لهستانیها در لیتوانی
 رژهٔ اقلیت لهستانی در ویلنیوس (۲۰۰۸) | |
| کل جمعیت | |
|---|---|
| ۱۸۳٬۰۰۰ (آمار ۲۰۲۱)[۱] | |
| مناطق با جمعیت چشمگیر | |
| شهرستان ویلنیوس | |
| زبانها | |
| لهستانی بلاروسی روسی لیتوانیایی | |
| دین | |
| عمدتاً کاتولیک رومی[۲][الف] | |
| قومیتهای وابسته | |
| بلاروسیها، لیتوانیاییها، لهستانیها |
لهستانیها در لیتوانی (لهستانی: Polacy na Litwie، لیتوانیایی: Lietuvos lenkai) یا لهستانیهای لیتوانیایی،[۴][۵] که در آمارگیری جمعیت ۲۰۲۱ لیتوانی ۱۸۳٬۰۰۰ تن تخمین زده شدند، ۶٬۵٪ جمعیت لیتوانی و بزرگترین اقلیت قومی کشور هستند.
نخستین لهستانیها در لیتوانی، اسیران جنگی برده از جنگهای لهستان و لیتوانی در سدههای ۱۳ و ۱۴ میلادی بودند. در دوران اتحاد لهستان–لیتوانی و تا پایان مشترکالمنافع در سال ۱۷۹۵، طبقات بالای لیتوانی، بهویژه اشراف، بهتدریج لهستانیسازی شدند؛ با این حال، آنها هویت لیتوانیایی خود را همچنان حفظ کردند.[۶] افزون بر این، مردم لهستانی نیز وارد کشور شدند.[۷][۸][۹] مهاجرت لهستانیها به لیتوانی با وجود اساسنامه سوم لیتوانی که جلوی اسکان لهستانیها را میگرفت ادامه داشت.[۱۰]
در طول سدهٔ نوزدهم، لهستانیسازی دهقانان لیتوانیایی و بلاروسی باعث شد که تا دههٔ ۱۸۹۰ جمعیت بزرگی از مردم لهستانیزبان شکل بگیرد؛ جمعیتی که گسترهاش تا دوگوپیلس ادامه مییافت و شهر ویلنیوس را نیز دربر میگرفت. ظهور ملیگرایی لهستانی و بیداری ملی لیتوانیایی منجر به اختلافی غیرقابل حل شد، که در پایان به دنبال جنگ جهانی اول و بازسازی دوباره هر دو کشور، به جنگ لهستان و لیتوانی با مرکزیت ویلنیوس انجامید. پس از آن، بیشتر، اما نه همهٔ لهستانیهایی که در سرزمینهای لیتوانی زندگی میکردند، خود را درون مرزهای کشور لهستان یافتند. در طول جنگ جهانی دوم، جمعیت لهستانی توسط شوروی و آلمان نازی تحت آزار و سرکوب قرار گرفت. پس از جنگ جهانی دوم، مرزها تغییر کرد و اختلافات سرکوب شد زیرا اتحاد شوروی بر هر دو کشور تسلط داشت و بخش زیادی از لهستانیها، بهویژه افراد تحصیلکرده، از جمهوری شوروی سوسیالیستی لیتوانی به جمهوری خلق لهستان منتقل شدند. همزمان، بسیاری از لهستانیها از مناطق نزدیک در جمهوری شوروی سوسیالیستی بلاروس به ویلنیوس و منطقه ویلنیوس نقل مکان کردند. پس از استقلال لیتوانی، روابط لهستان-لیتوانی در دههٔ ۱۹۹۰ به دلیل اتهام تبعیض علیه اقلیت لهستانی در لیتوانی پرتنش شد.[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴][۱۵]
در حال حاضر، جمعیت لهستانی در منطقه ویلنیوس، عمدتاً در مناطق ویلنیوس و شالچینینکای، متمرکز شدهاند. تنها در شهر ویلنیوس بیش از ۸۵٬۰۰۰ لهستانی زندگی میکنند که حدود ۱۵٪ از جمعیت پایتخت لیتوانی را تشکیل میدهند. اکثر لهستانیها در لیتوانی کاتولیک رومی هستند و به زبان لهستانی سخن میگویند، اگرچه اقلیتی از آنها به زبان روسی یا لیتوانیایی به عنوان زبان مادری خود سخن میگویند.
منابع
- ↑ "Tautinių mažumų departamentas prie Lietuvos Respublikos Vyriausybės".
- ↑ "Population by religious community to which they attributed themselves and ethnicity". Department of Statistics (Lithuania). Retrieved 2015-11-10.
- ↑ خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref> غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامVnukovich2023وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ Wade 2007, p. 152.
- ↑ Weeks 2015, p. 230.
- ↑ Stone 2014, p. 63.
- ↑ Srebrakowski 2001, p. 24, "Sytuacja zaczęła się dopiero zmieniać po unii krewskiej, z 14 sierpnia 1385 roku, oraz chrzcie Aukszoty w 1387 roku. Od tamtego czasu liczba osiedlających się na Litwie Polaków stale wzrastała.".
- ↑ Topolska, Maria Barbara (2005). Zapomniane dziedzictwo kulturowe na wschodzie Europy od XV do XX wieku. University of Zielona Góra. p. 27. ISBN 9788389712868.
Wydany w 1588 roku III Statut Litewski wbrew postanowieniom unii lubelskiej, wykluczał osiedlanie się Polaków, zapewne ze wględu na ich żywy napływ. Trwał on jednak nadal.
- ↑ Stone 2014, p. 64, "Polish immigrants swelled the size of the larger cities. St. John’s parish, Vilnius, offered both Lithuanian and Polish-language sermons by 1521.".
- ↑ Topolska, Maria Barbara (2005). Zapomniane dziedzictwo kulturowe na wschodzie Europy od XV do XX wieku. University of Zielona Góra. p. 27. ISBN 9788389712868.
Wydany w 1588 roku III Statut Litewski wbrew postanowieniom unii lubelskiej, wykluczał osiedlanie się Polaków, zapewne ze wględu na ich żywy napływ. Trwał on jednak nadal.
- ↑ Evaldas Nekrasas. "Is Lithuania a Northern or Central European Country?" (PDF). Lithuanian Foreign Policy Review. p. 5. Archived from the original (PDF) on 2009-02-25. Retrieved 2008-03-30.
In a letter written to Vytautas Landsbergis in December of 1991, Polish President Lech Walesa described Lithuanian-Polish relations as "close to critical."
- ↑ Sanford 1999, p. 99.
- ↑ Stephen R. Burant and Voytek Zubek, Eastern Europe's Old Memories and New Realities: Resurrecting the Polish–Lithuanian Union, East European Politics and Societies 1993; 7; 370, online بایگانیشده در ۲۰۲۰-۰۵-۲۴ توسط Wayback Machine (BEHIND A PAYWALL)
- ↑ Lane 2001, p. 209.
- ↑ Evaldas Nekrasas. "Is Lithuania a Northern or Central European Country?" (PDF). Lithuanian Foreign Policy Review. p. 5. Archived from the original (PDF) on 2009-02-25. Retrieved 2008-03-30.
In a letter written to Vytautas Landsbergis in December of 1991, Polish President Lech Walesa described Lithuanian-Polish relations as "close to critical."
- ↑ Research indicates that religion serves as a primary boundary marker between Poles and Belarusians in the region. While linguistically the groups may be close due to the usage of similar dialects, the local population strictly categorizes Catholics as Poles and Orthodox believers as Belarusians (or Russians)[۳]
<ref> برای گروهی به نام «persian-alpha» وجود دارد، اما برچسب <references group="persian-alpha"/> متناظر پیدا نشد. ().