ناوچه مهران

ناوچه مهران یک ناوچه ایرانی بود که در ۲۷ مهر ۱۳۵۹، در خلیج فارس، هدف مستقیم شلیک یک فانتوم متعلق به ایران قرار گرفت و کاملاً غرق شد.[۱]

در جنگ ایران و عراق

در جریان جنگ ایران و عراق، ناوچه مهران در شهریور ۱۳۵۹ از پایگاه خرمشهر به بندر امام خمینی منتقل شدند تا از حملات عراقی‌ها در امان باشند. چند روز بعد، حمله هوایی عراق به بندرهای ایران انجام گرفت اما هیچ کدام از ناوهای ایرانی آسیب ندید.[۲]

هر چند برخی منابع ایرانی از اصابت موشک فانتوم عراقی خبر داده‌اند[۳][۴]‌ اما گزارش‌هایی از مورد هدف قرار گرفتن این ناوچه از سوی یک فانتوم متعلق به ایران خبر داده‌اند. بر اساس این گزارش، فانتوم ارتش جمهوری اسلامی ایران، به اشتباه ناوچه مهران را یک ناوچه عراقی تشخیص داده و با شلیک موشک، آن را غرق نمود. در جریان غرق شدن این ناوچه، ۳۱ نفر کشته شدند.‌ همچنین گفته شده که در پی این رویداد، ناوچه تیران نیز برای کمک به آن منطقه رفت که آن هم هدف شلیک یک فانتوم خودی قرار گرفت، هرچند که غرق نشد.[۵]

تحلیل‌ها از رویداد غرق شدن

برخی تحلیلگران و خلبانان بازنشسته ارتش، مدعی هستند که در ۲۷ مهرماه، یک کشتی باری آرژانتینی به مقصد ایران، هدف حمله هوایی عراق قرار گرفته و در منطقه به گل می‌نشیند. پس از آن، ناوچه‌های مهران و تیران، برای گشت‌زنی و بررسی کشتی آرژانتینی، به سمت منطقه عازم می‌شوند. گفته شده که این تصمیم از سوی فرماندهی نبوده است و ملوان‌های دو ناوچه این تصمیم را به صورت ناگهانی گرفته‌اند. در چنین شرایطی، طی تماسی با پایگاه بوشهر، خبر از اعزام ناوچه‌های عراقی به منطقه مخابره می‌شود. در این حال، محمدابراهیم کاکاوند، معاون وقت عملیات پایگاه، به فانتوم ایرانی دستور حمله به این دو شناور را می‌دهد. عباس دوران، خلبان ایرانی مأمور انهدام دو شناور می‌شود. پس از آنکه پرنده ایرانی، دو شناور را شناسایی می‌کند، از نیروی دریایی استعلام می‌شود و با تایید اینکه در منطقه،‌ هیچ شناور ایرانی وجود ندارد، دو ناوچه هدف حمله قرار می‌گیرد.‌ در تاریکی شب ۲۷ مهرماه، این ناوچه هدف قرار گرفته می‌شود.[۶][۷]

منابع

  1. ↑ باستانی، حسین (۲۰۲۰-۰۵-۱۲). «پرونده‌های رازآلود 'آتش خودی' در ایران». BBC News فارسی. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۰۲۰-۰۷-۱۷. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۷-۱۷.
  2. ↑ «نیروی دریایی ارتش :: دانش‌نامه الکترونیکی دفاع مقدس». wikidefa.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۹-۲۴.
  3. ↑ «اولین شهید خلخال در ناوچه مهران به شهادت رسید | کنگره ملی 3400 شهید استان اردبیل». ardmc.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۹-۲۴.
  4. ↑ navideshahed.com (۲۰۲۲-۱۱-۲۸). «اولین شهید خلخال در ناوچه مهران به شهادت رسید». fa. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۹-۲۴.
  5. ↑ «پرونده‌های رازآلود 'آتش خودی' در ایران». BBC News فارسی. دریافت‌شده در ۲۰۲۵-۰۹-۲۴.
  6. ↑ پرشین ترند (2023-09-27), شلیک به ناوچه های مهران و تیران توسط فانتوم خودی عباس دوران, retrieved 2025-09-24
  7. ↑ فرشید (2022-08-25), واقعیت ناوچه مهران و تیران که چگونه غرق شدند, retrieved 2025-09-24