mechanical weakening under the Eifel? Global Planet. Change 27, 39-52, doi:10.1016/S0921-8181(01)00058-3
- 1 2 3 4 "Rheinisches Schiefergebirge". Wikipedia (in German). 2026-01-31.
مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Rheinisches Schiefergebirge». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای آلمانی ، بازبینی‌شده در ۲۱ سپتامبر ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- جغرافیای راینلاند-فالتز
- جغرافیای نوردراین-وستفالن
- جغرافیای هسن
- راینلند
- زمین‌شناسی آلمان
- زمین‌شناسی بلژیک
- زمین‌شناسی فرانسه
- زمین‌شناسی لوکزامبورگ