علیرضا کیانی

علیرضا کیانی
زادهٔ۲۸ آذر ۱۳۶۳ (۴۱ سال)
پیشه(ها)نویسنده و فعال سیاسی
سال‌های فعالیت۱۳۸۷–اکنون

علیرضا کیانی (زادهٔ ۲۸ آذر ۱۳۶۳)، فعال سیاسی پادشاهی‌خواه ایرانی و سردبیر فصلنامهٔ فریدون است.

زندگی

علیرضا کیانی در ایران به تحصیل در رشته علوم پرداخت. او در دانشگاه مازندران عضو انجمن اسلامی و دبیر سیاسی آن شد، در نشریات دانشگاه و سایت‌های منتقد حکومت مقاله می‌نوشت و در تجمعات دانشجویی به عنوان مجری یا سخنران حضور داشت.

علیرضا کیانی نخستین‌بار در خرداد ۱۳۸۸ بازداشت و در زندان متی‌کلای بابل زندانی و مورد بازجویی قرار گرفت. بار دوم در پاییز ۱۳۸۹ بازداشت شد[۱][۲]و به مدت یک ماه در زندان اوین تهران تحت بازجویی قرار داشت. در تیر ۱۳۹۰، به‌دلیل جلوگیری دانشگاه از برگزاری جلسه دفاع پایان‌نامه، قطعی‌شدن اجرای حکم زندان مربوط به پرونده سال ۱۳۸۸ از مرداد همان سال، و همچنین احتمال صدور حکم جدید در دادگاهی که در پیش بود، ایران را ترک کرد و نهایتاً به ایالات متحده آمریکا رفت.

پس از خروج از ایران، در سال ۱۳۹۰ به عضویت گروه «دانشجویان و دانش‌آموختگان لیبرال ایران» درآمد. او در تابستان ۲۰۱۲، کیانی رهبری کمپینی با عنوان «نه به حجاب اجباری» را برعهده گرفت که خواهان این بود که زنان حق داشته باشند حجاب اسلامی را نپوشند. ده‌ها روزنامه‌نگار، کنشگر، هنرمند و ایرانیان مذهبی و سکولار به این کمپین در فیسبوک پیوستند. کیانی هدف این کمپین را تحریک نظرات عمومی دربارهٔ حجاب اجباری و مجبور کردن چهره‌های سیاسی و دیگران به اتخاذ موضع عنوان کرد و گفت این کمپین مشخصاً اصلاح طلبان و روشنفکرانی دینی را هدف قرار می‌دهد که در روزهای نخستین انقلاب یا حامی حجاب اجباری بودند یا در قبال آن سکوت پیشه کردند. شرکت محسن کدیور، روحانی اصلاح طلب در این کمپین انتقاداتی را برانگیخت که گرایش‌های او این کمپین را تضعیف می‌کند ولی کیانی مشارکت او را تحولی مثبت دانست و گفت مهم است یک روحانی مانند او که قبلاً از حامیان حکومت بوده علناً با حجاب اجباری مخالفت می‌کند.[۳]

او همچنین از بنیانگذاران شبکهٔ فَرَشگَرد - از گروه‌های حامی پادشاهی که خواهان یک «ایران سکولار دموکرات» است[۴] - در تابستان ۱۳۹۷ بود. این تشکل به واسطهٔ تحولات ناشی از خیزش ۱۴۰۱ تصمیم به تغییر شکل فعالیت از قالب شبکه‌ای به قالب حزبی گرفت. کیانی از بنیانگذاران حزب ایران نوین در دی‌ماه ۱۴۰۱ است.

دیدگاه‌ها

کیانی معتقد است هیچ ایرانی ای از «محبوبیت و شهرت» رضا پهلوی برخوردار نیست و این که باور ندارد دموکراسی تنها از طریق یک جمهوری قابل تحقق است. او با اشاره به بریتانیا و ژاپن معتقد است باید دید کدام شکل از حکومت با بافت تاریخی ایران سازگارتر است.[۴] کیانی جنبش سبز ۱۳۸۸ را یک جنبش شکست خورده و «یک نزاع داخلی بین نخبگان جمهوری اسلامی» می‌داند و معتقد است مخالفان سید علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، در جریان این درگیری «کسانی نبودند که به دموکراسی باور عمیق داشته باشند. آن‌ها بازی قدرت خود را در محدوده همان نظام تعریف کرده بودند و حتی حاضر نبودند به نیروهای ملی مذهبی اجازه ورود بدهند، چه برسد به نیروهای پادشاهی‌خواه، چپ یا سکولار که اساساً ماهیت جمهوری اسلامی را قبول ندارند.» او می‌گوید در آن دوران به این ایده اعتقاد داشته که «با رایی که به میرحسین موسوی می‌دهیم، می‌توانیم قدرت خامنه‌ای را محدود کنیم و با محدود کردن قدرت خامنه‌ای، فرایند استحاله رژیم را تسریع خواهیم کرد» اما اکنون معتقد است این نظر اشتباه بوده و «اگر موسوی بر سر کار می‌آمد، لزوماً این‌طور نبود.»[۵]

پانویس

  1. https://www.hrw.org/world-report/2011/country-chapters/iran
  2. "Regime Shackles Student Activists; Slams UN Atomic Chief". FRONTLINE - Tehran Bureau (به انگلیسی). Retrieved 2026-01-08.
  3. "Iranians Use Facebook To Say 'No' To Compulsory Hijab" (به انگلیسی). 2012-07-20. Retrieved 2026-01-08.
  4. 1 2 "Activists Troubled by Ambiguous Statements of Iran's Former Crown Prince". iranwire.com (به انگلیسی). Retrieved 2026-01-08.
  5. «علیرضا کیانی: جنبش سبز یک نزاع داخلی بود». iranwire.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۶-۰۱-۰۸.

پیوند به بیرون