ماتیا گوبتس

ماتیا گوبتس
نام هنگام تولدAmbroz Gubec
زادهٔح. 1548
درگذشت۱۵ فوریهٔ ۱۵۷۳ (۲۵ سال)
ملیتامپراتوری مقدس روم
پیشه[[]]
شناخته‌شده
برای
شورش دهقانی کروآت–اسلوون
مجسمه ماتیا گوبِتس در بنای یادبود بزرگ شورش دهقانی ۱۵۷۳ در گورنیا استوبیتسا، ساخته‌شده در سال ۱۹۷۳ توسط آنتون آئوگوستینچیچ، مجسمه‌ساز برجسته کرواتی

ماتیا گوبِتس (کرواتی: [mǎtija gǔ:bets]; ح. ۱۵۴۸ – ۱۵ فوریه ۱۵۷۳)،[۱] که با نام آمبروز گوبِتس (یا گوبِتس) نیز شناخته می‌شود،[۲] یک انقلابی کرواتی و رهبر شورش دهقانی کروآت–اسلوون سال ۱۵۷۳ بود.[۳] او عضوی از دادگاه سه‌نفره‌ای بود که بر شورشیان حکومت می‌کرد.[۴]

زندگی‌نامه

نام ماتیا برای نخستین بار در اثر مورخ مجاری میکلوش ایستوانفی در سال ۱۶۲۲ ظاهر می‌شود.[۱] احتمالاً ایستوانفی این نام را به یاد پادشاه ماتیاش خوب به او نسبت داده است،[۵][۶] و بعدها این دو، و پادشاه دهقانان، گیورگی دوژا (رهبر شورش دهقانی مجارستان در سال ۱۵۱۴)، در سنت‌های عامیانه با هم درآمیختند.[۲]

پیش از شورش، گوبِتس رعیتی در ملک زمین‌دار فِرِنتس تاهی بود.[۷] هنگامی که شورش آغاز شد، دهقانان او را به عنوان یکی از رهبران برگزیدند و او به خاطر ویژگی‌های شخصی‌اش شهرت یافت و تأثیرگذارترین رهبر قیام شد.[۷] در دوران کوتاه رهبری‌اش، توانایی خود را به عنوان یک مدیر کارآمد و رهبری الهام‌بخش نشان داد که بعدها افسانه‌ای از او ساخت. او لقب گوبِتس بیگ را به دست آورد.[۷]

ماتیا گوبِتس ارتش دهقانی کم‌سلاح را در آخرین نبردشان در نبرد استوبیچکو پولیه در ۹ فوریه ۱۵۷۳ رهبری کرد؛ در برابر ارتش اشراف به فرماندهی اسقف حاکم یوراج دراشکوویچ. پیش از نبرد، سخنرانی کرد و کوشید مردان را متقاعد سازد که تنها پیروزی می‌تواند آزادی را برایشان به ارمغان بیاورد، در حالی که شکست رنج بیشتری به همراه خواهد داشت. پس از شکست، دستگیر شد و به زاگرب برده شد. در ۱۵ فوریه، به دستور مستقیم اسقف دراشکوویچ،[۸] به صورت علنی شکنجه شد؛ تاجی از آهن گداخته بر سرش گذاشتند، با خواری در خیابان‌های شهر کشانده شد، با انبرهای آهن گداخته نیشگون گرفته شد و سرانجام مثله شد.[۹]

جستارهای وابسته

منابع

  1. 1 2 Švab, Mladen, ed. (1983–2009). "Gubec, Matija Ambroz". Hrvatski biografski leksikon [Croatian Biographical Lexicon]. Lexicographical Institute of Miroslav Krleža.
  2. 1 2 D. Birnbaum, Marianna (1986). Humanists in a shattered world: Croatian and Hungarian Latinity in the sixteenth century. Slavica Publishers. p. 39. ISBN 978-0-89357-155-9.
  3. ↑ Gaži, Stephen. A history of Croatia. Philosophical Library, 1973. p99.
  4. ↑ Mal, Josip (2009). "Gregorič, Alojzij". In Vide Ogrin, Petra (ed.). Slovenski biografski leksikon (in Slovenian). ISBN 9788671310468. OCLC 479727275.
  5. ↑ "Matija Gubec - Gubec Bey". Peasants' Revolt Museum. 2003. Archived from the original on 20 March 2012. Retrieved 13 March 2012.
  6. ↑ Grafenauer, Bogo; Reisp, Branko (1973). "Kmečki punti na Slovenskem: razprave in katalog dokumentov" [Peasant Revolts in the Slovene Lands: Exhibitions and a Catalogue of Documents]. Situla Razprave Narodnega Muzeja Slovenije (in Slovenian): 27. ISSN 0583-4554. COBISS 3731969.
  7. 1 2 3 Vojna enciklopedija (in Serbo-Croatian). Belgrade: Redaction of Vojna enciklopedija. 1972. pp. book 3, p 347.
  8. ↑ Dedijer, V. (2018). Tito. Eschenburg Press. p. 24. ISBN 978-1-78912-538-2. Retrieved 2021-06-25.
  9. ↑ Oto Lothar et al. The land between: a history of Slovenia. Frankfurt: Internationaler Verlag der Wissenschaften, 2008. p214.

پیوند به بیرون

الگو:کشاورز-خرد