شرتبرد
 یک شُرتبرد گرد | |
| گونه | بیسکویت |
|---|---|
| خاستگاه | اسکاتلند |
| مواد اصلی | آرد، کره، شکر سفید |
شُرتبرد یا شُرتی (انگلیسی: Shortbread یا Shortie[۱])، نوعی بیسکویت سنتی اسکاتلندی است که معمولاً از یک قسمت شکر سفید، دو قسمت کره و سه تا چهار قسمت آرد گندم ساده تهیه میشود. شُرتبرد فاقد عامل ورآورنده مانند بیکینگ پودر یا جوش شیرین است. این شیرینی بهطور گستردهای با جشنهای کریسمس و هاگمانی در اسکاتلند پیوند دارد و برخی از برندهای اسکاتلندی آن به سراسر جهان صادر میشوند.
تاریخچه
شُرتبرد منشأ اسکاتلندی دارد.[۲][۳] اگرچه این شیرینی در بیشتر سدهٔ دوازدهم میلادی تهیه میشد و احتمالاً از تبادل فرهنگی با شیرینیپزهای فرانسوی در دوران اتحاد کهن میان فرانسه و اسکاتلند بهرهمند شده بود،[۴] تکامل و پالایش آن بهطور عمومی به ماری، ملکه اسکاتلند در سدهٔ شانزدهم نسبت داده میشود.[۵] با این حال، شواهد کمی برای اثبات ارتباط میان ماری و منشأ شُرتبرد وجود دارد.[۶]
بخشهای مثلثیشکل شُرتبرد به نام «پتیکوتتیلز» شناخته شدند، و این شکل از شُرتبرد بهویژه با ماری، ملکه اسکاتلند، مرتبط دانسته میشود.[۷] گفته میشود که واژهٔ فرانسوی برای این قطعات شیرینی پُتی گاتو یا پُتیت گاتل (petits gâteaux / petites gatelles) بهمعنای «کیکهای کوچک» بوده است و این اصطلاح در زبان اسکاتس به شکل «پتیکوتتیلز» درآمده است. با این حال، اکنون باور بر این است که اصطلاح اسکاتلندی یادشده از لبهٔ تزیینشده و دالبردار این برشهای دایرهای شکل گرفته که شبیه به دامن زیر است.[۸]
نخستین دستور پخت چاپشدهٔ شُرتبرد در سال ۱۷۳۶ میلادی، توسط زنی اسکاتلندی به نام خانم مکلینتاک ارائه شد.[۹]
شُرتبرد شیرینی گرانقیمتی بود و بهعنوان خوراکی لوکس برای مناسبتهای خاص مانند کریسمس، هاگمانی و مراسم عروسی کنار گذاشته میشد. در اسکاتلند، سنتی وجود داشت که در آن کیکی تزیینشده از شُرتبرد (معروف به infar-cake یا dreaming bread) را هنگام ورود عروس به خانهٔ جدیدش، بر سر او میشکستند.[۱۰][۱۱][۱۲] همچنین، شُرتبرد بهعنوان هدیه نیز داده میشد.[۴]
منابع
- ↑ "Dictionaries of the Scots Language:: SND :: short".
5. … shortbread,... Also in reduced form shortie
- ↑ McKelvie, Jenny; McKelvie, Robin (2022-09-13). Scotland (به انگلیسی). Edizioni WhiteStar. ISBN 978-88-544-1930-8.
Another staple, is, of course, shortbread. This sweet buttery treat originated in Scotland...
- ↑ Rinsky, Glenn (2009). The pastry chef's companion: a comprehensive resource guide for the baking and pastry professional. Laura Halpin Rinsky. Hoboken, N.J.: John Wiley & Sons. pp. 257. ISBN 978-0-470-00955-0. OCLC 173182689.
- 1 2 Brown, Catherine (2015-04-01). "Shortbread". The Oxford Companion to Sugar and Sweets (به انگلیسی). Oxford University Press. ISBN 978-0-19-931362-4.
- ↑ "History of Shortbread". English Tea Store. Retrieved 10 February 2015.
- ↑ Emma Kay, A History of British Baking: From Blood Bread to Bake-Off (Pen & Sword, 2020) pp. 113–114. "Despite the endless citations linking Mary Queen of Scots with 'Petticoat tails', I cannot find any legitimate or authentic links with shortbread and its conception in Scotland. Admittedly, during the 1700s it was the predominant country of manufacture, but not solely and certainly not the first to."
- ↑ Timothy G. Roufs & Kathleen Smyth Roufs, Sweet Treats around the World: An Encyclopedia of Food and Culture (Santa Barbara, 2014), p. 290.
- ↑ "Dictionaries of the Scots Language:: SND :: petticoat".
- ↑ Hyslop, Leah. "Potted histories: shortbread". The Telegraph. No. 6 October 2013. Retrieved 18 February 2014.
- ↑ Historic UK - heritage of Britain accommodation guide. "Scottish Shortbread". Historic-uk.com. Retrieved 2010-11-24.
- ↑ "History of Shortbread & Shortbread Recipes". Englishteastore.com. Retrieved 2010-11-24.
- ↑ McNeill, F. Marian (1929). The Scots Kitchen (2006 ed.). Blackie & Son Ltd. pp. 193–5. ISBN 978-1-84183-070-4.