معجزه خاندان براندنبورگ

معجزه خاندان براندنبورگ
Snuffbox by Johann Heinrich Hamer (1762)
گونهاصطلاح سیاسی-نظامی
مفادجنگ هفت‌ساله
اعضا

معجزه خاندان براندنبورگ (به آلمانی: Mirakel des Hauses Brandenburg) نامی است که فریدریش بزرگ، پادشاه پروس، به ناکامی روسیه و اتریش در بهره‌برداری از پیروزی‌شان بر او در نبرد کونرسدورف (۱۲ اوت ۱۷۵۹) در جریان جنگ هفت‌ساله داد.[۱] این اصطلاح گاهی نیز برای توصیف تغییر موضع ناگهانی روسیه در جنگ و پیوستن به جبههٔ پروس در سال ۱۷۶۲ میلادی به کار می‌رود که پروس را از یک شکست حتمی نجات داد.

نخستین معجزه خاندان براندنبورگ

پس از نبرد کونرسدورف، فریدریش تصور می‌کرد که پروس با یک شکست قطعی و گریزناپذیر روبه‌رو است. او در نامه‌ای نوشت: «یک عقب‌نشینی ظالمانه! من از آن جان سالم به در نخواهم برد. فکر می‌کنم همه چیز از دست رفته است. Adieu pour jamais [بدرود برای همیشه].»[۲] پروس ۱۹٬۰۰۰ سرباز خود را از دست داده بود و تنها ۱۸٬۰۰۰ تن برایش باقی مانده بود. در ۱۶ اوت، او نوشت که اگر روس‌ها از رودخانهٔ اودر عبور کرده و به سمت برلین، پایتخت پروس، پیشروی کنند: «ما با آن‌ها خواهیم جنگید – بیشتر برای اینکه زیر دیوارهای شهر خود بمیریم تا به امید شکست دادنشان.»[۲]

فیلدمارشال روس، سالتیکوف و ارتش او در همان روز از اودر عبور کردند؛ این در حالی بود که فیلدمارشال اتریشی، لاودون و ارتشش روز قبل از آن از این رودخانه گذشته بودند. فیلدمارشال کنت داون نیز در حال هدایت بقیهٔ ارتش اتریش از زاکسن به سمت شمال بود. هدف هر سه نیرو، پیشروی به سوی برلین بود.

فریدریش ۳۳٬۰۰۰ نفر را برای دفاع از برلین در برابر نیروهای دشمن که تعدادشان را در مجموع ۹۰٬۰۰۰ نفر تخمین می‌زد، بسیج کرد. با این حال، فریدریش رویدادهای پس از آن را «معجزه خاندان براندنبورگ» نامید؛ چرا که اتریشی‌ها و روس‌ها تمایلی به تداوم پیروزی خود از طریق اشغال برلین نشان ندادند و در ماه سپتامبر، عقب‌نشینی نیروهای خود را آغاز کردند. اتریشی‌ها و روس‌ها ۱۶٬۰۰۰ سرباز را در کونرسدورف از دست داده بودند و هر دو ارتش نگران بودند که خطوط ارتباطی و تدارکاتی آن‌ها با این پیشروی طولانی به آخرین حد توان خود رسیده باشد. علاوه بر این، ارتش برادر فریدریش، شاهزاده هاینریش، در نبرد کونرسدورف درگیر نشده بود و همچنان تهدیدی جدی برای نیروهای اتریش و روسیه به‌شمار می‌رفت. با دیدن نتایج این رویدادها، فریدریش بار دیگر اعتمادبه‌نفس خود را بازیافت.[۳]

یادداشتها و کتابشناسی

منابع

  1. ↑ David Fraser, Frederick the Great. King of Prussia (London: Allen Lane, 2000), p. 420.
  2. 1 2 Fraser, p. 419.
  3. ↑ Fraser, p. 421.

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Miracle of the House of Brandenburg». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، بازبینی‌شده در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶.