لوآنگ پرابانگ

تا سده ششم میلادی، مردم مون در دره رود چااو فرایا، پادشاهی‌های دواَراواتی را تشکیل دادند. در شمال، هاری‌پونجایا (در لامپون) به رقیبی برای دواَراواتی تبدیل شد. تا سده هشتم، مون‌ها به شمال رفته و دولت‌شهرهایی در فا دئت (کالاسین امروزی در شمال‌شرق تایلند)، سری گوتاپورا (سیکوتتابونگ) در نزدیکی تا خک امروزی در لائوس، موانگ سوا (لوانگ پرابانگ) و چانتابوری (وینتیان) ایجاد کردند. در سده هشتم میلادی، سری گوتاپورا (سیکوتتابونگ) بر بازرگانی در سراسر ناحیه میانی رود مکونگ چیره شد. این دولت‌شهرها بودیسم تره‌واده را از راه مبلغانی از سری‌لانکا در منطقه رواج دادند.

شیئِنگ دونگ شیئِنگ تونگ از سال ۱۱۸۵ تا ۱۱۹۱ تحت تابعیت جیایاوَرمَن هفتم از خمرها قرار داشت. در سال ۱۲۳۸ شورشی در سوخوتای خمرها را از آنجا راند. در سال ۱۳۵۳، شیئِنگ دونگ شیئِنگ تونگ به پایتخت پادشاهی لان زانگ تبدیل شد. در سال ۱۳۵۹، شاه خمر در آنگکور، فرا بانگ را به دامادش فا نگوم (۱۳۵۳–۱۳۷۳)، نخستین پادشاه لان زانگ، سپرد تا مشروعیت دینی بودایی او و حاکمیت لائوس را تقویت کند. نام پایتخت به لوانگ‌فابانگ تغییر یافت، برگرفته از همان پیکره بودا. در سال‌های ۱۴۷۸ تا ۱۴۸۰، نیروهای ویتنام در جنگ ویتنامی-لائوسی شهر را اشغال کردند.

در سال ۱۷۰۷، لان زانگ بر اثر منازعه‌ای سلطنتی فروپاشید و لوانگ پرابانگ پایتخت پادشاهی مستقل لوانگ پرابانگ شد. با اشغال لائوس توسط فرانسه، فرانسوی‌ها لوانگ پرابانگ را به‌عنوان اقامتگاه سلطنتی لائوس به‌رسمیت شناختند. در دوران استقلال لائوس، شاه لوانگ پرابانگ، سیساوانگ وونگ، رئیس کشور پادشاهی لائوس شد.

در دوران و پس از جنگ جهانی دوم، لوانگ پرابانگ صحنه رویدادهایی شد و در دوره‌هایی از جنگ، به‌دست کشورهای خارجی افتاد؛ از جمله فرانسه ویشی، تایلند، ژاپن امپراتوری، فرانسه آزاد و چین ملی. پس از جنگ فرانسه-تایلند در ۱۹۴۰–۱۹۴۱، نیروهای تایلندی شهر را از فرانسوی‌ها گرفتند. در ۹ مارس ۱۹۴۵، یک گروه ملی‌گرا لائوس را بار دیگر مستقل اعلام کرد و لوانگ پرابانگ را پایتخت اعلام نمود. در ۷ آوریل همان سال، دو گردان نظامی ژاپنی شهر را اشغال کردند. ژاپنی‌ها تلاش کردند شاه سیساوانگ وونگ را به اعلام استقلال لائوس وادارند، اما او تنها به اعلام پایان وضعیت تحت‌الحمایگی فرانسه بسنده کرد. پس از تسلیم ژاپن، نیروهای فرانسه آزاد در ۲۵ اوت به لوانگ پرابانگ وارد شدند. سپس نیروهای چین ملی‌گرا نیز وارد شده و به خرید محصولات تریاک لائوس پرداختند.

در آوریل و مه ۱۹۴۶، فرانسه تلاش کرد با چتربازها، وینتیان و لوانگ پرابانگ را بازپس گیرد و پت‌سارات و وزیران لائو ایسارا را به تایلند و ویتنام براند. در جنگ اول هندوچین، نیروهای ویت‌مین و پاتت لائو چند بار در ۱۹۵۳ و ۱۹۵۴ برای تصرف شهر کوشیدند، اما فرانسوی‌ها آن‌ها را پیش از رسیدن به شهر متوقف کردند.

شهر دارای فرودگاه بین‌المللی لوانگ پرابانگ است.

لوانگ پرابانگ در مسیر جاده ۱۳ (لائوس) قرار دارد که آن را به وانگ ویِنگ و وینتیان در جنوب و به بوتن در شمال وصل می‌کند. این جاده آسفالت است. از سال ۲۰۱۴، جاده‌ای جدید کاسی (در نزدیکی وانگ ویِنگ) را به لوانگ پرابانگ متصل کرده که زمان سفر را به حدود ۳ ساعت کاهش داده است. اتوبوس‌های روزانه از وینتیان به لوانگ پرابانگ حرکت می‌کنند که ۱۱ تا ۱۳ ساعت در راه‌اند.

از دسامبر ۲۰۲۱، لوانگ پرابانگ در مسیر راه‌آهن وینتیان–بوتن قرار دارد. این خط آهن که موازی جاده ۱۳ کشیده شده، نخستین مسیر اصلی ریلی شمال-جنوب لائوس است که از بوتن در مرز چین تا وینتیان در جنوب امتداد دارد. کل سفر با قطار کمتر از ۳ ساعت طول می‌کشد، درحالی‌که با جاده سه روز به‌طول می‌انجامد.