داریوش مؤدبیان
داریوش مؤدّبیان | |
|---|---|
 | |
| زادهٔ | ۱۳۲۹ (۷۵–۷۶ سال) |
| ملیت | ایرانی |
| زمینه فعالیت | بازیگر، فیلم‌نامه‌نویس، کارگردان، مترجم |
داریوش مؤدّبیان (زادهٔ ۱۳۲۹ در تهران) بازیگر سینما و تئاتر، کارگردان، فیلم‌نامه‌نویس و مترجم ایرانی است. مؤدبیان فعالیت هنری را با تئاتر تلویزیونی ضحاک ماردوش در سال ۱۳۴۳ آغاز کرد. او از سال ۱۳۴۸ شروع به همکاری با مطبوعات کرد و پس از آن نمایشنامه‌های زیادی از نویسندگان سرشناس دنیا را ترجمه کرد. او در سال ۱۳۵۳ در رشته بازیگری و کارگردانی تئاتر از دانشکده هنرهای دراماتیک تهران فارغ‌التحصیل شد. او در سال ۱۳۵۹ مدرک فوق‌لیسانس تخصصی مطالعات هنرهای نمایشی را از دانشگاه سوربن پاریس و در سال ۱۳۶۰ فوق‌لیسانس تخصصی زبان‌شناسی را از مؤسسه مطالعات علوم انسانی پاریس دریافت کرد.
زندگی و حرفه
داریوش مؤدبیان در تهران زاده شد و تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در مدرسه جم به انجام رساند.[۱][۲] مؤدبیان فعالیت هنری را با تئاتر تلویزیونی ضحاک ماردوش در سال ۱۳۴۳ آغاز کرد. او از سال ۱۳۴۸ شروع به همکاری با مطبوعات کرد و پس از آن نمایشنامه‌های زیادی از نویسندگان سرشناس دنیا را ترجمه کرد.[۳]
او در سال ۱۳۵۳ در رشته بازیگری و کارگردانی تئاتر از دانشکده هنرهای دراماتیک تهران فارغ‌التحصیل شد. او در سال ۱۳۵۹ مدرک فوق‌لیسانس تخصصی مطالعات هنرهای نمایشی را از دانشگاه سوربن پاریس و در سال ۱۳۶۰ فوق‌لیسانس تخصصی زبان‌شناسی را از مؤسسه مطالعات علوم انسانی پاریس دریافت کرد.
مؤدبیان پس از بازگشت از فرانسه، در سال ۱۳۶۱ همکاری دوباره‌اش با تلویزیون را آغاز کرد و از سال ۱۳۶۳، به تدریس در دانشگاه هنر، دانشگاه آزاد و دانشگاه صدا و سیما پرداخت.[۳]
مترجم
داریوش مودبیان نمایشنامه‌های فراوانی از زبان فرانسوی به فارسی ترجمه کرده‌است. او گردآورنده و مترجمِ مجموعهٔ طنزآوران جهان نمایش است که ۴۵ جلدش منتشر شده است.
بازگشت به صحنهٔ تئاتر
مؤدبیان در سال ۱۳۸۷، پس از ۱۹ سال با بازی در نمایش درخت‌ها به کارگردانی مهرداد کوروش‌نیا دوباره به عرصهٔ بازیگری تئاتر بازمی‌گردد. او آخرین بار در سال ۱۳۶۸ در نمایش سفارتخانه (اثر مروژک) به کارگردانی فردوس کاویانی روی صحنه حاضر شد.[۴]
- نمایش‌ها
- قرارداد با مرگ (کارگردان-بازیگر، ۱۳۹۲)
- شایعه (مترجم، طراح و کارگردان، ۱۳۹۵)
- دهشت و نکبت رایش سوم (مترجم و کارگردان، ۱۳۹۷)
فیلم‌شناسی
سینما
| سال | نام | سمت | کارگردان | توضیحات |
|---|---|---|---|---|
| ۱۳۸۰ | آدمک | بازیگر | حمیدرضا هوشمند | |
| ۱۳۷۹ | آواز قو | بازیگر | سعید اسدی | |
| ۱۳۷۷ | دختری با کفش‌های کتانی | بازیگر | رسول صدر عاملی | |
| ۱۳۷۴ | بوی پیراهن یوسف | نویسنده | ابراهیم حاتمی‌کیا | نویسندگی مشترک فیلم‌نامه با ابراهیم حاتمی‌کیا |
| ۱۳۷۳ | سفر بخیر | کارگردان و نویسنده | داریوش مؤدبیان | |
| ۱۳۷۳ | رؤیای نیمه‌شب تابستان | کارگردان و نویسنده | داریوش مؤدبیان | |
| ۱۳۷۱ | شکوه بازگشت | بازیگر | سیروس مقدم | |
| ۱۳۷۱ | یک مرد، یک خرس | بازیگر | مسعود جعفری جوزانی | |
| ۱۳۶۸ | پول خارجی | نویسنده | رخشان بنی‌اعتماد | نویسندگی مشترک فیلم‌نامه با فرید مصطفوی |
| ۱۳۶۲ | پرونده | بازیگر | مهدی صباغ‌زاده | |
| ۱۳۵۳ | غبارنشین‌ها | فیلم‌نامه‌نویس | داوود روستایی | |
| ۱۳۳۷ | یک آتش | بازیگر | ابراهیم گلستان | در نقش کودکی که از آتش می‌گریزد.[۵] |
تلویزیون
| سال | نام | سمت | کارگردان | توضیحات |
|---|---|---|---|---|
| ۱۳۹۱ | تهران پلاک ۱ | بازیگر | مهدی مظلومی | |
| ۱۳۸۹ | خواب یک ستاره | بازیگر | محسن عظیمی‌نیا | فیلم تلویزیونی |
| ۱۳۸۳ | فیل‌بانان | بازیگر | کاظم راست‌گفتار | |
| ۱۳۸۰ | این قافله عمر | بازیگر | مهدی علی‌احمدی | |
| ۱۳۷۹ | آی آدم‌ها | بازیگر | محمد حسین‌پور جهان خادم | در برنامه کودک و نوجوان شبکه ۲ پخش می‌شد. |
| ۱۳۷۸ | استنطاق | بازیگر | فرهاد مهندس‌پور | شبکه ۴ کارگردان تلویزیونی: ساسان امیرپور |
| ۱۳۷۷ | تله‌تئاتر نیرنگ بازیهای آقای اسکابن | بازیگر و کارگردان | داریوش مؤدبیان | |
| ۱۳۷۴ | تله‌تئاتر قاضی و رئیس دادگاه خانواده | بازیگر | منیژه محامدی | شبکه ۲ کارگردان تلویزیونی: «ناصر شوندی» |
| ۱۳۷۴ | تله‌تئاتر خانه عروسک | بازیگر | منیژه محامدی | شبکه ۲ کارگردان تلویزیونی: «ناصر شوندی» |
| ۱۳۷۴ | شمارش معکوس | بازیگر | محرم زینال‌زاده | شبکه ۲ |
| ۱۳۷۴ | خاطره‌ها | بازیگر | داریوش مؤدبیان | با هنرنمایی فردوس کاویانی، محمد ورشوچی، امید آهنگر، اکبر رحمتی[۶][۷] |
| ۱۳۷۴ | پرده عجایب | بازیگر و کارگردان | داریوش مؤدبیان | شبکه ۲ |
| ۱۳۷۰ | شکاف[۸] | بازیگر | محمدرضا خالقی | این فیلم تلویزیونی در آغاز، «داستان نفت» نام داشت. |
| ۱۳۷۰ | مش‌خیرالله صندوقچه اسرار | بازیگر و کارگردان | داریوش مؤدبیان حسین فردرو | بازی در اپیزود «جامه عمل» |
| ۱۳۶۹–۱۳۷۰ | آذرستان | بازیگر | امیرهوشنگ دانایی | شبکه ۱ |
| ۱۳۶۶ | باجناق‌ها | کارگردان هنری و امور صدا | داریوش مؤدبیان | کارگردان تلویزیونی: «حسین فردرو» |
| ۱۳۶۵ | راویان اخبار | بازیگر و کارگردان هنری | اسدالله ایمن | کارگردان هنری در اپیزود «آوای دل» |
| ۱۳۶۵ | تله‌تئاتر مأموریت | کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | کارگردان تلویزیونی: «مسعود رسام» |
| ۱۳۶۴-۱۳۶۵ | پاییز صحرا | بازیگر | اسدالله نیک‌نژاد | در نقش «ساسان» / شبکه ۱ |
| ۱۳۶۴ | تله‌تئاتر دکتر فاستوس | بازیگر | ایرج راد | شبکه ۱ |
| ۱۳۶۳-۱۳۶۴ | طنزآوران جهان | بازیگر و کارگردان | داریوش مؤدبیان، حسین فردرو | نام دیگرش شکل دیگر خندیدن بود که در نوروز ۱۳۶۴ پخش شد.[۵] |
| ۱۳۶۳ | تله‌تئاتر سوزن‌بانان | بازیگر، کارگردان هنری و تهیه‌کننده | داریوش مؤدبیان حسین فردرو | |
| ۱۳۶۳ | تله فیلم دسیسه | کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان حسین فردرو | |
| ۱۳۶۳ | محله بهداشت | بازیگر و کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | کارگردان تلویزیونی: «حسین فردرو» |
| ۱۳۶۲ | تله‌تئاتر شیری در سیرک | کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | نویسنده: «محجوب عُمر» کارگردان تلویزیونی: «فرانک دولتشاهی» |
| ۱۳۶۲ | چشم‌اندازی به سینما (بخش نشانه‌شناسی سینما) | مجری و نویسنده[۹] | ابوالحسن داوودی | شبکه ۱ نویسندگان دیگر: خسرو سینایی و ابوالحسن علوی‌طباطبایی[۱۰] |
| ۱۳۶۱–۱۳۶۲ | شاه‌شکار | بازیگر | سعید نیک‌پور | شبکه ۱ |
| ۱۳۶۱ | محله برو بیا | بازیگر، نویسنده و کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | نخستین بار در سال ۱۳۶۲، از شبکه ۲ پخش شد. |
| ۱۳۶۱ | تله‌تئاتر شیطان در تاریکی | بازیگر و کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | |
| ۱۳۶۱ | تله‌تئاتر میز | بازیگر و کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | کارگردان تلویزیونی: «گیتی جوادی» |
| ۱۳۶۰ | به‌سوی سیمرغ[۵] | بازیگر | منصور کوشان | مجموعه‌ای دربارهٔ بزرگان ادب و هنر ایران[۵] از گروه فرهنگ و هنر شبکه ۱ |
| ۱۳۶۰ | بزرگتر‌ها، کوچک‌ترها[۵] | نویسنده | ؟ | نویسندگی مشترک با بیژن بیرنگ[۵] |
| ۱۳۶۰ | زنگ مدرسه[۵] | کارگردان و نویسنده | ابوالقاسم معارفی | به مناسبت بازگشایی مدارس از اواخر شهریور تا اوایل مهر پخش شد.[۵] |
| ۱۳۶۰ | تله‌تئاتر برده رقصان | بازیگر | ابوالقاسم معارفی | تهیه‌کننده: «مسعود رسام»؛ بر پایهٔ رمان برده رقصان با هنرنمایی رضا بابک، فاطمه نقوی، جمشید جهان‌زاده، آتیلا پسیانی، رؤیا تیموریان، مرتضی اردستانی |
| ۱۳۶۰ | همشهری | کارگردان هنری، نویسنده | مسعود فروتن حسین فردرو | کارگردانان هنری: جهانگیر الماسی، سیاوش طهمورث در نوروز ۱۳۶۱ پخش شد.[۵] |
| ۱۳۵۳ | تله‌تئاتر سن والنتین | بازیگر | منیژه محامدی | بر اساس نمایشنامه‌ای از «لئونارد ملفی» |
| ۱۳۵۲ | خرید شب عید | بازیگر | علی نصیریان[۱۱] | نویسنده: پرویز صیاد.[۱۱] نمایشی که برای پخش در ایام نوروز ساخته شده بود. جمیله شیخی بازیگر نقش اصلی بود و عزت‌الله انتظامی و علی نصیریان هم در آن نقش‌آفرینی کرده بودند.[۱۱] |
| ۱۳۵۱ | تله‌تئاتر دو در و یک نیمکت | بازیگر و کارگردان هنری | داریوش مؤدبیان | «محمد مطیع» هم در این تله تئاتر بازی می‌کرد.[۱۲] |
| ۱۳۴۷-۱۳۵۰ | حرف تو حرف | بازیگر | حسن خیاط‌باشی | پخش این سریال از اواخر سال ۱۳۴۷ شروع شد.[۱۱] |
| ۱۳۴۳ | تله‌تئاتر ضحاک ماردوش[۱۳][۱۴] | بازیگر | ؟ | نخستین حضور تلویزیونی |
منابع
- ↑ «قلهک، دبیرستان جم، عباس کیارستمی».
- ↑ «داریوش مودبیان: نیاز به پژوهش کاربردی-الگویی داریم».
- 1 2 وبگاه سوره سینما
- ↑ داریوش مؤدبیان با نمایش درخت‌ها در جشنوارهٔ تئاتر فجر حاضر می‌شود (وبگاه ایران تئاتر)
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 «دنیای جدی آقای طناز؛ یک قدردانی کوچک از داریوش مؤدبیان (بخش دوم) - گفتگو با داریوش مؤدبیان». پادکست ابدیت و یک روز. ۲۰ آبان ۱۴۰۳. دریافت‌شده در ۳۰ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «نمایش قدیمی خاطره‌ها… داریوش مودبیان». یوتیوب. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «مجموعه تلویزیونی (خاطره‌ها)». یوتیوب. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ ماهنامهٔ سینمایی فیلم، سال نهم، شماره ۱۱۵، صفحهٔ ۲۴، آذر ۷۰
- ↑ «دنیای جدی آقای طناز؛ یک قدردانی کوچک از داریوش مؤدبیان (بخش پایانی) - گفتگو با داریوش مؤدبیان». پادکست ابدیت و یک روز. ۲۵ آذر ۱۴۰۳. دریافت‌شده در ۳۰ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «اعتماد مردم از تلویزیون سلب شده است - بررسی تاریخ مدیریت فرهنگی سینما و تلویزیون در گفت‌وگوی فریدون جیرانی با ابوالحسن داوودی». روزنامهٔ اعتماد، شماره ۵۵۹۳ - بازنشر در مگ‌ایران. ۱۲ مهر ۱۴۰۲. دریافت‌شده در ۵ تیر ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 4 «دنیای جدی آقای طناز؛ یک قدردانی کوچک از داریوش مؤدبیان (بخش اول) - گفتگو با داریوش مؤدبیان». پادکست ابدیت و یک روز. ۱۲ آبان ۱۴۰۳. دریافت‌شده در ۳۰ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «گفتگو با داریوش مؤدبیان». وبگاه ایران تئاتر. ۱۳۸۴-۱۲-۱۳. دریافت‌شده در ۱۴ خرداد ۱۳۹۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ نوید جعفری (۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۴). «مردی برای تمام فصول: نگاهی به کارنامه و فعالیت‌های استاد داریوش مؤدبیان». فیلم امروز. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ «از داریوش مودبیان تجلیل شد - آقای بازیگر». روزنامهٔ ایران شمارهٔ ۶۶۷۹ - بازنشر در مگ‌ایران. ۹ دی ۱۳۹۶. دریافت‌شده در ۳۱ خرداد ۱۴۰۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
پیوند به بیرون
- گلچینشناسان
- استادان دانشگاه آزاد اسلامی
- افراد زنده
- اهالی تهران
- اهالی قلهک
- بازیگران تئاتر مرد اهل ایران
- بازیگران مرد فیلم اهل ایران
- زادگان ۱۳۲۹
- فیلمنامهنویسان اهل ایران
- کارگردانان تئاتر اهل ایران
- کارگردانان فیلم اهل ایران
- مترجمان اهل ایران
- مترجمان سروانتس