دارالعلوم دیوبند
 | |
| نوع | دانشگاه اسلامی |
|---|---|
| بنیانگذاری شده | ۹ خرداد ۱۲۴۵ |
| رئیس | مفتی ابوالقاسم نعمانی |
| دانشجویان | بیش از ۵۰۰۰ نفر |
| موقعیت |  دیوبند، هند |
| وبگاه | |
دارالعلوم دیوبند بزرگترین و قدیمیترین دانشگاه یا مدرسهاسلامی در شبه قاره هند است. این مدرسه در شهر دیوبند در ایالت اوتار پرادش در حد واسط بین شهرهای مظفرنگر و ساهارانپور قرار گرفتهاست. بعضی بر این اعتقادند که این مدرسه بزرگترین حوزه علمیه در آسیا است. این مدرسه توسط علما و نخبگان هندوستان از جمله: محمد قاسم النانوتوی، رشید احمد گنگویی، ذوالفقار علی دیوبندی و شیخ حاج عابد حسین تأسیس شد.
نظام آموزشی
نظام آموزشی این مدرسه بر پایه اصول فقه حنفی تدریس میشود.
مدرن سازی
نانوتوی طی سمینارهای متعدد با اساتید و علمای دینی توانست روشهای مدرن یادگیری و آموزش را در کلاسهای درس را پایهگذاری نماید. وی نظام آموزشی سنتی را به یک نظام مدون آموزشی دقیق تبدیل نماید. به دلیل کثرت فرهنگی و قومی در شبه قاره هند اکثر دروس عمومی بر پایه زبانهای اردو، عربی و فارسی برنامهریزی شدهاست.
دورههای تحصیلی
دوره ابتدایی
پنج سال نخست تحصیل، دانشجو شروع به فراگیری زبانهای اردو، عربی، پشتو؛ فارسی و انگلیسی مینماید. اکثریت اساتید آن از زبان اوردو وپشتو میباشد.
ولی پشتو واوردو زبانهای اصلی شان است.
دوره کارشناسی
در این دوره دانشجو میبایستی در یکی از دو رشته قواعد (تجوید) یا رشته حفظ (لحن و صوت) به تحصیل بپردازد.
دوره تکمیلی
در این دوره که دوره فضیلت مشهور است افراد به مطالعه و یادگیری قرائتهای هفتگانه و دهگانه قرآن میپردازند و در پایان به آنان مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد اعطا میشود. پس از اتمام این دوره به عنوان «مولوی» مفتخر میگردند.
دوره تخصصی
تقریباً یک چهارم دانشجویان بعد از دوره فضیلت یا کارشناسی ارشد، برای مطالعه و تحقیق تخصصی به دوره حدیث وارد میشوند. این دوره کاملاً پیشرفته بوده و شامل دروس فقه و حقوق الهی، ادبیات عربی و پشتو، علوم حدیث است. معمولاً به فارغالتحصیلان عنوان مفتی اعطا میشود.
دارالعلوم حقانی (اردو: دارالعلوم حقانیه) نام حوزه علمیه اسلامی واقع در شهر اکوره ختک ایالت خیبر پختونخوا پاکستان است. این مدرسه اسلامی مبلغ عقاید جنبش دیوبندی از شاخههای مذهب سنی است و در راستای اهداف و افکار دارالعلوم دیوبند تأسیس شد.