محسن کاظمی

محسن کاظمی (زادهٔ ۱۳۴۸ در تهران) نویسنده، پژوهشگر تاریخ معاصر ایران و از پیش‌گامان خاطره‌نگاری و تاریخ شفاهی انقلاب اسلامی در ایران است.^[۱] او به‌مدت دوازده سال (۱۳۹۲–۱۴۰۳) دبیر انجمن تاریخ شفاهی ایران بود و در اسفندماه ۱۴۰۳ طی مراسمی از دو دهه فعالیتش در این عرصه تقدیر شد.^[۲]

• کارشناسی علوم اقتصادی – دانشگاه علامه طباطبائی
• کارشناسی ارشد در تاریخ ایران اسلامی – دانشگاه پیام نور؛ پایان‌نامه: «بررسی و نقد مطالعات تاریخ شفاهی در دانشگاه‌های ایران»
• دکتری در تاریخ ایران پس از اسلام – دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران؛ رساله: «روش‌شناسی تاریخ شفاهی در ایران»
• دوره روزنامه‌نگاری مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها (دوره نوزدهم، ۱۳۷۷–۱۳۷۸)

کاظمی از سال ۱۳۷۴ با هیئت معارف جنگ ارتش همکاری کرد و گزارش‌های میدانی ارائه داد که بخش‌هایی از آن در کتاب یادداشت‌های سفر شهید صیاد شیرازی منتشر شد. او همچنین با دفتر ادبیات انقلاب اسلامی همکاری داشته و مصاحبه‌های متعددی با مبارزان و شخصیت‌های انقلاب انجام داده‌است.

وی از اعضای هیئت علمی جایزه ادبی جلال آل احمد در دوره هفتم و هفدهم، و داور جشنواره‌ها و همایش‌های مختلف علمی بوده‌است. در دوره دبیری انجمن تاریخ شفاهی، چهارده همایش و نشست تخصصی برگزار شد.^[۳]

از جمله مقالات منتشرشده او عبارتند از:

• «تحلیل و تبیین دامنه و رویکردهای مختلف در تاریخ شفاهی»^[۴]
• «کارکرد تاریخ شفاهی در انعکاس صدای طبقات اجتماعی خاموش»^[۵]
• «کاربست رویکردهای نظری جامعه‌شناسی در تاریخ شفاهی»^[۶]
• «درآمدی بر هرمنوتیک در تاریخ شفاهی»^[۷]
• «نقش دانشگاه‌ها در توسعه تاریخ شفاهی»^[۸]

همچنین فهرست کامل مقالات در پایگاه‌های مگيران و نورمگز قابل مشاهده است.

• خاطرات جواد منصوری
• خاطرات احمد احمد
• خاطرات مرضیه حدیدچی (دباغ)
• خاطرات عزت شاهی
• یادداشت‌های سفر شهید صیاد شیرازی
• شب‌های بی‌مهتاب
• روایت پیروزی
• نوشتم تا بماند
• چشم آبادان
• سال‌های بی‌قرار
• نقاشی قهوه‌خانه: خاطرات کاظم دارابی متهم دادگاه میکونوس
• شبح میکونوس

• برگزیده سی و هفتمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران برای نقاشی قهوه‌خانه
• برگزیده بخش جنبی بیست‌وششمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی ایران برای خاطرات عزت شاهی
• برگزیده جایزه جلال آل احمد در بخش مستندنگاری برای نقاشی قهوه‌خانه
• برگزیده کتاب سال دانشجویی برای نقاشی قهوه‌خانه
• برگزیده جشنواره ملی خاطره‌ها برای مقاله «خاطرات یک خاطره‌نگار» (۱۳۸۷)
• برگزیده دوازدهمین دوره کتاب سال دفاع مقدس برای نوشتم تا بماند
• برگزیده نهمین دوره کتاب سال دفاع مقدس برای شب‌های بی‌مهتاب
• تقدیر از خاطرات احمد‌احمد، مرضیه حدیدچی و عزت شاهی (۱۳۸۶)
• رتبه دوم پژوهش انقلاب اسلامی برای خاطرات عزت شاهی (۱۳۸۵)

1. ↑ «محسن کاظمی در وب‌سایت سوره مهر». انتشارات سوره مهر. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
2. ↑ «گزارشی از نخستین گردهمایی انجمن تاریخ شفاهی». آژنگ نیوز. ۱۵ مارس ۲۰۲۵. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
3. ↑ «گزارش فعالیت‌های انجمن تاریخ شفاهی ایران». پایگاه تاریخ شفاهی ایران. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
4. ↑ «تحلیل و تبیین دامنه و رویکردهای مختلف در تاریخ شفاهی». مجله تاریخ شفاهی دانشگاه اصفهان. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
5. ↑ «کارکرد تاریخ شفاهی در انعکاس صدای طبقات اجتماعی خاموش». مرکز تاریخ اقتصادی ایران. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
6. ↑ «کاربست رویکردهای نظری جامعه‌شناسی در تاریخ شفاهی». نشریه پژوهش‌های اجتماعی دانشگاه آزاد. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
7. ↑ «درآمدی بر هرمنوتیک در تاریخ شفاهی». نشریه تاریخ شفاهی ملی آستان قدس. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.
8. ↑ «نقش دانشگاه‌ها در توسعه تاریخ شفاهی». همان منبع. دریافت‌شده در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۵.