جتست
جتست (انگلیسی: Jet set) یک گروه اجتماعی از افراد ثروتمند و شیکپوش است که برای شرکت در فعالیتهای اجتماعی که برای مردم عادی در دسترس نیست، به سراسر جهان سفر میکنند. این اصطلاح در سال ۱۹۴۹ معرفی شد و جایگزین «جامعه کافهنشین» (café society) گردید؛ این واژه بیانگر سبک زندگی خاصی بود که شامل سفر از یک مکان مجلل یا عجیب به مکانی دیگر با استفاده از جت خصوصی یا تجاری میشد. با همگانی شدن سفرهای هوایی، این اصطلاح دستکم تا حدودی جای خود را به واژه «گلیتراتی» (glitterati) داده است که بیشتر بر شهرت و «دیده شدن» توسط پاپاراتزیها تأکید دارد و کمتر به شیوه سفر میپردازد.
تعریف
ابداع اصطلاح «جتست» را به ایگور کاسینی نسبت میدهند؛ او گزارشگری در «نیویورک ژورنال-امریکن» بود که ستون مربوط به شایعات و اخبار افراد مشهور را با نام مستعار «چالی نیکرباکر» مینوشت.[۱][۲] او برادر کوچکتر اولگ کاسینی، طراح مد مشهور بود. اصطلاح دیگری که در آن دوران شکل گرفت، «مردمان زیبا» (Beautiful People) بود؛[۳] دورانی معادل مفهوم امروزی «گلیتراتی» که شامل «سوپرمدلها، سلبریتیها و متمولان خوشگذران» میشد؛ جایی که ظاهر، جوانی و فعالیتهای جذاب بر ثروت و جایگاه اجتماعی بالا اولویت داشت.
خدمات مسافربری جت در دهه ۱۹۵۰ در ابتدا عمدتاً برای طبقه اشراف بازاریابی میشد، اما معرفی آن در نهایت منجر به همگانی شدن گسترده مسافرت هوایی شد. اگرچه اصطلاح «جتست» هنوز در گفتگوهای عامیانه شنیده میشود، اما معنای لغوی آن (کسانی که با جت سفر میکنند) دیگر به آن معنای انحصاری سابق کاربرد ندارد.[۴]
تاریخچه
شرکت هواپیمایی بینالمللی بریتانیا، بریتیش آورسیز ایرویز، اولین خدمات جت تجاری برنامهریزیشده جهان را در ۲ مه ۱۹۵۲ با استفاده از هواپیمای د هویلند کامت افتتاح کرد. پس از مجموعهای از حوادث در سالهای ۱۹۵۳–۱۹۵۴، مدل «کامت ۴» در سال ۱۹۵۸ معرفی شد. اولین سرویس موفقیتآمیز که از اکتبر ۱۹۵۸ آغاز شد، مسیر کلاسیکِ «جتست» یعنی لندن–نیویورک بود. پان امریکن ورلد ایرویز نیز بلافاصله با بوئینگ ۷۰۷ وارد میدان شد و اولین پرواز برنامهریزیشده خود را بین نیویورک و پاریس در ۲۶ اکتبر ۱۹۵۸ انجام داد.[۵]
شهرهای دیگر در مسیرهای استاندارد جتست عبارت بودند از: هونولولو، مکزیکوسیتی، لاس وگاس، لس آنجلس، سان فرانسیسکو، واشینگتن دی.سی.، ریو دو ژانیرو، آتن، مادرید، پاریس، رم، وین، بانکوک، هنگ کنگ، مانیل، پونتا دل استه و توکیو. تفرجگاههای محبوب جتست در مکانهایی مانند آکاپولکو و ناسائو (جایی که در سال ۱۹۶۲ «جزیره پارادایس» توسط هانتینگتن هارتفورد افتتاح شد)، جایگزین برمودا شدند. در همین حال، کن، کاپری، سنت تروپه، پورتوفینو[۶] و دیگر شهرهای ساحلی در کوت دازور و ریویرای ایتالیا در فهرست مقاصد اصلی جتست قرار داشتند. جزایر یونانی مانند میکونوس نیز در حدود سال ۱۹۷۴ به این چرخه اضافه شدند. بعدها نقاط داغ دیگری مانند ماربیا در اسپانیا نیز شهرت مشابهی پیدا کردند.
اعضای اصلی این گروه نخبهٔ خوشگذران، متمولانی بودند که از تبلیغات ابایی نداشتند و در مکانهای نیمهعمومی مانند رستورانها و کلوپهای شبانه به تفریح میپرداختند؛ جایی که پاپاراتزیها (که خود پدیدهای مربوط به دوران جتست بودند) از آنها عکس میگرفتند. آنها اولین نسلی بودند که ممکن بود برای یک آخر هفته به پاریس بروند یا فقط برای شرکت در یک مهمانی به رم پرواز کنند. سبک زندگی جتست در فرهنگ عامه نیز گرامی داشته شد؛ برای مثال، فدریکو فلینی سبک زندگی آنها را در فیلم «زندگی شیرین» (۱۹۶۰) به تصویر کشید و بسیاری از فیلمها و آلبومهای موسیقی آن دوران، پرواز به سرزمینهای بیگانه را برای ماه عسل و گشتوگذار تبلیغ میکردند.
در بهار ۱۹۶۲، مجله وگ اصطلاح «مردمان زیبا» را ابداع کرد. این عبارت در ابتدا به حلقهای اشاره داشت که پیرامون رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، جان اف. کندی و بانوی اول ایالات متحده آمریکا، ژاکلین کندی اوناسیس شکل گرفته بود. در سال ۱۹۷۰، کلیولند آموری، نویسنده و مفسر اجتماعی، ابراز نگرانی کرد که «مردمان زیبا و جتست توسط شرایط اقتصادی فعلی تهدید میشوند.»[۳]
نشانهای از اینکه اصطلاح «جتست» از کاربرد نخبگان خارج شده، ترانه موسیقی کانتری در سال ۱۹۷۴ به نام «ما جتست نیستیم» (We're Not The Jet Set) است که در آن جرج جونز و تمی وینت ادعا میکنند که آنها به جای سبک زندگی پر زرقوبرقِ جتسواری، عضو گروه «شورلتسواران قدیمی» هستند.[۷]
در سال ۱۹۷۶، گروه جتست برای اولین بار با هواپیمای مافوق صوت کنکورد پرواز کرد. پروازهای برنامهریزیشده در ۲۱ ژانویه ۱۹۷۶ در مسیر لندن–بحرین و مسیر پاریس–ریو دو ژانیرو آغاز شد. از نوامبر ۱۹۷۷، کنکورد بین مقاصد استاندارد جتست یعنی لندن یا پاریس به نیویورک پرواز میکرد؛ لیست مسافران در پروازهای اولیه، خوراک اصلی ستونهای شایعات روزنامهها بود. کنکورد بار دیگر به این اصطلاح اعتبار بخشید؛ به طوری که گفته میشد «از ستارههای راک گرفته تا خاندان سلطنتی، کنکورد راه اصلی سفر برای گروه جتست بود.» با این حال، کنکورد به دلیل غرش صوتی، حقوق محدود پرواز بر فراز مناطق مسکونی و مصرف سوخت بسیار بالا با شکست مواجه شد. پس از حادثه پرواز ۴۵۹۰ ایرفرانس در سال ۲۰۰۰، این هواپیما در سال ۲۰۰۳ بازنشسته شد. در همین حال، بوئینگ ۷۴۷ با ظرفیت حدود ۴۰۰ مسافر، هواپیمایی بود که تغییرات اجتماعی و همگانی شدن سفر را که از دوران جت آغاز شده بود، شتاب بخشید.
جستارهای وابسته
- فرهنگ شهرت
- هوانوردی تجاری
- نخبه
- جامعه سطح بالا
- پن ام (مجموعه تلویزیونی)
منابع
- ↑ Vallance, Tom (20 March 2006). "Oleg Cassini - Obituaries". ایندیپندنت. Archived from the original on April 5, 2008.
[Oleg Cassini] and his younger brother Igor (who became the Hearst newspaper gossip columnist 'Cholly Knickerbocker' and coined the phrase 'jet set')…
- ↑ "Jet set - Definition, Meaning & Synonyms". Vocabulary.com (به انگلیسی). Retrieved 2025-06-28.
- 1 2 Vogue 15 February 1964:49 and The Ladies Home Journal September 1970:81, noted Barry Popik, "Beautiful people".
- ↑ Niemietz, Kristian (19 December 2013). "In praise of cheap flights". Spiked. Archived from the original on 17 September 2018. Retrieved 20 January 2014.
...air travel has been transformed from a luxury good to a mass-market product.
- ↑ Swopes, Bryan (26 October 2022). "26 October 1958". This Day in Aviation. Retrieved 12 September 2023.
- ↑ "Portofino has long been fashionable with what we once called 'the jet set'." "History and tourist information on Liguria, Italy". Archived from the original on 2007-04-29. Retrieved 2007-04-27.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:پیوند نامناسب (link) - ↑ Hackett, Vernell (June 8, 2012). "(We're Not) The Jet Set". Rolling Stone. Retrieved April 30, 2024.
برای مطالعهٔ بیشتر
پیوند به بیرون
- "The Opening of the Commercial Jet Era". Archived from the original on March 2, 2006.
جستارهای وابسته
منابع
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «Jet set». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۱۲ ژانویه ۲۰۲۶.