عالیجاه

عالیجاه بالاترین مقام رسمی کشوری ایران از دوره صفویه به بعد بوده است. عالیجاه‌ها دو دسته بودند:[۱][۲]

نخست امرای سرحد که در خارج از دولت‌خانهٔ شاهی خدمت می‌کردند و موظف بودند همه ساله از درآمد قلمرو حکومت خود حقوق سربازان مخصوص آن محل را تأمین کنند و مبلغ معینی را برای خزانهٔ شاهی و وزیر اعظم بفرستند. همچنین موظف بودند در طول سال نیز به بهانه‌های مختلف پیش‌کش‌ها و هدایایی را از قلمرو تحت حکومت خود تحت عنوان «بارخانه» برای شاه ارسال نمایند. امرای سرحد به چهار طبقه تقسیم می‌شدند:

  1. ولات (والیان) که در ایران چهار والی به ترتیب والی عربستان، والی لرستان، والی گرجستان و والی کردستان وجود داشت.
  2. بیگلربیگیان که حکومت ولایت‌ها را بر عهده داشتند. (در زمان صفویان ۱۳ ولایت وجود داشت.)
  3. خانان
  4. سلطانان

و دوم امرای دولت‌خانه که متشکل از پنج گروه بودند. این پنج مقام را که «ارکان دولت قاهره» می‌نامیدند، همگی در دربار شاهی خدمت می‌کردند و هر یک دارای شغلی معین بودند.[۱] عناوین شغلی امرای دولت‌خانه عبارت بودند از:

  1. اعتمادالدوله (وزیر اعظم)
  2. قورچی‌باشی
  3. قوللر آقاسی
  4. ایشیک آقاسی باشی
  5. تفنگچی آقاسی باشی

پانویس

  1. 1 2 نوذری ۱۳۸۰، ص. ۲۹۱ و ۲۹۲.
  2. ↑ ترکمان ۱۳۵۰.

منابع

  • عزت‌الله، نوذری (۱۳۸۰). تاریخ اجتماعی ایران: از آغاز تا مشروطیت. تهران: انتشارات خجسته.
  • ترکمان، اسکندربیگ (۱۳۵۰). عالم‌آرای عباسی. چاپ دوم. ج. دوم. تهران: انتشارات امیرکبیر.
This article is issued from ویکی‌پدیا. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.