لوح‌های پیرگی
| لوح‌های پیرگی | |
|---|---|
 لوح‌های پیرگی، صفحات زرین با متنی دوزبانه به زبان اتروسکی و زبان فنیقی | |
| مواد | طلا |
| خلق‌شده | ح. 500 BC |
| کشف‌شده | ۱۹۶۴ لاتسیو، ایتالیا |
| مکان کنونی | رم، لاتسیو، ایتالیا |
| زبان | اتروسکی و فنیقی |
لوح‌های پیرگی (به Tabulae Pyrgenses) سه صفحهٔ زرین هستند که متنی دوزبانه به زبان فنیقی و زبان اتروسکی بر آن‌ها حک شده‌است. تاریخ این لوح‌ها به نزدیک به ۵۰۰ پیش از میلاد بازمی‌گردد و کهن‌ترین اسناد تاریخی شناخته‌شده از ایتالیا پیش از چیرگی روم به‌شمار می‌روند. این لوح‌ها در سال ۱۹۶۴ میلادی در جریان کاوش‌های باستان‌شناسی در محل شهر باستانی پیرگی در کرانهٔ دریای تیرنی در ناحیهٔ لاتیوم کشف شدند.
متن این لوح‌ها بنیادگذاری یک پرستشگاه و وقف آن به عشتروت، ایزدبانوی فنیقی، را گزارش می‌دهد. در متن اتروسکی، عشتروت با یونی، ایزدبانوی بزرگ اتروسک‌ها، یکسان انگاشته شده‌است. ساخت این پرستشگاه به تفاریه ولیاناس، فرمانروای شهر نزدیک کایره نسبت داده شده‌است. این لوح‌ها اکنون در موزهٔ ملی اتروسک در ویلا جولیا در رم نگهداری می‌شوند.
پیشینه و اهمیت
دو لوح از این سه لوح به زبان اتروسکی و لوح سوم به زبان فنیقی نوشته شده‌است.[۱] وجود متن دوزبانه به پژوهشگران امکان می‌دهد از دانش زبان فنیقی برای تفسیر زبان اتروسکی بهره ببرند. افزون بر این، لوح‌ها گواهی بر نفوذ فنیقی یا پونی در بخش غربی دریای مدیترانه هستند.[۲]
این لوح‌ها ممکن است با گزارش پولیبیوس دربارهٔ پیمان‌نامه‌ای کهن میان رومیان و کارتاژیان مرتبط باشند که او تاریخ آن را به دوران کنسولی لوکیوس یونیوس بروتوس و لوکیوس تارکوئینیوس کولاتینوس (۵۰۹ پیش از میلاد) نسبت داده‌است.[۲] هرودوت نیز به دخالت کارتاژیان در نبرد آلالیا اشاره کرده‌است و لوح‌های پیرگی نخستین اسناد هم‌زمان از این منطقه هستند که این گزارش‌ها را پشتیبانی می‌کنند.[۳]
سرشت فرمانروایی ولیاناس
سرشت فرمانروایی تفاریه ولیاناس درون‌مایهٔ بسیاری از بحث‌های پژوهشی بوده‌است. در متن فنیقی ریشهٔ MLK به کار رفته که به فرمانروایی یگانه و اغلب پادشاهی اشاره دارد؛ اما متن اتروسکی به‌جای واژهٔ اتروسکی «پادشاه» (lauχum) از واژهٔ «قاضی» یا «مقام اداری» (zilac) بهره گرفته‌است.[۳] این امر نشان می‌دهد که ولیاناس شاید جباری از گونهٔ رایج در برخی شهرهای یونانی آن دوره بوده باشد. ساخت پرستشگاه، ادعای ارتباط با ایزدان و برقراری پیوند با نیروهای بیگانه همگی شاید راه‌هایی برای استوارسازی و مشروعیت‌بخشی به قدرت وی بوده‌اند.[۳]
دین و آیین
متن لوح‌ها برای شناخت دین در مرکز ایتالیا در نزدیک به ۵۰۰ پیش از میلاد نیز ارزشمند است. عبارت فنیقی bym qbr ʼlm («در روز به خاک سپردن ایزد») به احتمال زیاد به آیین بزرگداشت مرگ آدونیس اشاره دارد.[۴] این یافته همراه با شواهد مربوط به آیین آدونیا در «کتاب کتانی زاگرب» نشان می‌دهد که این آیین دست‌کم از نزدیک به ۵۰۰ پیش از میلاد تا سدهٔ دوم پیش از میلاد در بخش جنوبی اتروریا برگزار می‌شده‌است.[۵]
منابع
- ↑ Schmitz, Philip C. (۱۹۹۵). «The Phoenician Text from the Etruscan Sanctuary at Pyrgi». Journal of the American Oriental Society. ۱۱۵ (۴): ۵۵۹–۵۷۵.
{{cite journal}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 Smith، C. J. (۲۰۱۸). The Archaeology of Death: Proceedings of the Seventh Conference of Italian Archaeology. Archaeopress. ص. ۳۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - 1 2 3 Smith، C. (۲۰۱۶). Le Lamine di Pyrgi. Verona. ص. ۲۰۳–۲۲۱.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ Schmidtz، Philip Ch. (۲۰۱۶). Le lamine di Pyrgi: Nuovi studi sulle iscrizioni in etrusco e in fenicio nel cinquantenario della scoperta. Verona. ص. ۳۳–۴۳.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده) - ↑ van der Meer، L.B. (۲۰۰۷). Liber Linteus Zagrabiensis: The Linen Book of Zagreb. Peeters.
{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)
- مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Pyrgi Tablets». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۲۹ مارس ۲۰۲۶.
پیوند به بیرون
- زبان اتروسکی
- اشیاء طلایی
- اکتشافات باستان‌شناسی در ایتالیا