دشت نسایی

کتیبه بیستون

دشت نسایی (به یونانی: Nḗsaion pedíon) یک دشت تاریخی در سرزمین ماد منطقه‌ای تاریخی در ایران بوده است.[۱][۲] این دشت بیشتر به دلیل خانهٔ اسب نسایی شناخته شده است.[۱][۳] این دشت ممکن است با ناحیهٔ نیسایه که در سنگ‌نوشته بیستون داریوش بزرگ ذکرشده یکسان باشد.[۱] با این حال رودیگر اشمیت اشاره می‌کند که این نظریه را نمی‌توان به‌طور دقیق اثبات کرد.[۱]

نام این دشت احتمالاً تا دوران قرون وسطی دست‌نخورده باقی مانده است زیرا یاقوت حموی در قرن سیزدهم، از شهری در همدان (اکباتان باستان) با نام نساء یادکرده است.[۱]

نسا پرورش اسب و نسایی که داریوش در کتیبۀ بیستون از آن نام برده هر دو یکی‌ست و جای آن باید در کرمانشاهان باشد چند تن از دانشمندان به همین سرزمین متوجه شده‌اند از آنان است[۴]مارکورات [۵]دژی که سیکیه هوتی نام داشته باید همان سرزمینی باشد که نویسندگان ایرانی و عرب قرون وسطی مرج‌القلعه یا مرج نامیده‌اند وامروزه هارون‌آباد (شاه‌آباد) گویند و شهر آن را طزر یاد کرده‌اند. در سر راه حلوان به همدان (پیش از بیستون) در میان دشت پهناوری دژی برپا بوده که آن را مرج‌القلعه یعنی مرغزار دژ یا مرج نامیده‌اند. در زمان خلفا در همین‌جا اسب‌های سپاهیان عرب در چرا بودند. اصطخری وابن حوقل در میان شهرهای جبال (ماد) از مرج‌القلعه یاد کرده‌اند. مقدسی آن را جز حلوان نوشته و ابن رسته آن را یک دژ بزرگ شناخته‌است.[۶]

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 3 4 5 Schmitt 2002.
  2. Sherwin-White & Wiesehöfer 2012.
  3. "The role of Nisaean horse in horse breeding in the Ancient World on ResearchGate".
  4. ابراهیم پور داوود. صص. ۲۸۷–۲۹۴.
  5. مارکوارت، یوزف. مارکوارت. ص. ۱۴۲.
  6. پور داوود، ابراهیم. پور داوود. صص. ۲۸۷–۲۹۴.