قیض

۴۰ جوی / قیض

موقعیت ۴۰ جوی (در دایره)
اطلاعات رصدی
مبدأ J2000.0      اعتدال J2000.0
صورت فلکی جوی[۱]
۴۰ جوی A
بُعد 04h 15m 16.31962s[۲]
میل ‏ 10.3308″ 39′ ‎−07°[۲]
قدر ظاهری (V) 4.43[۳]
۴۰ جوی B
بُعد 04h 15m 21.79572s[۴]
میل ‏ 29.2040″ 39′ ‎−07°[۴]
قدر ظاهری (V) 9.52[۵]
۴۰ جوی C
بُعد 04h 15m 21.53600s[۶]
میل ‏ 20.6946″ 39′ ‎−07°[۶]
قدر ظاهری (V) 11.17[۵]
مشخصات
۴۰ جوی A
مرحلهٔ تکامل رشته اصلی[۲]
نوع طیف K0.5V[۷]
شاخص رنگ U−B +0.45[۵]
شاخص رنگ B−V +0.82[۳]
۴۰ جوی B
مرحلهٔ تکامل کوتوله سفید[۸]
نوع طیف DA4[۵]
شاخص رنگ U−B +0.45[۵]
شاخص رنگ B−V +0.03[۵]
۴۰ جوی C
مرحلهٔ تکامل رشته اصلی[۹]
نوع طیف M4.5Ve[۱۰]
شاخص رنگ U−B +0.83[۵]
شاخص رنگ B−V +1.67[۵]
نوع متغیر ستاره شراره‌دار[۱۱]
اخترسنجی
۴۰ جوی A
سرعت شعاعی (Rv)−۴۲٫۴۷±۰٫۱۲[۲] ک.م./ث
حرکت خاص (μ) بعد: −۲,۲۴۰٫۰۸۵[۲] mas/yr
میل: −۳,۴۲۱٫۸۰۹[۲] mas/yr
اختلاف‌منظر (π)۱۹۹٫۶۰۸۰ ± ۰٫۱۲۰۸[۲] mas
فاصله۱۶٫۳۴۰ ± ۰٫۰۱۰ سال نوری
(۵٫۰۱۰ ± ۰٫۰۰۳ پارسک)
قدر مطلق (MV)۵٫۹۳[۱۲]
۴۰ جوی B
سرعت شعاعی (Rv)−۲۱[۱۳] ک.م./ث
حرکت خاص (μ) بعد: −۲,۲۳۶٫۱۶۹[۴] mas/yr
میل: −۳,۳۳۸٫۹۵۵[۴] mas/yr
اختلاف‌منظر (π)۱۹۹٫۶۹۱۱ ± ۰٫۰۵۱۲[۴] mas
فاصله۱۶٫۳۳۳ ± ۰٫۰۰۴ سال نوری
(۵٫۰۰۸ ± ۰٫۰۰۱ پارسک)
۴۰ جوی C
سرعت شعاعی (Rv)−۴۴٫۰۶±۰٫۲۰[۶] ک.م./ث
حرکت خاص (μ) بعد: −2,247.183 mas/yr
میل: −3,409.824 mas/yr
اختلاف‌منظر (π)۱۹۹٫۴۵۱۶ ± ۰٫۰۶۹۲[۶] mas
فاصله۱۶٫۳۵۳ ± ۰٫۰۰۶ سال نوری
(۵٫۰۱۴ ± ۰٫۰۰۲ پارسک)
مدار
اصلی۴۰ جوی A
همدم۴۰ جوی BC
تناوب (P)~۸,۰۰۰[۱۴] سال
نیم‌قطر بزرگ (a)~۴۰۰[۱۵] AU
مدار[۹]
اصلی۴۰ جوی B
همدم۴۰ جوی C
تناوب (P)۲۳۳٫۲۰±۰٫۶۵ سال
نیم‌قطر بزرگ (a)۶٫۸۸۷۸۸±۰٫۰۳۴۸۸"
(۳۴٫۵ AU[note ۱])
خروج از مرکز (e)۰٫۴۱۴۱±۰٫۰۰۷۲
انحراف مداری (i)۱۰۷٫۹۸±۰٫۳۶°
طول گره (Ω)۱۵۱٫۵۸±۰٫۲۰°
مبدأ اوج و حضیض (T)۱۸۴۸٫۷۸۸۸±۱٫۲۸۸۸
شناسهٔ حضیض (ω)
(ثانوی)
۳۲۱٫۲±۱٫۳°
جزئیات
۴۰ جوی A
جرم۰٫۷۸±۰٫۰۸[۱۶] M☉
شعاع۰٫۸۰۴±۰٫۰۰۶[۱۷] R☉
درخشندگی۰٫۴±۰٫۰۱[۱۷] L☉
گرانش سطحی (log g)۴٫۳۵±۰٫۱[۱۷] cgs
درجه حرارت۵۱۲۶±۳۰[۱۷] کلوین
فلزینگی [Fe/H]−۰٫۳۶±۰٫۰۲[۱۷] dex
چرخش~۳۷–۴۳[۱۸] روز
سرعت چرخش (v sin i)۱٫۲۳ ± ۰٫۲۸[۱۸] ک.م./ث
سن۶٫۹±۴٫۷[۱۶] میلیارد سال
۴۰ جوی B
جرم۰٫۵۵۸±۰٫۰۱۲[۹] M☉
شعاع۰٫۰۱۳۰۸±۰٫۰۰۰۲۰[۸] R☉
درخشندگی۰٫۰۱۳۴۹±۰٫۰۰۰۵۴[۸] L☉
گرانش سطحی (log g)۷٫۹۵۷±۰٫۰۲۰[۸] cgs
درجه حرارت۱۷,۲۰۰±۱۱۰[۸] کلوین
سن1.8[۸] میلیارد سال
۴۰ جوی C
جرم۰٫۱۹۸۰±۰٫۰۰۴۲[۹] M☉
شعاع۰٫۲۷۴±۰٫۰۱۱[۱۹] R☉
درخشندگی۰٫۰۰۶۵۱±۰٫۰۰۰۱۳[۲۰] L☉
گرانش سطحی (log g)~۵٫۵[۲۰] cgs
درجه حرارت۳,۱۶۷±۶۰[۱۹] کلوین
چرخش۱۳۷٫۴±۴٫۰[۲۱] روز
نام‌گذاری‌های دیگر
نام‌گذاری بایر، 40 Eri، GJ 166، ADS 3093، CCDM J04153-0739
A: Keid[۲۲]، نظرسنجی بن−07°780، کاتالوگ هنری دراپر 26965، هیپارکوس (ماهواره) 19849، کاتالوگ ستارگان درخشان 1325، SAO 131063، کاتالوگ ستاره‌ای 23، کاتالوگ ستاره‌ای 1907
B: نظرسنجی بن−07°781، کاتالوگ هنری دراپر 26976، SAO 131065، کاتالوگ ستاره‌ای 160-060، کاتالوگ ستاره‌ای 24، کاتالوگ ستاره‌ای 1908
C: DY Eri، نظرسنجی بن−07°781 C، کاتالوگ ستاره‌ای 25، کاتالوگ ستاره‌ای 1909
ارجاعات پایگاه‌های داده
سیمبادA
B
C
بایگانی سیارات
فراخورشیدی
اطلاعات

قیض[۲۳] یا ۴۰ جوی (به انگلیسی: 40 Eridani) یک سامانهٔ ستاره‌ای سه‌گانه در صورت فلکی جوی است که به‌اختصار ۴۰ Eri نوشته می‌شود. این سامانه نام بایری امیکرون۲ جوی دارد که صورت لاتینی‌شدهٔ ο2 Eridani است و به‌شکل امیکرون۲ Eri یا ο2 Eri نیز نوشته می‌شود. بر پایهٔ اندازه‌گیری‌های اختلاف منظر که در مأموریت گایا انجام شده، فاصلهٔ آن از خورشید حدود ۱۶٫۳ سال نوری (۵٫۰ پارسک) است.

ستارهٔ اصلی این سامانه که ۴۰ جوی A نامیده می‌شود و نام رسمی آن قیض است،[۲۲] با قدر ظاهری ۴٫۴۳ به‌آسانی با چشم غیرمسلح دیده می‌شود.[۳] یک جفت ستارهٔ دوتایی به دور آن می‌گردند که دو مؤلفهٔ آن ۴۰ جوی B و C نامیده می‌شوند و در ۳۱ ژانویهٔ ۱۷۸۳ به‌دست ویلیام هرشل کشف شدند.[۲۴]: p73  این جفت بار دیگر در سال ۱۸۲۵ به‌دست فریدریش استروفه و در سال ۱۸۵۱ به‌دست اوتو استروفه مشاهده شد.[۱۴][۲۵]

در سال ۱۹۱۰ کشف شد که هرچند ۴۰ جوی B ستاره‌ای کم‌نور است، رنگش سفید است. این بدان معنا بود که باید ستاره‌ای کوچک باشد؛ در واقع این ستاره یک کوتوله سفید بود، نخستین کوتوله سفیدی که کشف شد.[۲۶] اگرچه این ستاره نه نزدیک‌ترین کوتوله سفید است و نه پرنورترین آن‌ها در آسمان شب، اما به‌مراتب آسان‌ترین کوتوله سفید برای رصد است؛ نور آن نزدیک به سه قدر بیشتر از ستارهٔ ون مانن، نزدیک‌ترین کوتوله سفید منفرد، است و برخلاف همدم‌های شعرای شامی و شباهنگ، در تابش خیره‌کنندهٔ یک ستارهٔ اصلی بسیار پرنورتر گم نمی‌شود.[۲۷]

نام‌گذاری

۴۰ جوی نام فلمستیدی این سامانه است و ο2 Eridani (لاتینی‌شده به امیکرون۲ Eridani) نام بایری آن است. نام‌گذاری زیرمؤلفه‌ها (۴۰ جوی A، B و C) برگرفته از قراردادی است که فهرست تکثر واشینگتن (WMC) برای سامانه‌های چندستاره‌ای به‌کار می‌برد و اتحادیه بین‌المللی اخترشناسی (IAU) نیز آن را پذیرفته است.[۲۸] ۴۰ جوی C همچنین نام‌گذاری ستارهٔ متغیر DY Eridani را دارد.

این سامانه نام سنتی قیض (Keid) را داشت که از واژهٔ عربی القیض (alqayḍ) به‌معنای «پوسته‌های تخم‌مرغ» گرفته شده و اشاره‌ای است به همسایه‌اش بید (به عربی: «تخم‌مرغ»).[۲۹] در سال ۲۰۱۶ اتحادیه بین‌المللی اخترشناسی کارگروهی برای نام‌گذاری ستارگان (WGSN)[۳۰] برای فهرست‌کردن و استانداردسازی نام‌های خاص ستارگان تشکیل داد. این کارگروه تصمیم گرفت نام‌های خاص را به‌جای کل سامانه‌های چندستاره‌ای، به تک‌تک ستارگان اختصاص دهد.[۳۱] این کارگروه در ۱۲ سپتامبر ۲۰۱۶ نام قیض را برای مؤلفهٔ ۴۰ جوی A تصویب کرد و اکنون این نام در فهرست نام‌های ستارگان تأییدشده به‌دست IAU گنجانده شده است.[۲۲]

ویژگی‌ها

عکسی آماتوری از ۴۰ جوی، که در آن B و C از نظر دیداری نزدیک به یکدیگرند

۴۰ جوی A یک کوتولهٔ رشته اصلی از رده طیفی K0.5، ۴۰ جوی B یک کوتوله سفید از قدر نهم و رده طیفی DA4، و ۴۰ جوی C یک کوتوله سرخ شراره‌دار از قدر یازدهم و رده طیفی M4.5e است. تصور می‌شود مؤلفهٔ B هنگامی که هنوز ستاره‌ای رشته اصلی بود، با جرمی برابر ۱٫۸ M&#x۲۶۰۹; پرجرم‌ترین عضو سامانه بوده، اما پیش از تبدیل‌شدن به کوتوله سفید بخش زیادی از جرم خود را از دست داده است.[۸] B و C در فاصلهٔ حدود ۴۰۰ واحد نجومی از ستارهٔ اصلی، یعنی A، به دور یکدیگر می‌گردند.[۱۵] مدار آن‌ها نیم‌قطر بزرگی برابر ۳۵ واحد نجومی دارد و با خروج از مرکز مداری ۰٫۴۱۰ نسبتا بیضی‌شکل است.[۱۴]

امکان وجود حیات

منطقهٔ قابل سکونت ۴۰ جوی A (جایی که سیاره‌ای می‌تواند با آب مایع در آن وجود داشته باشد) نزدیک به ۰٫۶۸ واحد نجومی از A قرار دارد. در این فاصله، سیاره‌ای بر پایهٔ قانون سوم کپلر یک دور کامل را در ۲۲۳ روز زمینی طی می‌کند و ۴۰ جوی A نزدیک به ۲۰٪[note ۲] پهن‌تر از خورشید در آسمان زمین به‌نظر می‌رسد. ناظری بر روی سیاره‌ای در سامانهٔ ۴۰ جوی A، جفت B–C را در آسمان شب به‌صورت دو ستارهٔ سفید و نارنجی‌قرمز و به‌طرزی غیرعادی پرنور می‌بیند؛ قدر آن‌ها −۸ و −۶ است، اندکی پرنورتر از نمای زهره که از زمین به‌عنوان ستارهٔ شامگاهی دیده می‌شود.

بعید است سیارات قابل سکونت به دور ۴۰ جوی B وجود داشته باشند، زیرا با تحول این ستاره به کوتوله سفید عقیم می‌شدند. در مورد ۴۰ جوی C نیز، این ستاره مستعد شراره‌هایی است که افزایش‌های لحظه‌ای بزرگی در گسیل پرتو ایکس و نور مرئی پدید می‌آورند. این پدیده برای حیات از نوع زمینی بر سیارات نزدیک به این ستارهٔ شراره‌دار کشنده خواهد بود.[۱۵]

جست‌وجو برای سیارات

۴۰ جوی A تغییرات دوره‌ای سرعت شعاعی از خود نشان می‌دهد که پیشنهاد شده بود ناشی از وجود یک همدم سیاره‌ای باشد. دورهٔ ۴۲روزهٔ این تغییرات به دورهٔ چرخش ستاره نزدیک است و همین امر تأیید ماهیت سیاره‌ای احتمالی این سیگنال را دشوار کرد.[۱۸] پژوهشی در سال ۲۰۱۸ نتیجه گرفت که بیشتر شواهد از منشأ سیاره‌ای این سیگنال پشتیبانی می‌کنند،[۱۶] اما این موضوع بحث‌برانگیز بود؛ پژوهشی در سال ۲۰۲۱ این سیگنال را مثبت کاذب توصیف کرد،[۳۲] و پژوهشی در سال ۲۰۲۲ به نتایج بی‌نتیجه‌ای رسید.[۳۳] پژوهش‌های بعدی در سال ۲۰۲۳[۳۴]: 23–24, 44  و ۲۰۲۴ به این نتیجه رسیدند که سیگنال سرعت شعاعی به احتمال بسیار زیاد از فعالیت ستاره‌ای سرچشمه می‌گیرد، نه از یک سیاره.[۳۵]

سیارهٔ نامزد، کمینه جرمی برابر ۸٫۴۷±۰٫۴۷ M⊕ می‌داشت و به‌مراتب درونی‌تر از منطقهٔ قابل سکونت قرار می‌گرفت و نه برابر بیشتر از زمین شار ستاره‌ای دریافت می‌کرد؛ مقداری حتی بیشتر از آنچه تیر، درونی‌ترین سیارهٔ منظومهٔ خورشیدی، به‌طور میانگین از خورشید دریافت می‌کند.[۱۶]

نمای منظومهٔ خورشیدی

از دید سامانهٔ ۴۰ جوی، خورشید ستاره‌ای با قدر ۳٫۴ در صورت فلکی هرکول، نزدیک مرز آن با سر مار، دیده می‌شود.[note ۳]

در داستان‌ها

مقایسهٔ منطقهٔ قابل سکونت با منطقهٔ متناظر در منظومهٔ خورشیدی، همراه با سیارهٔ تخیلی ولکان در پیشتازان فضا

در مجموعهٔ پیشتازان فضا، سیارهٔ ولکان به دور ۴۰ جوی A می‌گردد.[۳۶] از ولکان در پیوند با جست‌وجوی واقعی برای سیارات فراخورشیدی در این سامانه نیز یاد شده است.[۳۷][۳۵]

از سیارهٔ فرضی ۴۰ جوی A b در کتاب پروژه هیل مری نیز به‌عنوان خانهٔ گونهٔ همنام «اریدی‌ها» یاد شده است.[۳۸] این سیاره هم در کتاب و هم در اقتباس سینمایی ۲۰۲۶ آن «ارید» نامیده می‌شود.[۳۹]

در مجموعهٔ دث دون، سیارهٔ چهارم ۴۰ جوی A سیاره‌ای مسکونی[۴۰] و از نظر فناوری پیشرفته به نام ریچیس است.

در مجموعهٔ باب‌آفرینی (Bobiverse) نوشتهٔ دنیس ای. تیلور، یک سیارهٔ دوگانه در حال گردش به دور ۴۰ جوی A یافت می‌شود[۴۱] که هوشی بارگذاری‌شده در یک کاوشگر خودتکثیرشوندهٔ فون نویمان آن‌ها را ولکان و روموس نام می‌نهد.

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

  1. ↑ نیم‌قطر بزرگ برحسب واحد نجومی = = ۳۴٫۴۹۲۷ واحد نجومی؛ چون خروج از مرکز برابر ۰٫۴۱ است، فاصله میان ۵۹٪ تا ۱۴۱٪ این مقدار، یعنی تقریبا از ۲۰٫۴ تا ۴۸٫۶ واحد نجومی نوسان می‌کند.
  2. ↑ از رابطهٔ که در آن h ارتفاع ظاهری، d فاصلهٔ جسم و a اندازهٔ واقعی جسم است.
  3. ↑ از ۴۰ جوی، خورشید در سمت قطری مقابل آسمان و در مختصات RA=16h 15m 16.32s، Dec=‏ 10.34″ 39′ ‎07° دیده می‌شود که نزدیک مرز هرکول (صورت فلکی) و سر مار قرار دارد و نزدیک‌ترین ستارهٔ پرنور به آن آلفا مار است. قدر مطلق خورشید ۴٫۸۵ است، بنابراین در فاصلهٔ ۵٫۰۴ پارسک، خورشید قدر ظاهری خواهد داشت.

منابع

  1. ↑ Anderson, E.; Francis, Ch. (May 2012). "XHIP: An extended hipparcos compilation". Astronomy Letters. 38 (5): 331–346. arXiv:1108.4971. Bibcode:2012AstL...38..331A. doi:10.1134/S1063773712050015. eISSN 1562-6873. ISSN 1063-7737. S2CID 119257644.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 Vallenari, A.; et al. (Gaia collaboration) (2023). "Gaia Data Release 3. Summary of the content and survey properties". Astronomy and Astrophysics. 674: A1. arXiv:2208.00211. Bibcode:2023A&A...674A...1G. doi:10.1051/0004-6361/202243940. S2CID 244398875. Gaia DR3 record for this source at VizieR.
  3. 1 2 3 van Leeuwen, F. (2007). "Validation of the new Hipparcos reduction". Astronomy and Astrophysics. 474 (2): 653–664. arXiv:0708.1752. Bibcode:2007A&A...474..653V. doi:10.1051/0004-6361:20078357. S2CID 18759600.
  4. 1 2 3 4 5 Vallenari, A.; et al. (Gaia collaboration) (2023). "Gaia Data Release 3. Summary of the content and survey properties". Astronomy and Astrophysics. 674: A1. arXiv:2208.00211. Bibcode:2023A&A...674A...1G. doi:10.1051/0004-6361/202243940. S2CID 244398875. Gaia DR3 record for this source at VizieR.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 Gliese Catalogue of Nearby Stars, preliminary 3rd ed., 1991. CDS ID V/70A.
  6. 1 2 3 4 Vallenari, A.; et al. (Gaia collaboration) (2023). "Gaia Data Release 3. Summary of the content and survey properties". Astronomy and Astrophysics. 674: A1. arXiv:2208.00211. Bibcode:2023A&A...674A...1G. doi:10.1051/0004-6361/202243940. S2CID 244398875. Gaia DR3 record for this source at VizieR.
  7. ↑ Gray, R. O.; Corbally, C. J.; Garrison, R. F.; McFadden, M. T.; Bubar, E. J.; McGahee, C. E.; O'Donoghue, A. A.; Knox, E. R. (2006). "Contributions to the Nearby Stars (NStars) Project: Spectroscopy of Stars Earlier than M0 within 40 pc-The Southern Sample". The Astronomical Journal. 132 (1): 161–170. arXiv:astro-ph/0603770. Bibcode:2006AJ....132..161G. doi:10.1086/504637. S2CID 119476992.
  8. 1 2 3 4 5 6 7 Bond, Howard E.; Bergeron, P.; Bédard, A. (October 2017). "Astrophysical Implications of a New Dynamical Mass for the Nearby White Dwarf 40 Eridani B". The Astrophysical Journal. 848 (1): 16. arXiv:1709.00478. Bibcode:2017ApJ...848...16B. doi:10.3847/1538-4357/aa8a63. S2CID 119257982. 16.
  9. 1 2 3 4 Mason, Brian D.; Williams, Stephen J.; Matson, Rachel A.; Josties, Jordan D.; Eakens, Phillip D.; Justice, Mark; Kilian, Christopher M.; Warner, Rich (August 2021). "Speckle Interferometry at the U.S. Naval Observatory. XXIV". The Astronomical Journal. 162 (2): 53. Bibcode:2021AJ....162...53M. doi:10.3847/1538-3881/abfaa2.
  10. ↑ General Catalogue of Trigonometric Parallaxes, 4th ed., 1995. CDS ID I/238A.
  11. ↑ Samus, N. N.; Durlevich, O. V.; et al. (2009). "VizieR Online Data Catalog: General Catalogue of Variable Stars (Samus+ 2007-2013)". VizieR On-line Data Catalog: B/GCVS. Originally Published in: 2009yCat....102025S. 1: B/GCVS. Bibcode:2009yCat....102025S.
  12. ↑ Holmberg, J.; et al. (July 2009). "The Geneva-Copenhagen survey of the solar neighbourhood. III. Improved distances, ages, and kinematics". Astronomy and Astrophysics. 501 (3): 941–947. arXiv:0811.3982. Bibcode:2009A&A...501..941H. doi:10.1051/0004-6361/200811191. S2CID 118577511.
  13. ↑ Evans, D. S (1967). "The Revision of the General Catalogue of Radial Velocities". Determination of Radial Velocities and Their Applications. 30: 57. Bibcode:1967IAUS...30...57E.
  14. 1 2 3 Heintz, W. D. (1974). "Astrometric study of four visual binaries". Astronomical Journal. 79: 819. Bibcode:1974AJ.....79..819H. doi:10.1086/111614.
  15. 1 2 3 "40 Eridani 3 (Omicron² Eridani)". solstation.com. Archived from the original on 30 September 2023. Retrieved 2018-02-06.
  16. 1 2 3 4 Ma, Bo; et al. (2018). "The first super-Earth Detection from the High Cadence and High Radial Velocity Precision Dharma Planet Survey". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 480 (2): 2411. arXiv:1807.07098. Bibcode:2018MNRAS.480.2411M. doi:10.1093/mnras/sty1933.
  17. 1 2 3 4 5 Rains, Adam D.; et al. (April 2020). "Precision angular diameters for 16 southern stars with VLTI/PIONIER". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society. 493 (2): 2377–2394. arXiv:2004.02343. Bibcode:2020MNRAS.493.2377R. doi:10.1093/mnras/staa282.
  18. 1 2 3 Díaz, Matías R.; Jenkins, James S.; Tuomi, Mikko; Butler, R. Paul; Soto, Maritza G.; Teske, Johanna K.; Feng, Fabo; Shectman, Stephen A.; Arriagada, Pamela; Crane, Jeffrey D.; Thompson, Ian B.; Vogt, Steven S. (2018). "The test case of HD26965: Difficulties disentangling weak Doppler signals from stellar activity". The Astronomical Journal. 155 (3): 126. arXiv:1801.03970. Bibcode:2018AJ....155..126D. doi:10.3847/1538-3881/aaa896. S2CID 119404519.
  19. 1 2 Mann, Andrew W.; et al. (May 2015). "How to Constrain Your M Dwarf: Measuring Effective Temperature, Bolometric Luminosity, Mass, and Radius". The Astrophysical Journal. 804 (1): 38. arXiv:1501.01635. Bibcode:2015ApJ...804...64M. doi:10.1088/0004-637X/804/1/64. S2CID 19269312. 64.
  20. 1 2 Cifuentes, C.; Caballero, J. A.; Cortés-Contreras, M.; Montes, D.; Abellán, F. J.; Dorda, R.; Holgado, G.; Zapatero Osorio, M. R.; Morales, J. C.; Amado, P. J.; Passegger, V. M.; Quirrenbach, A.; Reiners, A.; Ribas, I.; Sanz-Forcada, J. (2020-10-01). "CARMENES input catalogue of M dwarfs. V. Luminosities, colours, and spectral energy distributions". Astronomy and Astrophysics. 642: A115. arXiv:2007.15077. Bibcode:2020A&A...642A.115C. doi:10.1051/0004-6361/202038295. ISSN 0004-6361.
  21. ↑ Kemmer, J.; Lafarga, M.; Fuhrmeister, B.; Shan, Y.; Schöfer, P.; Jeffers, S. V.; Caballero, J. A.; Quirrenbach, A.; Amado, P. J. (2025-04-11). "The CARMENES search for exoplanets around M dwarfs. Cluster analysis of signals from spectral activity indicators to search for shared periods". Astronomy and Astrophysics. 697. arXiv:2504.08363. Bibcode:2025A&A...697A.225K. doi:10.1051/0004-6361/202347056.
  22. 1 2 3 "Naming Stars". IAU.org. Archived from the original on 10 March 2025. Retrieved 16 December 2017.
  23. ↑ طباطبایی، محمد (۱۳۷۰). واژه‌نامهٔ نجوم و احکام نجوم: فارسی–انگلیسی، انگلیسی–فارسی. تهران: فرهنگان. ص. ۹۴. شابک ۹۶۴۵۵۵۸۰۱۸.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
  24. ↑ Herschel, William (1785). "Catalogue of Double Stars. By William Herschel, Esq. F. R. S". Philosophical Transactions of the Royal Society of London. 75: 40–126. Bibcode:1785RSPT...75...40H. doi:10.1098/rstl.1785.0006. JSTOR 106749. S2CID 186209747.
  25. ↑ Van Den Bos, W. H. (1926). "The orbit and the masses of 40 Eridani BC". Bulletin of the Astronomical Institutes of the Netherlands. 3: 128. Bibcode:1926BAN.....3..128V.
  26. ↑ Schatzman, Evry L. (1958). White Dwarfs. Amsterdam; New York: North-Holland Pub. Co.; Interscience Publishers. p. 1. OCLC 1350605.
  27. ↑ Keid بایگانی‌شده در ۲۰۰۷-۰۵-۱۴ توسط Wayback Machine, Jim Kaler, STARS web page, accessed 15/5/2007, 10/12/2011.
  28. ↑ Hessman, F.V.; Dhillon, V.S.; Winget, D.E.; Schreiber, M.R.; Horne, K.; Marsh, T.R.; et al. (2010). "On the naming convention used for multiple star systems and extrasolar planets". arXiv:1012.0707 [astro-ph.SR].
  29. ↑ "Beid". STARS. University of Illinois.
  30. ↑ "Working Group on Star Names (WGSN)". Working Groups. International Astronomical Union. Archived from the original on 10 June 2016. Retrieved 22 May 2016.
  31. ↑ Working Group on Star Names Triennial Report (2015-2018) (PDF) (Report). International Astronomical Union. 2018. p. 5. Archived from the original (PDF) on 2022-10-09. Retrieved 2018-07-14.
  32. ↑ Rosenthal, Lee J.; Fulton, Benjamin J.; Hirsch, Lea A.; Isaacson, Howard T.; Howard, Andrew W.; Dedrick, Cayla M.; Sherstyuk, Ilya A.; Blunt, Sarah C.; Petigura, Erik A.; Knutson, Heather A.; Behmard, Aida; Chontos, Ashley; Crepp, Justin R.; Crossfield, Ian J. M.; Dalba, Paul A.; Fischer, Debra A.; Henry, Gregory W.; Kane, Stephen R.; Kosiarek, Molly; Marcy, Geoffrey W.; Rubenzahl, Ryan A.; Weiss, Lauren M.; Wright, Jason T. (2021). "The California Legacy Survey. I. A Catalog of 178 Planets from Precision Radial Velocity Monitoring of 719 Nearby Stars over Three Decades". The Astrophysical Journal Supplement Series. 255 (1): 8. arXiv:2105.11583. Bibcode:2021ApJS..255....8R. doi:10.3847/1538-4365/abe23c. S2CID 235186973.
  33. ↑ Zhao, Lily L.; et al. (2022). "The EXPRES Stellar Signals Project II. State of the Field in Disentangling Photospheric Velocities". The Astronomical Journal. 163 (4): 171. arXiv:2201.10639. Bibcode:2022AJ....163..171Z. doi:10.3847/1538-3881/ac5176. S2CID 246285610.
  34. ↑ Laliotis, Katherine; Burt, Jennifer A.; et al. (February 2023). "Doppler Constraints on Planetary Companions to Nearby Sun-like Stars: An Archival Radial Velocity Survey of Southern Targets for Proposed NASA Direct Imaging Missions". The Astronomical Journal. 165 (4): 176. arXiv:2302.10310. Bibcode:2023AJ....165..176L. doi:10.3847/1538-3881/acc067.
  35. 1 2 Burrows, Abigail; Halverson, Samuel; et al. (April 2024). "The Death of Vulcan: NEID Reveals That the Planet Candidate Orbiting HD 26965 Is Stellar Activity". The Astronomical Journal. 167 (5): 243. arXiv:2404.17494. Bibcode:2024AJ....167..243B. doi:10.3847/1538-3881/ad34d5.
  36. ↑ Sallie Baliunas; Gene Roddenberry; et al. "Vulcan's Sun". Archived from the original on August 29, 2009. Retrieved 2011-04-21.
  37. ↑ Clery, Daniel (2018-09-18). "Spock's home world has been discovered (sort of)". Science (in English). doi:10.1126/science.aav4653. Retrieved 2018-09-20.
  38. ↑ Weir, Andy (2021). Project Hail Mary. New York: Ballantine Books. p. 238. ISBN 978-0-593-13520-4.
  39. ↑ Monica Young (19 March 2026). "Explore the Worlds of Project Hail Mary". Sky and Telescope.
  40. ↑ "The Science Behind 'Project Hail Mary'". NASA Science. 2026-03-20. Retrieved 2026-04-21.
  41. ↑ Taylor, Dennis E. (2016). We are Legion (We are Bob) (in English). Worldbuilders Press. p. 113. ISBN 978-1680680584.

پیوند به بیرون

  • Keid در وبگاه STARS جیم کیلر (بایگانی‌شده).
  • Omicron(2) Eridani در پایگاه دادهٔ ستاره‌ای اینترنتی.