شعر حماسی هندی

شعر حماسی هندی به شعر حماسی سروده‌شده در شبه‌قاره هند گفته می‌شود که در سنت هندی کاویه (به سانسکریت: Kāvyá) نامیده می‌شود. رامایانا و مهابارته که نخست به زبان سانسکریت سروده شدند و سپس به بسیاری از زبان‌های هندی برگردانده شدند، همراه با پنج حماسه بزرگ ادبیات تامیلی و ادبیات سنگام از کهن‌ترین سروده‌های حماسی بازمانده در جهان به‌شمار می‌روند.

این آثار حماسی پیوند نزدیکی با سنت‌های دینی هندوئیسم، بودیسم و جینیسم دارند و بر گستره‌ای وسیع از زبان‌ها و فرهنگ‌های شبه‌قاره هند تأثیر ژرفی گذاشته‌اند.

حماسه‌های سانسکریت

دو حماسه باستانی سانسکریت یعنی رامایانا و مهابارته در کنار هم ایتی‌هاسه (به معنای «تاریخ» یا «آنچه نویسنده خود شاهدش بوده») یا مهاکاویه («سروده‌های بزرگ») نامیده می‌شوند و بخشی از متون مقدس هندو به‌شمار می‌آیند.[۱] مهابارته با نزدیک به ۱۰۰٬۰۰۰ بیت دوتایی (۲۰۰٬۰۰۰ سطر) که به ویاسه نسبت داده می‌شود، یکی از بلندترین آثار حماسی جهان است.[۱] رامایانا نیز با ۲۴٬۰۰۰ بیت دوتایی سروده والمیکی است.[۲] زبان این متون که «سانسکریت حماسی» نام دارد، نخستین مرحله سانسکریت کلاسیک پس از سانسکریت ودایی است.[۳] پوراناها نیز در همین سنت حماسی پدید آمدند و ایتی‌هاسه و پوراناها در آتارواودا «ودای پنجم» خوانده شده‌اند.[۳]

شاعران برجسته‌ای چون کالیداس با سرودن رَگوونشه و کوماراسَمبهوَه و همچنین اَشوَگوشه با سرودن بوداچریته (زندگی‌نامه منظوم بودا) به غنای حماسه‌سرایی سانسکریت افزودند.[۳]

حماسه‌های تامیلی

در دوره پساسنگام (سده دوم تا ششم میلادی) پنج حماسه بزرگ تامیلی سروده شدند: چیلَپَّتیکارَم (داستان خلخال) اثر ایلَنگو آدیگال، مَنیمِگَلای اثر چیتَلای چَتَنار، جیوکه چینتامنی، والایاپَتی و کوندَلَکِسی.[۴] از این میان، مَنیمِگَلای و کوندَلَکِسی آثاری بودایی و جیوکه چینتامنی و والایاپَتی آثاری جینی هستند.[۴]

منابع

  1. 1 2 «Mahabharata — Definition, Story, History, & Facts». Britannica. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۴-۲۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  2. ↑ «Ramayana — Summary, Characters, & Facts». Britannica. دریافت‌شده در ۲۰۲۳-۰۴-۲۴.{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  3. 1 2 3 Winternitz، Moriz (۱۹۹۶). A History of Indian Literature, Volume ۱. Motilal Banarsidass. ص. ۲۹۱–۲۹۲. شابک ۹۷۸-۸۱-۲۰۸-۰۲۶۴-۳.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  4. 1 2 Datta، Amaresh (۱۹۸۸). Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti. آکادمی ساهیتیا. شابک ۹۷۸-۸۱-۲۶۰-۱۱۹۴-۰.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)