توپولوژی (مدارهای الکتریکی)
مداربندی یا همبندی یا سیمبندی یا توپولوژی (به انگلیسی: Topology) یک مدار الکترونیکی، شکلی است که شبکهٔ متصلشده با اجزای آن مدار بهوجود میآوردند. مقدارها یا رتبهبندی اجزا (قطعهها) در یک مداربندی یکسان در نظر گرفته میشوند. مداربندی به چیدمان فیزیکی اجزای یک مدار و همچنین موقعیت آنها در نمودار مداری مربوط نیست. مشابه با مفهوم ریاضیاتی توپولوژی، فقط به این نکته که چه ارتباطاتی بین اجزا وجود دارد مربوط میشود. طرحهای فیزیکی و نمودارهای مدار فراوانی میتواند وجود داشته باشد که همگی به مداربندی یکسانی مطابقت داشته باشند.
به عبارتی دقیقتر، جایگزینی یک قطعه با یکی از انواع کاملاً متفاوت، همچنان همان مداربندی است. در برخی از زمینهها، بهطور کلی میتوان این موارد را بهعنوان مداربندی مختلف توصیف کرد؛ مثلاً، عوض کردن سلفها و خازنها در یک فیلتر پایینگذر منجر به ایجاد یک فیلتر بالاگذر میشود. حتی اگر مداربندی شبکه یکسان باشد، این موارد ممکن است به عنوان مداربندیهای بالاگذر و پایینگذر توصیف شوند، حتی اگر مداربندی شبکه یکسان باشد. اصطلاح صحیحتری برای این دسته از شبکهها (یعنی شبکهای که نوع قطعه مشخص شده است اما مقدار مطلق آن مشخص نیست) شبکه پیشنمونه (شبکه نمونهاولیه) است.
مداربندی شبکه الکترونیکی مربوط به توپولوژی ریاضی است، به ویژه برای شبکههایی که فقط شامل افزارههای دوپایانهای (دوسَر) هستند، مداربندی مدار را میتوان به عنوان کاربردی از نظریه گراف مشاهده کرد. در تحلیل شبکه (مدارهای الکتریکی) چنین مدار از دیدگاه مداربندی، گرههای شبکه، راسهای نظریه گراف و شاخههای شبکه یالهای نظریه گراف هستند.
نظریه گراف استاندارد را میتوان برای بررسی با اجزای فعال و افزارههای چندپایانهای مانند مدارهای مجتمع گسترش داد. گرافها همچنین میتوانند در تحلیل شبکههای بینهایت استفاده شوند.
جستارهای وابسته
منابع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Topology (electrical circuits)». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۲۸ فوریه ۲۰۲۱.