خربت الزاویه
الزاویه
الزاویة | |
|---|---|
| ریشه‌شناسی: گوشه | |
  الزاویه جایگاه در قیمومت بریتانیا بر فلسطین | |
| مختصات: ۳۲°۳۵′۵۰″ شمالی ۳۵°۳۲′۲۶″ شرقی / ۳۲٫۵۹۷۲۲°شمالی ۳۵٫۵۴۰۵۶°شرقی | |
| شبکه فلسطین | ۲۰۱/۲۲۲ |
| واحد سیاسی | قیمومت بریتانیا بر فلسطین |
| بخش | قضای بیسان |
| تاریخ تخلیه | ۱۵–۱۸ مه ۱۹۴۸ |
خربت الزاویه (الزاویة) روستایی فلسطینی عرب‌نشین در قضای بیسان بود که در جریان جنگ ۱۹۴۸ اعراب و اسرائیل و در چارچوب عملیات گدعون توسط نیروهای دفاعی اسرائیل در تاریخ ۱۵ تا ۱۸ مه ۱۹۴۸ از سکنه تخلیه و ویران شد. این روستا در بخش شمالی دره بیت‌شئان و در حدود ۱۱ کیلومتری شمال شهر بیسان قرار داشت و دژ صلیبی بلووآر (کوکب الهوا) در نزدیکی آن واقع بود.
خربت الزاویه در پایین دامنه‌ای پرشیب جای داشت که به روستای مجاور کوکب الهوا می‌رسید. چندین نهر فرعی از آن دامنه سرازیر شده و از کنار روستا می‌گذشت و به سوی غور اردن جریان می‌یافت. این روستا در فهرست جغرافیایی فلسطین به‌عنوان آبادی (مزرعه) طبقه‌بندی شده بود. در حدود ۲۰۰ متری جنوب روستا، خرابه‌ای به نام «خربت الزاویان» قرار داشت که بقایای بناهای متروک آن از زیر خاک نمایان بود.
موقعیت جغرافیایی
خربت الزاویه در فرورفتگی رود اردن و در ارتفاع ۱۹۰ متر زیر سطح دریا واقع بود.[۱] این روستا در شمال دره بیت‌شئان و در جنوب کیبوتص گشر قرار داشت و از ورودی شمالی دره به‌شمار می‌رفت.[۲]
پیشینه
در دوران حکومت بریتانیا بر فلسطین، خربت الزاویه روستای کوچکی بود که ساکنانش از کشت غلات امرار معاش می‌کردند.[۳] بر پایه قطعنامه ۱۸۱ مجمع عمومی سازمان ملل متحد که در ۲۹ نوامبر ۱۹۴۷ تصویب شد، این منطقه به کشور یهودی پیشنهادی اختصاص یافت.[۴]
اشغال و تخلیه
پس از اعلام استقلال اسرائیل، کشورهای عربی به فلسطین حمله کردند و جنگ ۱۹۴۸ آغاز شد. نیروهای عراقی در نبرد گشر (۱۵–۱۷ مه ۱۹۴۸) تلاش کردند دره بیت‌شئان را تصرف کنند. خربت الزاویه در مسیر ورود شمالی به دره قرار داشت و از بیم آنکه نیروهای عربی از روستا بهره‌برداری نظامی کنند، تصمیم به تخریب آن گرفته شد.[۵] در ۱۵ مه ۱۹۴۸ سربازان تیپ گولانی روستا را اشغال کردند. تمام ساکنان آواره شده و به اردن شرقی (ماوراء اردن) گریختند و در حدود ۱۸ مه همه خانه‌ها ویران شدند.[۶]
یوسف وایتس، مسئول صندوق ملی یهود، در اوایل مه ۱۹۴۸ دربارهٔ دره بیسان گفت: «تهجیر عرب‌ها از دره مهم‌ترین وظیفه امروز ماست.»[۷]
روستا در زمان حاضر
زمین‌های روستای خربت الزاویه همچنان متروک مانده‌است، هرچند زمین‌های کشاورزی آن را کیبوتص نوه‌اور تصرف کرده‌است. گیاه صبر (کاکتوس) در محل روییده و کل منطقه به چراگاه دام تبدیل شده‌است.[۸] دژ کوکب الهوا از سمت شمال شرقی بر روستا مشرف است.[۹]
منابع
- ↑ «Welcome To al-Zawiya, Khirbat». Palestine Remembered. دریافت‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Morris، Benny (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. ۳۵۷. شابک ۰-۵۲۱-۸۱۱۲۰-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. ص. ۶۷. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Morris، Benny (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. ۳۵۷. شابک ۰-۵۲۱-۸۱۱۲۰-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Morris، Benny (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. ۳۵۷. شابک ۰-۵۲۱-۸۱۱۲۰-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Morris، Benny (۲۰۰۴). The Birth of the Palestinian Refugee Problem Revisited. Cambridge University Press. ص. ۳۵۷. شابک ۰-۵۲۱-۸۱۱۲۰-۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «نبذة تاریخیة عن خربة الزاویّه-بیسان». Palestine Remembered. دریافت‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Khalidi، W. (۱۹۹۲). All That Remains: The Palestinian Villages Occupied and Depopulated by Israel in ۱۹۴۸. Institute for Palestine Studies. ص. ۶۷. شابک ۰-۸۸۷۲۸-۲۲۴-۵.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «نبذة تاریخیة عن خربة الزاویّه-بیسان». Palestine Remembered. دریافت‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Khirbat Zawiya». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «خربة الزاویة». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای عربی ، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Az-Zawija (Bajsan)». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای لهستانی ، بازبینی‌شده در ۲۲ مارس ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- شهرها و روستاهای خالی از سکنه شده در جریان جنگ ۱۹۴۹–۱۹۴۷ فلسطین