مقالهای در مورد اصل جمعیت
 صفحه عنوان نسخه اصلی ۱۷۹۸ | |
| نویسنده(ها) | توماس مالتوس |
|---|---|
| کشور | انگلستان |
| زبان | انگلیسی |
| ناشر | جی جانسون، لندن |
تاریخ نشر | ۱۷۹۸ |
| متن | مقالهای در مورد اصل جمعیت در ویکینبشته |
مقالهای در مورد اصل جمعیت (انگلیسی: An Essay on the Principle of Population)، برای اولین بار در سال ۱۷۹۸ به صورت ناشناس منتشر شد،[۱]اما نویسنده به زودی به عنوان توماس مالتوس شناخته شد. این کتاب در مورد مشکلات آینده هشدار داد، در تفسیری از افزایش جمعیت در رشدنمایی (به طوری که هر ۲۵ سال یکبار دو برابر شود)[۲] در حالی که تولید غذا در یک پیشرفت محاسباتی افزایش مییابد، که باعث میشود تفاوتی ایجاد شود که منجر به کمبود غذا و قحطی میشود، مگر اینکه نرخ تولد کاهش یابد.[۲]
زمینهٔ تاریخی
مالتوس کتاب خود را در واکنش به خوشبینی فیلسوفانی چون ویلیام گادوین و مارکی دو کندورسه دربارهٔ پیشرفت نامحدود جامعه بشری نوشت. او معتقد بود که چنین دیدگاههایی واقعیت محدودیت منابع طبیعی و فشار ناشی از رشد جمعیت را نادیده میگیرند. انتشار این کتاب همزمان با افزایش جمعیت بریتانیا و بحثهای گسترده دربارهٔ فقر و اصلاحات اجتماعی بود.[۳]
محتوای اصلی
مالتوس استدلال کرد که جمعیت با نرخ هندسی (دو برابر شدن در هر ۲۵ سال) رشد میکند، در حالی که تولید غذا تنها با نرخ حسابی افزایش مییابد. این اختلاف بهطور اجتنابناپذیر منجر به کمبود منابع و فشار بر طبقات فرودست میشود. او دو نوع «مهارکنندهٔ جمعیت» را معرفی کرد: مهارکنندههای پیشگیرانه (مانند تأخیر در ازدواج و پرهیز اخلاقی) و مهارکنندههای مثبت (مانند قحطی، بیماری و جنگ).[۴]
ویرایشها و بازنگریها
نسخهٔ نخست کتاب در سال ۱۷۹۸ منتشر شد، اما مالتوس در طول زندگی خود چندین بار آن را بازنویسی و گسترش داد. نسخهٔ دوم در سال ۱۸۰۳ با نام نویسنده منتشر شد و شامل دادههای تجربی و تحلیلهای گستردهتری بود. نسخههای بعدی تا سال ۱۸۲۶ نیز منتشر شدند و هر بار اصلاحات و اضافات تازهای داشتند.[۵]
تأثیرات
کتاب مالتوس تأثیر عمیقی بر اقتصاد کلاسیک، جمعیتشناسی و سیاستهای اجتماعی گذاشت. نظریهٔ او الهامبخش اقتصاددانانی چون دیوید ریکاردو در تدوین نظریهٔ رانت و همچنین تأثیرگذار بر چارلز داروین و آلفرد راسل والاس در شکلگیری نظریهٔ انتخاب طبیعی بود.[۶]
نقدها
از همان ابتدا، کتاب مالتوس با نقدهای فراوانی روبهرو شد. منتقدان استدلال کردند که او نقش پیشرفتهای فناورانه در افزایش تولید غذا را نادیده گرفته است. در قرن بیستم، بسیاری از پیشبینیهای بدبینانهٔ او محقق نشد، زیرا انقلاب صنعتی و پیشرفتهای کشاورزی توانستند تولید غذا را بهطور چشمگیری افزایش دهند. با این حال، نظریهٔ مالتوس همچنان در مباحث مربوط به جمعیت جهانی، منابع طبیعی و پایداری محیط زیست مطرح است.[۷]
تأثیرات فرهنگی
اندیشههای مالتوس نه تنها در اقتصاد و علوم طبیعی، بلکه در ادبیات و علوم اجتماعی نیز بازتاب یافت. نویسندگانی چون چارلز دیکنز و توماس کارلایل بهطور مستقیم یا غیرمستقیم به نظریههای او اشاره کردهاند. در قرن بیستم نیز اصطلاح «مالتوسی» بهعنوان برچسبی برای دیدگاههای بدبینانه دربارهٔ رشد جمعیت و منابع بهکار رفت.[۸]
ارتباط با مباحث معاصر
در دوران معاصر، نظریهٔ مالتوس بار دیگر در زمینههایی چون بحران غذا، تغییرات اقلیمی و رشد جمعیت در کشورهای در حال توسعه مطرح شده است. برخی پژوهشگران معتقدند که هشدارهای مالتوس دربارهٔ فشار جمعیت بر منابع طبیعی در قرن بیستویکم، بهویژه در ارتباط با مباحث مربوط به امنیت غذایی و توسعه پایداراهمیت تازهای یافته است.[۹]
جستارهای وابسته
منابع
- ↑ An Essay on the Principle of Population As It Affects the Future Improvement of Society, with Remarks on the Speculations of Mr. Goodwin, M. Condorcet and Other Writers (1 ed.). London: J. Johnson in St Paul's Church-yard. 1798. Retrieved 20 June 2015. via Internet Archive
- 1 2 الگو:Cite periodical
- ↑ Winch, Donald (28 August 1992). "Malthus: An Essay on the Principle of Population". Google Books. Cambridge University Press. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ "An Essay on the Principle of Population (Full Text PDF)" (PDF). Electronic Scholarly Publishing. ESP. 1798. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ "An Essay on the Principle of Population [1798, 1st ed.]". Online Library of Liberty. Liberty Fund. 1798. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ Desmond, Adrian (2001). "Darwin and the Malthusian Dilemma". Nature. Nature Publishing Group. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ Mayhew, Robert (2014). "Malthus: The Life and Legacies of an Untimely Prophet". Princeton University Press. Princeton University Press. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ Hodgson, Dennis (1993). "Malthus's Essay on the Principle of Population and Its Historical Influence". Population and Development Review. Wiley. Retrieved 13 October 2025.
- ↑ Brown, Lester R. (2004). "Outgrowing the Earth: The Food Security Challenge in an Age of Falling Water Tables and Rising Temperatures". Island Press. Island Press. Retrieved 13 October 2025.
- مشارکتکنندگان ویکیپدیا. «An Essay on the Principle of Population». در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۱۶ اکتبر ۲۰۲۴.