سکوی راه‌آهن

سکوهای ایستگاه راه‌آهن ورشو شرمیشچیه در سال ۱۹۶۳، لهستان
سکوی ایستگاه راه‌آهن روتردام مرکزی، هلند
سکوهای ایستگاه آرت اِه متریس در خط ۱۱ متروی پاریس

سکوی راه‌آهن (انگلیسی: Railway platform)، محوطه‌ای است در ایستگاه راه‌آهن که در مجاورت خط آهن قرار دارد و دسترسی آسان به قطار را فراهم می‌کند. تقریباً همهٔ ایستگاه‌ها دارای یک یا چند سکو هستند و ایستگاه‌های بزرگ‌تر، سکوهای متعددی دارند. ایستگاه گرند سنترال در منطقهٔ میدتاون منهتن، با ۴۴ سکو، بیش از هر ایستگاه راه‌آهن دیگری در جهان سکو دارد.[۱] بلندترین سکوی راه‌آهن جهان، با طول ۱۵۰۷ متر، متعلق به ایستگاه راه‌آهن هوبالی جانکشن در هند است.[۲] در نقطهٔ مقابل، ایستگاه اپالچین تریل یا ایستگاه بنسون در آمریکا، سکویی دارد که تنها به اندازهٔ یک نیمکت طول دارد. در میان برخی از متصدیان قطار در آمریکا، واژه سکو به عنوان فعلی به معنای توقف و قرار گرفتن در کنار سکوی ایستگاه به کار می‌رود؛ چنان‌که در این اعلامیه شنیده می‌شود: «دو واگن آخر این قطار در ایستگاه «ایست راک‌اوی» سکو ندارند.»[۳]

ارتفاع نسبت به قطار

ساده‌ترین شکل سکو، محوطه‌ای هم‌سطح با ریل است که معمولاً اختلاف ارتفاع نسبتاً زیادی بین سکو و کف قطار ایجاد می‌کند. به چنین محوطه‌ای، معمولاً سکوی واقعی گفته نمی‌شود. شکل متداول‌تر سکو، نسبت به ریل ارتفاع دارد، اما معمولاً پایین‌تر از کف قطار است، هرچند در حالت ایده‌آل باید هم‌سطح باشد. گاهی نیز سکو از کف قطار بلندتر است، مثلاً جایی که قطاری با کف پایین، به ایستگاهی که برای قطارهای با کف بلند ساخته شده، خدمات می‌دهد؛ مانند ایستگاه‌های راه‌آهن هلند در خط راین‌گاولاین. در متروی لندن، برخی ایستگاه‌ها هم توسط خط ناحیه و هم توسط خط پیکدیلی سرویس‌دهی می‌شوند و قطارهای خط پیکدیلی کف پایین‌تری دارند. ایستگاه تراموا اغلب در میانهٔ خیابان قرار دارد. معمولاً سکوی آن، محوطهٔ امنی است با ارتفاعی مشابه پیاده‌رو و گاهی نیز سکویی ندارد. حالت دوم، نیازمند احتیاط بیشتر از سوی مسافران و سایر وسایل نقلیه برای جلوگیری از حوادث است. هر دو نوع ایستگاه تراموا را می‌توان در شبکهٔ تراموای ملبورن و تورنتو دید. گاهی یک ایستگاه تراموا، هم توسط ترامواهای معمولی با کف نسبتاً پایین و هم توسط وسایل نقلیهٔ ریلی سبک شبه‌مترو با کف بلندتر، خدمات‌دهی می‌شود و سکوی دوارتفاعه دارد. یک ایستگاه راه‌آهن نیز ممکن است توسط قطارهای سنگین‌ریل و وسایل نقلیهٔ ریلی سبک با کف پایین‌تر، خدمات‌دهی شود و سکوی دوارتفاعه داشته باشد. در تمامی موارد، سکو باید با ابعاد بارگیری متناسب بوده و با ابعاد حریم سازه‌ای سامانه مطابقت داشته باشد.

انواع سکو

ایستگاه قطار فرودگاه اسلو، سکوی شمارهٔ صفر
این نمودار انواع مختلف سکو را نشان می‌دهد. سکوی ۱ از نوع «سکوی بن‌بست» است و سکوهای ۲، ۳ و ۴، سکوهای «عبوری» هستند. سکوی ۳ و ۴ با هم یک «سکوی جزیره‌ای» را تشکیل می‌دهند.

انواع سکو شامل سکوی بن‌بست، سکوی جانبی، سکوی دوشاخه و سکوی جزیره‌ای است. سکوی بن‌بست، سکویی است که خط در آن پایان می‌یابد. قطارهایی که به سکوی بن‌بست می‌آیند، باید به صورت معکوس وارد یا خارج شوند. سکوی جانبی، رایج‌ترین نوع است که در مجاورت خطوطی قرار دارد که قطار از یک سو وارد و از سوی دیگر خارج می‌شود. سکوی جزیره‌ای، در هر دو طرف خود، سکوی عبوری دارد؛ ممکن است در یک یا هر دو انتها، با سکوهای بن‌بست، فرورفتگی داشته باشد. برای رسیدن به سکوی جزیره‌ای، ممکن است از پل، تونل یا گذرگاه هم‌سطح استفاده شود. سکوهای مدرن ایستگاه را می‌توان از مواد گوناگونی مانند پلیمر تقویت‌شده با شیشه، بتن پیش‌ساخته یا پلی‌استایرن منبسط‌شده ساخت که به زیرساخت زیرین بستگی دارد.

شماره‌گذاری

سکوها یا خطوط شماره‌گذاری‌شده
در کاربرد آمریکایی، به این ایستگاه، سه سکو و چهار خط (خطوط ۱ تا ۴) گفته می‌شود. در سایر کشورهای انگلیسی‌زبان، به آن چهار سکو (سکوهای ۱ تا ۴) گفته می‌شود.

بیشتر ایستگاه‌ها، سکوهای خود را به ترتیب از شمارهٔ ۱ شماره‌گذاری می‌کنند. چند ایستگاه از جمله کاردیف مرکزی، هیمارکت، کینگ‌کراس لندن، استاکپورت و گریوزند در بریتانیا، و لیدکامب سیدنی در استرالیا، شماره‌گذاری را از صفر آغاز می‌کنند که معمولاً به دلیل افزوده شدن یک سکوی جدید در کنار سکوی شمارهٔ ۱ است. در ایستگاه بریستول تمپل میدز، سکوهای ۳ تا ۱۲ در طول خود به دو بخش تقسیم شده‌اند؛ سکوهای فرد رو به شمال و شرق و سکوهای زوج رو به جنوب و غرب هستند و یک علامت کوچک در میانهٔ سکو قرار دارد. برخی ایستگاه‌ها مانند واترلو شرقی لندن، به جای عدد از حروف استفاده می‌کنند. این کار برای تمایز سکوها از سکوهای شماره‌گذاری‌شده در ایستگاه اصلی واترلو در مجاورت آن است. برخی دیگر مانند ایستگاه لیون پاریس، برای یک گروه از سکوها از حروف و برای گروه دیگر از اعداد استفاده می‌کنند. معنای واقعی واژهٔ «سکو» به کشور و زبان بستگی دارد. در برخی کشورها مانند آمریکا، واژهٔ سکو به سازهٔ فیزیکی اشاره دارد و مکانی که قطار در آن توقف می‌کند، «خط» (مثلاً «قطار روی خط ۵ وارد می‌شود») نامیده می‌شود. در کشورهای دیگر مانند بریتانیا، ایرلند و بیشتر کشورهای مشترک‌المنافع، سکو به‌طور خاص به محل توقف قطار اشاره دارد؛ به این معنی که در چنین مواردی، به سکوهای جزیره‌ای، دو شمارهٔ جداگانه (یکی برای هر طرف) اختصاص داده می‌شود. برخی کشورها، مانند جمهوری چک و لهستان نیز در حال تغییر از شماره‌گذاری سکو به شماره‌گذاری خط هستند. در مکان‌هایی که از شمارهٔ خط استفاده می‌شود، یک سکوی جزیره‌ای، به عنوان یک سکو با دو خط توصیف می‌شود. بسیاری از ایستگاه‌ها همچنین دارای خطوط شماره‌گذاری‌شده‌ای هستند که فقط برای ترافیک عبوری استفاده می‌شوند و دسترسی فیزیکی به سکو ندارند.

تجهیزات

ایستگاهی در اندونزی که در آن پلکانی برای عبور مسافران میان سکوها تعبیه شده است.

برخی از تجهیزات ایستگاه، اغلب روی سکوها قرار دارند. در جایی که سکوها به ساختمان ایستگاه متصل نیستند، معمولاً نوعی سرپناه یا اتاق انتظار تعبیه می‌شود و ممکن است اتاقک‌های کارکنان نیز وجود داشته باشد. میزان محافظت در برابر آب‌وهوا بسیار متفاوت است؛ از سقفی ساده با اضلاع باز، تا اتاقی بسته با سیستم گرمایش یا سرمایش. ممکن است روی سکوها، نیمکت، روشنایی، باجهٔ بلیت، آبخوری، فروشگاه، سطل زباله، جدول زمانی ثابت یا نمایشگرهای پویا با اطلاعات مربوط به قطار بعدی وجود داشته باشد. اغلب، بلندگوهایی به عنوان بخشی از سیستم صوتی (PA) در سکوها نصب می‌شوند. از سیستم صوتی، معمولاً در جاهایی که جدول زمانی پویا یا نمایشگرهای الکترونیکی وجود ندارد، استفاده می‌شود. اطلاعات گوناگونی اعلام می‌شود؛ از جمله مقصد و زمان حرکت، تأخیرها، لغو سفرها، تغییر سکو، تغییر در مسیر و مقصد، تعداد واگن‌های قطار و موقعیت واگن‌های درجهٔ یک یا محفظهٔ بار، و همچنین نیاز به پرداخت هزینهٔ اضافی یا رزرو صندلی.

ایمنی

برخی از ایستگاه‌های مترو، بین سکوها و خطوط، درهای سکوی شیشه‌ای دارند. این درها ایمنی بیشتری فراهم می‌کنند و همچنین امکان جداسازی سیستم گرمایش یا سرمایش ایستگاه از تهویهٔ تونل را فراهم می‌آورند که باعث افزایش کارایی و تأثیرگذاری می‌شود. این درها در بیشتر ایستگاه‌های متروی سنگاپور و هنگ‌کنگ و همچنین در ایستگاه‌های خط توسعهٔ جوبیلی در لندن نصب شده‌اند. سکوها باید اندکی به سمت لبهٔ سکو شیب داشته باشند تا از حرکت اشیای چرخ‌دار مانند چرخ‌دستی، کالسکه و صندلی چرخ‌دار به سمت خطوط و مسیر قطار جلوگیری شود. بسیاری از سکوها دارای حفره‌ای در زیر لبهٔ آویزان هستند تا افرادی که ممکن است از سکو سقوط کنند، بتوانند از قطارهای در حال ورود در امان بمانند.

نگهبان راه‌آهن اندونزی در سکوی ایستگاه، در حال انجام وظیفه

برای جلوگیری از سرقت یا بازداشت مسافران مخفی، برخی کشورها، افسران امنیتی ویژه‌ای در ایستگاه‌ها مستقر می‌کنند که مانند پلیس، اما به‌طور خاص برای راه‌آهن فعالیت می‌کنند. برای مثال، در اندونزی و لهستان، مأموران ویژهٔ امنیت راه‌آهن وجود دارند.

قطارهای پرسرعت

در راه‌آهن پرسرعت، عبور قطارها یک مشکل ایمنی جدی محسوب می‌شود؛ زیرا فاصلهٔ ایمن از لبهٔ سکو با افزایش سرعت قطار افزایش می‌یابد. مطالعه‌ای که وزارت ترابری ایالات متحده آمریکا در سال ۱۹۹۹ انجام داد، نشان داد که قطارهایی که با سرعت ۲۴۰ کیلومتر بر ساعت از کنار سکوهای ایستگاه عبور می‌کنند، می‌توانند برای مسافران حاضر در سکو که در فاصلهٔ ۲ متری از لبه قرار دارند، خطراتی ایجاد کنند؛ به دلیل اثرات آیرودینامیکی ناشی از فشار و جریان هوای القایی با سرعت ۶۴ تا ۹۵ کیلومتر بر ساعت. همچنین، این جریان هوا می‌تواند ذرات معلق را به سمت مسافران منتظر پرتاب کند. اگر مسافران در فاصلهٔ ۱ متری بایستند، خطر افزایش می‌یابد و جریان هوا می‌تواند به سرعت ۷۹ تا ۱۱۶ کیلومتر بر ساعت برسد.[۴]

نرده‌های محافظ سکو در خط پرسرعت برلین-هامبورگ

در بریتانیا، دستورالعملی برای ایمنی سکوها، برای سکوهایی که قطارها با سرعت بین ۱۶۰ تا ۲۰۰ کیلومتر بر ساعت از آنها عبور می‌کنند، یک منطقهٔ حائل به عرض ۱/۵ متر و سایر علائم هشداردهنده را الزامی می‌کند. اگر قطارها بتوانند با سرعت بیش از ۲۰۰ کیلومتر بر ساعت عبور کنند، سکوها باید برای مسافران غیرقابل دسترس باشند، مگر اینکه اتاق‌های انتظار یا مناطق سرپوشیده برای ایجاد حفاظت تعبیه شده باشند.[۵] اتحادیهٔ اروپا مقرره‌ای دارد که بر اساس آن، سکوهای نزدیک به خطوطی که قطارها با سرعت ۲۵۰ کیلومتر بر ساعت یا بیشتر عبور می‌کنند، نباید برای مسافران قابل دسترس باشد، مگر اینکه محدودیت سرعت برای قطارهایی که در ایستگاه توقف می‌کنند، اعمال شود یا موانعی برای محدود کردن دسترسی وجود داشته باشد.[۶]

علائم

علامتی رایج در سکوهای خمیده در متروی لندن.

سکوها معمولاً دارای هشدارها یا اقداماتی برای دور نگه‌داشتن مسافران از خطوط هستند. ساده‌ترین اقدام، علامت‌گذاری در نزدیکی لبهٔ سکو است تا فاصله‌ای که مسافران باید عقب‌تر بایستند، مشخص شود. اغلب از کف‌پوشی خاص به همراه خطی رنگی برای کمک به افراد نابینا که از وسایل کمک‌حرکتی استفاده می‌کنند و همچنین برای جلوگیری از نزدیک شدن بیش از حد صندلی‌های چرخ‌دار به لبهٔ سکو، استفاده می‌شود. در آمریکا، مقررات قانون آمریکایی‌های دارای معلولیت در سال ۱۹۹۰، یک نوار هشدار قابل تشخیص به عرض ۲۴ اینچ (۶۱ سانتی‌متر) متشکل از برجستگی‌های گنبدی شکل با رنگ متضاد، در تمام طول سکو الزامی می‌کند.[۷]

انحنا

در حالت ایده‌آل، سکوها باید مستقیم یا کمی محدب باشند تا مأمور بتواند تمام قطار را هنگام آماده‌سازی برای بستن درها ببیند. سکوهایی که انحنای زیادی دارند، نقاط کوری ایجاد می‌کنند که خطرآفرین هستند. در این موارد ممکن است از آینه یا دوربین مداربسته برای مشاهدهٔ تمام سکو استفاده شود. همچنین واگن‌های مسافری مستقیم هستند، بنابراین درها همیشه دقیقاً روی سکوی خمیده باز نمی‌شوند و اغلب فاصله‌ای میان سکو و قطار ایجاد می‌شود. معمولاً این سکوها دارای علائم هشدار دهنده، و احتمالاً هشدار صوتی مانند عبارت متروی تهران «لطفاً برای حفظ امنیت خود، از نوار زردرنگ لبه سکو فاصله بگیرید» هستند. ممکن است بخش‌های متحرکی برای پر کردن فاصله میان سکو و قطار وجود داشته باشد که پس از توقف قطار باز و پس از بسته شدن درها جمع می‌شوند. متروی نیویورک از این تجهیزات در ایستگاه میدان یونیون و ایستگاه میدان تایمز استفاده می‌کند؛ همچنین پیش‌تر در ایستگاه ساوت فری نیز از آن‌ها استفاده می‌شد.

نمونه‌های برجسته

بلندترین سکوهای راه‌آهن

انتهای شرقی بلندترین سکوی ایستگاه کلام جانکشن در هند. این سکو، سومین سکوی بلند جهان است.
  1. ایستگاه راه‌آهن هوبالی جانکشن، کارناتاکا، هند: ۱۵۰۵ متر[۸]
  2. ایستگاه راه‌آهن گورک‌پور جانکشن، اوتار پرادش، هند: ۱۳۶۶/۳۳ متر[۹]
  3. ایستگاه راه‌آهن کلام جانکشن، کرالا، هند: ۱۱۸۰/۵ متر[۱۰][۱۱][۱۲][۱۳]
  4. ایستگاه راه‌آهن خارگپور جانکشن، بنگال غربی، هند: ۱۰۷۲/۵ متر[۱۴][۱۵]
  5. متروی خیابان استیت، شیکاگو، ایلینوی، آمریکا: ۱۰۶۷/۱ متر
  6. ایستگاه راه‌آهن رایاگادا، اودیشا، هند: ۹۱۰ متر
  7. ایستگاه راه‌آهن پیلی‌بهیت جانکشن، اوتار پرادش، هند: ۸۵۵ متر
  8. ایستگاه اتو کلاب اسپیدوی، فونتانا، کالیفرنیا، آمریکا: ۲۶۷۵ فوت
  9. ایستگاه راه‌آهن بیلاسپور، چتیس‌گر، هند: ۸۰۲ متر
  10. پایانهٔ شاتل چریتون، کنت، بریتانیا: ۷۹۱ متر (بلندترین در اروپا)
  11. ایستگاه راه‌آهن برن، برن، سوئیس: ۷۸۵ متر
  12. ایستگاه راه‌آهن جهانسی، اوتار پرادش، هند: ۷۷۰ متر
  13. متروی خیابان دیربورن، شیکاگو، ایلینوی، آمریکا: ۷۶۲ متر
  14. ایستگاه راه‌آهن سونپور جانکشن، سونپور، بیهار، هند: ۷۳۸ متر[۱۶]
  15. ایستگاه راه‌آهن نابادویپ دام، نادیا، بنگال غربی، هند: ۷۲۰ متر
  16. ایستگاه راه‌آهن فلیندرز استریت، ملبورن، ویکتوریا، استرالیا: ۷۰۸ متر[۱۷]
  17. ایستگاه راه‌آهن پورت پیری (مری الی استریت)، استرالیای جنوبی: ۷۰۱ متر[۱۸]
  18. ایستگاه راه‌آهن سیتارد، هلند: ۷۰۰ متر
  19. ایستگاه راه‌آهن اس‌هرت‌خنبوش، هلند: ۶۹۹ متر
  20. ایستگاه راه‌آهن نای‌مخن، هلند: ۶۹۹ متر

بیشترین تعداد سکو

  1. ایستگاه گرند سنترال، نیویورک، آمریکا: ۴۴ سکو
  2. ایستگاه اوساکا / اومدا، ژاپن: ۳۶ سکو[۱۹]
  3. ایستگاه گار دو نورد، پاریس، فرانسه: ۳۵ سکو (۳۱ در سطح زمین + ۴ زیرزمینی)
  4. ایستگاه شینجوکو، توکیو، ژاپن: ۳۵ سکو[۲۰]
  5. ایستگاه مرکزی مونیخ، آلمان: ۳۴ سکو (۳۲ در سطح زمین + ۲ زیرزمینی)
  6. ایستگاه واترلو لندن، بریتانیا: ۳۲ سکو (۲۴ خط اصلی[۲۱] و ۸ سکوی متروی واترلو[۲۲])
  7. ایستگاه مرکزی فرانکفورت، آلمان: ۳۱ سکو (۲۴ در سطح زمین + ۷ زیرزمینی)
  8. ایستگاه اتحادیه شیکاگو، آمریکا: ۳۰ سکو
  9. ایستگاه راه‌آهن ژنگ‌ژو شرقی، چین: ۳۰ سکو
  10. ایستگاه توکیو، ژاپن: ۳۰ سکو[۲۳]
  11. ایستگاه راه‌آنین هاوْره، هند: ۲۸ سکو (۲۴ سکوی راه‌آهن + ۴ سکوی متروی هاوْره)
  12. ایستگاه ناگویا، ژاپن: ۲۷ سکو[۲۴]
  13. ایستگاه مرکزی سیدنی، استرالیا: ۲۶ سکو (۲۲ در سطح زمین + ۴ زیرزمینی)
  14. ایستگاه مرکزی زوریخ، سوئیس: ۲۶ سکو (۱۶ در سطح زمین + ۱۰ زیرزمینی)
  15. ایستگاه مرکزی کروگ تهپ آفیوات (بانگ سو گرند سنترال)، بانکوک، تایلند: ۲۶ سکو (۲۴ سکوی راه‌آهن + ۲ سکوی خط آبی مترو، ۱۲ سکو در حال حاضر غیرفعال هستند)
  16. ایستگاه اوئنو، توکیو، ژاپن: ۲۵ سکو[۲۵]
  17. ایستگاه کیوتو، ژاپن: ۲۵ سکو[۲۶]
  18. ایستگاه راه‌آهن سیلداه، هند: ۲۵ سکو (۲۱ سکوی راه‌آهن + ۴ سکوی متروی سیلداه)
  19. ایستگاه مرکزی لایپزیگ، آلمان: ۲۴ سکو

منابع

  1. ↑ "10 things we bet you didn't know about Grand Central". Signum International AG. Grand Central Terminal is spread over 49 acres, has 44 platforms and 67 tracks on two levels. It is the world's largest train station by number of platforms and area occupied.
  2. ↑ Gorakhpur gets world's largest railway platform The Times of India
  3. ↑ NY Times 18 May 1986
  4. ↑ Lee, Harvey Shui-Hong (December 1999). Assessment of Potential Aerodynamic Effects on Personnel and Equipment in Proximity to High-Speed Train Operations (PDF). United States Department of Transportation. Retrieved 25 April 2017.
  5. ↑ Guidance on Interface between Station Platforms, Track and Trains (PDF) (2 ed.). Rail Safety and Standards Board Limited. March 2014. Archived from the original (PDF) on 9 September 2016. Retrieved 25 April 2017.
  6. ↑ 2002/732/EC: Commission Decision of 30 May 2002 concerning the technical specification for interoperability relating to the infrastructure subsystem of the trans-European high-speed rail system referred to in Article 6(1) of Council Directive 96/48/EC (Official Journal L 245 ed.). The European Union. 9 December 2002. pp. 143–279. Retrieved 26 April 2017.
  7. ↑ 2010 ADA Standards بایگانی‌شده در ۲۰۱۶-۱۱-۱۸ توسط Wayback Machine, US Department of Justice, Sections 710.5, 810
  8. ↑ "World's longest railway platform in Hubballi in its final stage of construction". The New Indian Express. Retrieved 2022-09-13.
  9. ↑ Dinda, Archisman (October 9, 2013). "Uttar Pradesh gets world's longest railway platform". GulfNews.com. Retrieved 9 October 2013.
  10. ↑ "At a glance: Longest railway platforms in India". Railnewscenter. Archived from the original on 25 February 2015. Retrieved 25 February 2015.
  11. ↑ "The Top 6 Longest Railway Platforms of India". Walk through India. Retrieved 25 February 2015.
  12. ↑ Walsh, Ben (2 November 2014). "West Bengal: tea plantations and other Raj-era relics". The Independent.
  13. ↑ "Malayala Manorama Daily(Kollam Edition 22/02/2015)". Retrieved 2015-02-22.
  14. ↑ "Trivia". IRFCA. Retrieved 2012-01-21.
  15. ↑ "Indian Railway Facts". iloveindia. Archived from the original on 2019-12-30. Retrieved 2012-01-21.
  16. ↑ "गोरखपुर से ट्रेन का सुचारू संचालन कल से" [All Trains from Gorakhpur Will Be On Track From Tomorrow] (in Hindi). 7 October 2013. Archived from the original on 2016-03-22.
  17. ↑ Melbourne Crime Tours – Go West Tours Melbourne بایگانی‌شده در آوریل ۳, ۲۰۱۲ توسط Wayback Machine
  18. ↑ "News" Railway Gazette 18 August 1967 page 603
  19. ↑ شامل ایستگاه‌های اوساکا، اومدا، اوساکا-اومدا، هیگاشی-اومدا، نیشی-اومدا و کیتاشینچی. شرکت راه‌آهن غرب ژاپن: ۱۷ "駅情報(大阪駅) 構内図". Retrieved 2025-05-21. "駅情報(北新地駅) 構内図". Retrieved 2025-05-21.، هانکیو: ۹ "大阪梅田駅 構内図". Retrieved 2025-05-21.، متروی اوساکا: ۶ "梅田 駅構内図". Retrieved 2025-05-21. "東梅田 駅構内図". Retrieved 2025-05-21. "西梅田 駅構内図". Retrieved 2025-05-21.، هانشین: ۴ "大阪梅田駅 構内案内図" (PDF). Retrieved 2025-05-21.
  20. ↑ شامل ایستگاه‌های شینجوکو، سیبو-شینجوکو و شینجوکو-نیشی‌گوچی. سکوهای ویژهٔ پیاده‌شدن مسافر، محاسبه نشده‌اند. شرکت راه‌آهن شرق ژاپن: ۱۶ "新宿駅の構内図・バリアフリー情報". Retrieved 2025-05-21.، اوداکیو: ۵ "新宿駅 ホーム図・駅構内図". Retrieved 2025-05-21.، کیو / متروی توئی (خط شینجوکو): ۵ "新宿駅 駅構内施設". Retrieved 2025-05-21.، متروی توئی (خط اوئدو): ۴ "各駅情報 新宿". Retrieved 2025-05-21. "各駅情報 新宿西口". Retrieved 2025-05-21.، سیبو: ۳ "駅の情報・路線図 西武新宿駅". Retrieved 2025-05-21.، متروی توکیو: ۲ "路線・駅の情報 新宿駅". Retrieved 2025-05-21.
  21. ↑ "London Waterloo - Facilities, Shops and Parking Information". www.networkrail.co.uk. Retrieved 2022-10-16.
  22. ↑ "Waterloo Underground Station". Transport for London (in British English). Retrieved 2022-10-16.
  23. ↑ شرکت راه‌آهن شرق ژاپن: ۲۲ "東京駅の構内図・バリアフリー情報". Retrieved 2025-05-21.، شرکت راه‌آهن مرکزی ژاپن: ۶ "東京駅 駅構内図". Retrieved 2025-05-21.، متروی توکیو: ۲ "路線・駅の情報 東京駅". Retrieved 2025-05-21.
  24. ↑ شامل ایستگاه‌های ناگویا، می‌تسو ناگویا و کینتتسو ناگویا. سکوهای ویژهٔ پیاده‌شدن مسافر، محاسبه نشده‌اند. شرکت راه‌آهن مرکزی ژاپن: ۱۵ "名古屋駅 駅構内図". Retrieved 2025-05-21.، متروی شهری ناگویا: ۴، کینتتسو: ۴ "駅構内図 近鉄名古屋駅". Retrieved 2025-05-21.، می‌تسو: ۲ "各駅詳細情報 名鉄名古屋". Retrieved 2025-05-21.، خط آئونامی: ۲ "駅・時刻表 AN01-名古屋駅". Retrieved 2025-05-21.
  25. ↑ شرکت راه‌آهن شرق ژاپن: ۲۱ "上野駅の構内図・バリアフリー情報". Retrieved 2025-05-21.، متروی توکیو: ۴ "路線・駅の情報 上野駅". Retrieved 2025-05-21.
  26. ↑ شرکت راه‌آهن غرب ژاپن: ۱۵ "駅情報(京都駅) 構内図". Retrieved 2025-05-21.، شرکت راه‌آهن مرکزی ژاپن: ۴ "京都駅 駅構内図". Retrieved 2025-05-21.، کینتتسو: ۴ "駅構内図 京都駅". Retrieved 2025-05-21.، متروی شهری کیوتو: ۲ "地下鉄駅構内図 京都駅" (PDF). Retrieved 2025-05-21.