د اسفرا موندی
| نویسنده(ها) | یوهان ساکروبسکو |
|---|---|
| عنوان اصلی | De sphaera mundi |
| زبان | لاتینی |
| موضوع(ها) | اخترشناسی |
تاریخ نشر | حدود ۱۲۳۰ میلادی |
د اسفرا موندی ((به لاتین: De sphaera mundi)؛ به معنای «دربارهٔ کرهٔ جهان») درسنامه‌ای در اخترشناسی نوشتهٔ یوهان ساکروبسکو، دانشمند و راهب سدهٔ سیزدهم میلادی، است که در حدود سال ۱۲۳۰ در دانشگاه پاریس نگاشته شد. این کتاب بر پایهٔ آثار بطلمیوس به‌ویژه المجسطی و نوشته‌های اخترشناسان مسلمان فراهم آمده و برای چهار سده درسنامهٔ استاندارد اخترشناسی در دانشگاه‌های اروپا بود.
محتوا
کتاب در چهار فصل کوتاه سازمان یافته و مبانی کیهان‌شناسی زمین‌مرکزی را به زبانی ساده شرح می‌دهد. ساکروبسکو ساختار کرهٔ آسمان، کروی‌بودن زمین و جای آن در مرکز جهان، دایره‌های بزرگ آسمانی، حرکت روزانهٔ ستارگان، مدار خورشید و سیارات، و تقسیم زمین به اقالیم گوناگون را بررسی می‌کند. سادگی و فشردگی متن سبب شد که برای آموزش دانشجویان بسیار مناسب باشد.
تأثیر و نشر
د اسفرا موندی از پرخواننده‌ترین متون علمی سده‌های میانه بود و شرح‌های پرشماری بر آن نوشته شد. این اثر نخستین‌بار در سال ۱۴۷۲ به چاپ رسید و پس از اختراع دستگاه چاپ به‌دست یوهانس گوتنبرگ در ده‌ها ویرایش بارها منتشر شد و تا سدهٔ هفدهم میلادی در برنامهٔ درسی دانشگاه‌ها ماند.
منابع
- Thorndike، Lynn (۱۹۴۹). The Sphere of Sacrobosco and Its Commentators. شیکاگو: University of Chicago Press.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - «Johannes de Sacrobosco». Encyclopædia Britannica. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۷-۰۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- تاریخ اخترشناسی
- کتابهای علمی
- کتابهای سده ۱۳ (میلادی)
- کتابهای دهه ۱۲۳۰ (میلادی)
- کتابهای لاتین سده ۱۳ (میلادی)
- کتابهای اختربینی
- کتابهای اخترشناسی
- رساله