شمعون بار کوخبا

سیمون بار کوخبا
شاهزاده اسرائیل
سلطنترهبری شورش علیه روم از 132-135[۱]
زادهسیمون بن کوسوا[۲]
۱ ژانویهٔ ۰۰۵۰
درگذشته۱۳۵ میلادی

سیمون بار کوخبا جنگ‌سالار و یک رهبر نظامی اسرائیلی بود که شورش بارکوخبا علیه امپراتوری روم را در سال ۱۳۲ پس از میلاد گاه‌شماری دوران مشترک رهبری کرد. این شورش یک دولت مستقل یهودی به مدت سه سال را ایجاد کرد که در آن بار کوخبا به عنوان ناسی ("شاهزاده") حکومت می‌کرد. برخی از علمای خاخام در زمان او تصور می‌کردند که او مسیح در یهودیت است که مدت‌ها انتظارش را می‌رفت. بار کوخبا به دست رومیان در شهر مستحکم بتار کشته شد.

نام

نام مستند

اسنادی که در قرن بیستم در «غار نامه‌ها» کشف شدند، نام اصلی او را با صورت‌های گوناگون نشان می‌دهند: شمعون بار کوسوا (שמעון בר כוסבה)، بار کوسواʾ (בר כוסבא) یا بن کوسواʾ (בן כוסבא).[۳]احتمال زیاد نام اصلی او بار کوسوا بوده است.[۴] این نام ممکن است نشان دهد که پدر او یا زادگاهش «کوسوا» نام داشته است، ویرانه‌های «خِرْبَت کوَیزیبه» یکی از گزینه‌های محتمل برای شناسایی است؛[۵][۶][۷] دیگران، به‌ویژه امیل شورر، بر این باورند که این نام خانوادگی می‌تواند نشانه‌ی محل تولد او در روستای «خوزیبا» (شاید «خِزیب») باشد، اما همچنین ممکن است صرفاً یک نام خانوادگی عمومی بوده باشد.[۴]

لقب‌ها

در طول شورش، فقیه ربانی یهودی ربی عقیوا، شمعون را به‌عنوان مسیح یهودی تلقی می‌کرد. تلمود اورشلیم (تعنیت 4:5) سخن او را ثبت کرده است که آیه‌ی «پیشگویی ستاره» از سفر اعداد 24:17،[۸] «ستاره‌ای از یعقوب طلوع خواهد کرد»،[۹] به او اشاره دارد. این تفسیر بر اساس همانندی واژه‌ی عبری برای ستاره، «کوخاو»، با نام او، «بار کوزوا» بود. نام «بار کوخبا» که به این گفته‌ی عقیوا اشاره دارد، در تلمود ظاهر نمی‌شود بلکه تنها در منابع کلیسایی، تا قرن شانزدهم، ذکر شده است.[۱۰] تلمود اورشلیم (تعنیت 4:5) و تلمود بابلی (سنهدریم 93b و 97b) از او با نام «بار کوزوا» یاد می‌کنند.

بارکوخبا - قهرمان ملت یهود.

رهبری شورش

پیشینه

با وجود ویرانی‌هایی که رومیان در جریان نخستین جنگ یهود و روم (۷۳–۶۶ میلادی) به بار آوردند و جمعیت و روستاها را نابود کردند، مجموعه‌ای از قوانین صادره از سوی امپراتوران روم انگیزه‌ای برای شورش دوم فراهم آورد.[۱۱] بر اساس تقسیم‌بندی سال‌ها در Chronicon اثر یوسیبیوس (که ترجمه‌ی لاتینی آن با نام Chronicle of Jerome شناخته می‌شود)، شورش یهودیان در زمان فرماندار رومی، تینئوس (تینیوس) روفوس، در شانزدهمین سال سلطنت هادریان آغاز شد که برابر با سال چهارم المپیاد ۲۲۷ بود. هادریان برای سرکوب مقاومت سپاهی اعزام کرد، اما با حریفی قدرتمند روبه‌رو شد، چرا که بار کوخبا، به‌عنوان رهبر به‌رسمیت‌شناخته‌شده‌ی اسرائیل، هر یهودی‌ای را که از پیوستن به صفوف او امتناع می‌کرد مجازات می‌نمود.[۱۲] دو سال و نیم بعد، پس از پایان جنگ، امپراتور روم، هادریان، یهودیان را از ورود به «آیلیا کاپیتولینا»—شهرک مشرکی که بر ویرانه‌های اورشلیم یهودی ساخته بود—ممنوع کرد. نام «آیلیا» از یکی از نام‌های امپراتور، «آیلیوس»، گرفته شده بود.[۱۳] به گفته‌ی فیلوستورجیوس، این کار بدان منظور انجام شد که ساکنان پیشین یهودی آن «بهانه‌ای در نام شهر برای ادعای میهن خود نیابند.»[۱۳]

نقش بارکوخبا بر روی منورا کنست.

بررسی اجمالی تاریخی

برای بسیاری از یهودیان آن زمان، این دگرگونی‌ها نویدبخش عصر مسیحایی مورد انتظار بود. رومیان در جریان شورش نخستین به‌سختی شکست خوردند، زیرا با نیروی یهودی یکپارچه‌ای روبه‌رو شدند؛ بر خلاف نخستین جنگ یهود و روم، که فلاویوس یوسفوس گزارش می‌دهد سه ارتش جداگانه‌ی یهودی برای تسلط بر کوه معبد، در سه هفته پس از شکسته شدن دیوارهای اورشلیم توسط رومیان و نبرد آنان تا رسیدن به مرکز شهر، با یکدیگر می‌جنگیدند.[نیازمند منبع] رومیان که از نظر تعداد کمتر بودند و تلفات سنگینی می‌دادند، سیاست زمین سوخته را در پیش گرفتند که جمعیت یهودیه را کاهش داده و تضعیف کرد و روحیه‌ی آنان را شکست، به‌تدریج اراده‌ی یهودیان برای ادامه‌ی جنگ را فرسوده ساخت.[۱۴]

در مرحله‌ی پایانی جنگ، بار کوخبا به دژ بیتار پناه برد.[۱۴] رومیان سرانجام پس از محاصره‌ی شهر آن را تصرف کردند.

تلمود اورشلیم چند ادعا مطرح می‌کند که به‌وسیله‌ی پژوهش‌های جدید غیرتاریخی تلقی می‌شوند. یکی از این ادعاها این است که مدت زمان محاصره سه سال و نیم بوده، هرچند بنا بر گفته‌ی همان نویسنده، خود جنگ دو سال و نیم طول کشیده است. بخش دیگری از روایت تلمودی این است که رومیان همه‌ی مدافعان را کشتند به‌جز یک جوان یهودی به نام شمعون بن گملی‌ئل دوم که جانش بخشیده شد.[۱۵] به گفته‌ی کاسیوس دیو، ۵۸۰٬۰۰۰ یهودی در جریان عملیات جنگی در سراسر کشور کشته شدند و حدود ۵۰ شهر مستحکم و ۹۸۵ روستا با خاک یکسان شد، در حالی که شمار کسانی که بر اثر قحطی، بیماری و آتش جان باختند غیرقابل برآورد بود.[۱۶]

سرانجام و عواقب

پیروزی روم آن‌چنان پرهزینه بود که امپراتور هادریان، هنگام گزارش به مجلس سنای روم، شایسته ندید که با درود مرسوم آغاز کند: «اگر شما و فرزندانتان در سلامتید، خوب است؛ من و لژیون‌ها در سلامتیم.»[۱۷][۱۸]

در پی جنگ، هادریان واحدهای سیاسی قدیمی یهودیه، جلیل و سامریه را در هم ادغام کرد و استان جدیدی به نام «سوریه فلسطینا» پدید آورد، که معمولاً به‌عنوان تلاشی برای قطع کامل پیوند با یهودیه تفسیر می‌شود.[۱۹][۲۰][۲۱]

شخصیت بارکوخبا

وصف در تلمود

شمعون بار کوخبا در ادبیات ربانی به‌عنوان فردی تا حدی غیرمنطقی و تندخو توصیف شده است. تلمود[۲۲] می‌گوید او فرمانده ارتشی از شورشیان یهودی به شمار می‌رفت که حدود ۲۰۰٬۰۰۰ نفر بودند، اما نیروهای جوان را وادار می‌کرد شجاعت خود را با قطع یکی از انگشتانشان ثابت کنند. حکیمان اسرائیل از او شکایت کردند که چرا مردم اسرائیل را با چنین نقص‌هایی آسیب‌زده می‌سازد. هرگاه به میدان جنگ می‌رفت، گفته‌اند چنین می‌گفت: «ای سرور جهان، نیازی نیست که تو ما را [بر دشمنانمان] یاری کنی، اما ما را نیز رسوا مساز!»[۲۲] همچنین گفته شده است که او دایی مادری خود، ربی العازر هموداعی، را پس از آنکه به همکاری با دشمن مظنونش شد، به قتل رساند و بدین سبب حمایت الهی را از دست داد؛ همین امر به نابودی بیتار انجامید که خود بار کوخبا نیز در آن کشته شد.[۲۲]

گمان می‌رود هادریان شخصاً بر عملیات پایانی نظامی در محاصره‌ی بیتار نظارت داشته است. هنگامی که ارتش روم سرانجام شهر را تصرف کرد، سربازان سرِ بریده‌ی بار کوخبا را نزد هادریان بردند و وقتی هادریان پرسید چه کسی او را کشته است، سامری‌ای پاسخ داد که او وی را کشته است. زمانی که هادریان خواست سرِ بریده (یونانی: پروتومه) قربانی کشته‌شده را نزدیک او بیاورند تا آن را ببیند، مشاهده کرد که ماری بر گرد سر پیچیده است. سپس هادریان گفت: «اگر خدا او را نکشته بود، چه کسی می‌توانست او را بکشد!؟»[۲۳]

مکتب فکری و زبان عبری

باستان‌شناس اسرائیلی، ایگائل یدین، بر این باور است که بار کوخبا تلاش کرد زبان عبری را احیا کرده و آن را به‌عنوان زبان رسمی یهودیان قرار دهد؛ این اقدام بخشی از ایدئولوژی مسیحایی او بود. در کتاب A Roadmap to the Heavens: An Anthropological Study of Hegemony among Priests, Sages, and Laymen (Judaism and Jewish Life) نوشته‌ی سیگالیت بن‌زیون (صفحه 155)، یدین یادآور می‌شود: «به‌نظر می‌رسد این تغییر نتیجه‌ی فرمانی بود که از سوی بار کوخبا صادر شد، او می‌خواست زبان عبری را احیا کند و آن را زبان رسمی دولت قرار دهد.»[۲۴]

یافته های باستان شناسی

در اواخر قرن بیستم و قرن بیست‌ویکم، اطلاعات تازه‌ای درباره‌ی شورش از کشف چند مجموعه نامه، که برخی احتمالاً به دست خود بار کوخبا نوشته شده‌اند، در «غار نامه‌ها» مشرف به دریای مرده به دست آمد.[۲۵][۲۶] این نامه‌ها اکنون در موزه‌ی اسرائیل نگهداری و به نمایش گذاشته می‌شوند.[۲۷]

غار نامه‌ها، صحرای یهودیه.

جستارهای وابسته

منابع

  1. "Simeon Bar Kochba". Encyclopedia.com. Retrieved 14 May 2019.
  2. Derman, Ushi (3 May 2018). "Who's A Real Hero? An Historic Glimpse on Simon Bar Kokhba". Beit HaTfutsot. Archived from the original on 27 January 2021. Retrieved 14 May 2019.
  3. Skolnik, Fred; Berenbaum, Michael, eds. (2007). Encyclopaedia Judaica. Vol. 3. Thomson Gale. pp. 156–7. ISBN 978-0-02-866097-4.
  4. 1 2 "Bar Kokhba: The Man and the Leader". Encyclopaedia Judaica. Thomson Gale. Retrieved 23 January 2017.
  5. Aharon Oppenheimer (1997). "Leadership and Messianism in the Time of the Mishnah". In Henning Graf Reventlow (ed.). Eschatology in the Bible and in Jewish and Christian Tradition. A&C Black. p. 162. ISBN 978-1-85075-664-4.
  6. Conder, Claude R. (1887). Tent Work in Palestine: A Record of Discovery and Adventure (1887 ed.). R. Bentley & Son. p. 143.
  7. Tent Work in Palestine: A Record of Discovery and Adventure (1887 ed.). R. Bentley & Son. p. 143.Tamén,
  8. Numbers 24:17
  9. Akiba ben Joseph article in the Jewish Encyclopedia (1906) by Louis Ginzberg
  10. Krauss, S. (1906). "BAR KOKBA AND BAR KOKBA WAR". In Singer, Isidore (ed.). The Jewish Encyclopedia. Vol. 2. pp. 506–507. Bar Kokba, the hero of the third war against Rome, appears under this name only among ecclesiastical writers: heathen authors do not mention him; and Jewish sources call him Ben (or Bar) Koziba or Kozba...
  11. Historia Augusta, Hadrian 14.2, where the Caesar forbade Jews to circumcise their infants. See also Babylonian Talmud (Avodah Zarah 8b and Sanhedrin 14a) where the Roman authority forbade Jews from appointing Jewish judges to adjudicate in cases of indemnities and fines.
  12. Chronicle of Jerome, s.v. Hadrian. See also Yigael Yadin, Bar-Kokhba, Random House New York 1971, p. 258.
  13. 1 2 Sozomen; Philostorgius (1855). The Ecclesiastical History of Sozomen and The Ecclesiastical History of Philostorgius. Translated by Edward Walford. London: Henry G. Bohn. p. 481 (epitome of book VII, chapter 11). OCLC 224145372.
  14. 1 2 "Bar Kokhba | Biography, Revolt, & History | Britannica". www.britannica.com. 1 January 2025. Retrieved 8 January 2025.
  15. Jerusalem Talmud, Taanit 4:5 (24a–b)
  16. Dio's Roman History, Epitome of Book LXIX, 14:1-2; pp. 447-451 in Loeb Classical Series.
  17. In greek: 'εἰ αὐτοί τε καὶ οἱ παῖδες ὑμῶν ὑγιαίνετε, εὖ ἂν ἔχοι: ἐγὼ καὶ τὰ στρατεύματα ὑγιαίνομεν
  18. Cassius Dio: Roman History 69.14:3; The Archaeology of the New Testament, E.M. Blaiklock, Zondervan Publishing House, Grand Rapids MI, p. 186
  19. "When Palestine Meant Israel, David Jacobson, BAR 27:03, May/Jun 2001". Cojs.org. Archived from the original on 4 October 2011. Retrieved 7 August 2011.
  20. Lehmann, Clayton Miles (Summer 1998). "Palestine: History: 135–337: Syria Palaestina and the Tetrarchy". The On-line Encyclopedia of the Roman Provinces. University of South Dakota. Archived from the original on 12 October 2008. Retrieved 6 July 2008.
  21. Sharon, 1998, p. 4. According to Moshe Sharon: "Eager to obliterate the name of the rebellious Judaea", the Roman authorities renamed it Palaestina or Syria Palaestina.
  22. 1 2 3 Jerusalem Talmud, Ta'anit 4:5 (24b); same episode repeated in Midrash Rabba (Lamentations Rabbah 2:5)
  23. Jerusalem Talmud (Ta'anit 4:5 [24b])
  24. "Bar Kokhba". Israel Museum: Jerusalem. Archived from the original on 6 October 2011. Retrieved 7 August 2011.
  25. "Diggers". Time. 5 May 1961. Archived from the original on 20 December 2008. Retrieved 20 August 2009. The Bar Kochba explorers—160 soldiers, students and kibbutz volunteers—had been led to the desert badlands just west of the Dead Sea by Archaeologist and former General Yigael Yadin. They found a treasure their first day at the diggings. In the same bat-infested, three-chambered Cave of Letters where he had discovered the rebel chieftain's papyri orders just a year ago. Archaeologist Yadin found some 60 more documents in a goatskin and a leather bag.
  26. Shimeon bar Kosiba. "Texts on Bar Kochba: Bar Kochba's letters". Livius. Archived from the original on 15 May 2016. Retrieved 7 August 2011.
  27. "Bar Kokhba". Israel Museum: Jerusalem. Archived from the original on 6 October 2011. Retrieved 7 August 2011.

پیوند به بیرون