فاطمه نسل‌شاه سلطان
| نسل‌شاه سلطان | |||||
|---|---|---|---|---|---|
 | |||||
| زاده | ۲ فوریهٔ ۱۹۲۱ کاخ نیشانتاشی, نیشانتاشی, استانبول, امپراتوری عثمانی | ||||
| درگذشته | ۲ آوریل ۲۰۱۲ (۹۱ سال) اورتاکوی, استانبول, ترکیه | ||||
| آرامگاه | |||||
| همسر(ان) | شاهزاده محمد عبدالمنعم | ||||
| فرزند(ان) | شاهزاده عباس حلمی شاهدخت اقبال خانم | ||||
| |||||
| خاندان | عثمانی (از طریق تولد) محمدعلی (از طریق ازدواج) | ||||
| پدر | شاهزاده عمر فاروق | ||||
| مادر | صبیحه سلطان | ||||
شاهدخت فاطمه نسل‌شاه سلطان یک شاهدخت عثمانی، نوه پدری آخرین خلیفه عثمانی عبدالمجید دوم و همسر نخستش، شهسوار خانم؛ و نوه مادری آخرین سلطان عثمانی محمد ششم و همسر نخستش، نازک ادا قادین بود. او دختر شاهزاده عمر فاروق و همسر نخست و دخترعمویش صبیحه سلطان بود.[۱]
اوایل زندگی
نسل‌شاه سلطان در ۲ فوریه ۱۹۲۱ در محل اقامت خانواده‌اش، عمارت صبیحه سلطان، در محله نیشانتاشی استانبول به دنیا آمد. پدرش شاهزاده عمر فاروق، تنها پسر خلیفه عبدالمجید دوم و شهسوار خانم بود. مادرش صبیحه سلطان، کوچکترین دختر سلطان محمد ششم و نازک ادا قادین بود. او دو خواهر کوچکتر به نام‌های زهرا خانزاده سلطان و نجلا هبت‌الله سلطان داشت. تولد او آخرین مدخل ثبت شده در فهرست اعضای خاندان سلطنتی در کاخ بود و او را به آخرین عضو امپراتوری خانواده عثمانی تبدیل می‌کرد. اندکی پس از تولدش، به او لقب بویوک نسل‌شاه یا نسل‌شاه «بزرگتر» داده شد تا از دخترعموی کمی کوچکترش، صفوت نسل‌شاه سلطان، که به او کوچوک نسل‌شاه (نسل کوچکتر) می‌گفتند، متمایز شود.
در زمان تبعید خانواده امپراتوری در مارس ۱۹۲۴، نسل‌شاه و خانواده‌اش در نیس فرانسه اقامت گزیدند، جایی که او دوران کودکی و نوجوانی خود را گذراند و تحصیلات خود را گذراند. پدربزرگش، عبدالمجید، در مناسبت‌های خاص، او و خواهرش نسل‌شاه را به ساحل دریا می‌برد. خانواده‌اش در سال ۱۹۳۸ به دلیل وقوع جنگ جهانی دوم به مصر نقل مکان کردند. در آنجا، شاهزاده مصری حسن طوسون از او خواستگاری کرد و با وجود اعتراضات، با او نامزد شد. با این حال، بعداً نامزدی خود را به هم زد.
ازدواج
در سال ۱۹۴۰، شاهزاده محمد عبدالمنعم، پسر آخرین خدیو مصر، عباس حلمی دوم، از نسل‌شاه خواستگاری کرد. نسل‌شاه این پیشنهاد را رد کرد، اما در نتیجه فشار پدرش آن را پذیرفت، خواهر کوچکترش، خانزاده برخلاف او داوطلب شده بود که به جای نسل‌شاه با منعم ازدواج کند پیشنهادی که پدرش رد کرد ، که بعداً یک هفته قبل از خواهرش با یک شاهزاده مصری دیگر ازدواج کرد. این ازدواج در ۲۶ سپتامبر ۱۹۴۰ در کاخ العروبه در قاهره انجام شد، و به او عنوان والاحضرت شاهدخت نسل‌شاه داده شد. دو سال قبل، عبدالمنعم، وارث ثروتی بالغ بر ۵۰ میلیون دلار آمریکا، از پسرعموی دوم خود، ملک فاروق مصر، اجازه ازدواج با شاهدخت مزجن زوگو (۱۹۰۹-۱۹۶۹)، خواهر شاه زوگ یکم آلبانی، را گرفته بود. با این حال، این ازدواج هرگز صورت نگرفت و شاهزاده عبدالمنعم به جای او با نسل‌شاه ازدواج کرد. در ۱۶ اکتبر ۱۹۴۱، او شاهزاده عباس حلمی را به دنیا آورد. سه سال بعد، شاهدخت اقبال، متولد ۲۲ دسامبر ۱۹۴۴، به دنیا آمد.
هنگامی که جنبش افسران آزاد مصر در انقلاب ژوئیه ۱۹۵۲، ملک فاروق را برکنار کرد، شاهزاده عبدالمنعم را به عنوان رئیس هیئت سه نفره نیابت سلطنت انتخاب کردند که برای به دست گرفتن اختیارات پسر نوزاد تازه به تخت نشسته فاروق، فواد دوم، تأسیس شده بود. شورای نیابت سلطنت در ۷ سپتامبر ۱۹۵۲ منحل شد و عبدالمنعم به عنوان تنها نایب‌السلطنه منصوب شد. در غیاب ملکه همسر، نسل‌شاه به دلیل موقعیتش به عنوان همسر نایب‌السلطنه، عملاً به این سمت خدمت می‌کرد. معدود حضورهای رسمی او در دوران نیابت سلطنت شوهرش بر امور خیریه متمرکز بود. او مانند همسران سلطنتی پیش از خود، در رویدادهای ورزشی مانند مسابقات چوگان و فینال مسابقات بین‌المللی تنیس شرکت می‌کرد.
حدود سال ۱۹۴۳، پدر نسل‌شاه، شاهزاده عمر فاروق، علاقه‌ی فزاینده‌ای به دخترعمویش مهرشاه سلطان، دختر شاهزاده یوسف عزالدین، پیدا کرد. تیرگی رابطه‌ی فاروق و همسرش صبیحه نیز بر همگان آشکار بود. او و خواهرانش از مادرشان جانبداری می‌کردند. فاروق، صبیحه را به تحریک دخترانشان علیه خود متهم می‌کرد. مراد بارداکچی معتقد است که او قبلاً عاشق مهرشاه شده بود و موضوع ریاست خاندان عثمانی که مطرح شده بود صرفاً یک بهانه بود. در سال ۱۹۴۸، پس از بیست و هشت سال زندگی مشترک، فاروق از صبیحه طلاق گرفت و با مهرشاه ازدواج کرد. پس از آن صبیحه به نزدیکی او نقل مکان کرد. نسل‌شاه هرگز همسر دوم پدرش را نپذیرفت.
دوره نیابت سلطنت شاهزاده عبدالمنعم ده ماه به طول انجامید. شورای فرماندهی انقلاب مصر رسماً در ۱۸ ژوئن ۱۹۵۳ سلطنت را لغو کرد. در سال ۱۹۵۷، عبدالمنعم و نسل‌شاه دستگیر شدند. نسل‌شاه که دوباره مجبور به تبعید شد، پس از مداخله رئیس جمهور ترکیه و درخواست آزادی او، از زندان آزاد شد. او متعاقباً مدت کوتاهی در اروپا زندگی کرد و سپس به زادگاهش ترکیه بازگشت. در ۱۹۶۳، تابعیت ترکیه را پس گرفت و نام خانوادگی عثمان‌اوغلو را که به اعضای خاندان امپراتوری سابق عثمانی اختصاص داده شده بود، برای خود برگزید. شاهزاده عبدالمنعم در سال ۱۹۷۹ در استانبول درگذشت، جایی که شاهدخت نسل‌شاه به همراه دختر مجردش شاهدخت اقبال خانم به زندگی خود ادامه داد.
مرگ
نسل‌شاه در ۲ آوریل ۲۰۱۲ در خانه‌اش در اورتاکوی، در حالی که دخترش نیز حضور داشت، بر اثر حمله قلبی درگذشت. در زمان مرگش، نسل‌شاه بزرگترین شاهدخت عثمانی بود. پس از مرگ شاهزاده برهان‌الدین جم، پسر شاهزاده ابراهیم توفیق، در سال ۲۰۰۸ و شاهزاده ارطغرل عثمان در سال ۲۰۰۹، او همچنین آخرین عضو بازمانده از سلسله عثمانی بود که در دوران عثمانی متولد شده بود. مراسم تشییع جنازه‌ای برای او در مسجد ییلدیز حمیدیه برگزار شد. او در گورستان آشیان آسری، در کنار مادر و خواهرانش به خاک سپرده شد. رئیس جمهور عبدالله گل پیام تسلیتی به اعضای خانواده ارسال کرد. رجب طیب اردوغان، نخست وزیر، از شاهدخت فقید تجلیل کرد. او در پارلمان با اشاره به عثمان یکم، حاکم آناتولی که امپراتوری عثمانی را تأسیس کرد، گفت: «او نمونه بارز اشراف‌زادگانی بود که خون عثمان را در رگ‌های خود داشتند. ما او را با احترام فراوان و دعای خیر خود به یاد می‌آوریم.»
فرزندان
نسل‌شاه سلطان با ازدواجش صاحب یک پسر و یک دختر شد:
- شاهزاده سلطان زاده عباس حلمی (متولد ۱۶ اکتبر ۱۹۴۱). او که به نام پدربزرگ پدری‌اش نامگذاری شده بود، یک بار ازدواج کرد و صاحب یک دختر و یک پسر شد.
- شاهدخت اقبال خانم سلطان (متولد ۲۲ دسامبر ۱۹۴۴). او که به نام مادربزرگ پدری‌اش نامگذاری شده بود، در ژانویه ۲۰۰۰ با مرسل ساویچ ازدواج کرد.
شخصیت
نسل‌شاه به زبان‌های فرانسوی، انگلیسی، آلمانی و عربی مسلط بود و همچنین اسکی‌باز، شناگر و سوارکار مشتاقی بود. او همچنین به تاریخ، ادبیات، جغرافیا، گیاه‌شناسی و فرهنگ آشپزی علاقه‌مند بود. او همچنین مورد احترام بسیاری از رهبران ارکستر مهم در دنیای موسیقی بود.
منابع
- ↑ "Neslişah Sultan (daughter of Şehzade Ömer Faruk)". Wikipedia (به انگلیسی). 2025-05-03.