هزینه ضمنی

هزینه ضمنی (انگلیسی: Implicit cost) در علم اقتصاد به هزینه فرصت استفاده از عوامل تولید، که کارفرما آن را خریداری نمی‌کند، بلکه مالک آن است، اطلاق می‌گردد. هزینه ضمنی به موارد خرجی اطلاق می‌شود، که مستقیماً پولی بابت آن پرداخت نشده باشد؛ مثلاً وقتی کارگاهی متعلق به خود کارفرما است، در این صورت برآورد اجاره برای کارگاه مزبور را اجارهٔ ضمنی می‌گویند و در واقع هزینهٔ اجاره‌ای است که هرگاه کارفرما کارگاه را اجاره می‌کرد، مجبور به پرداخت آن می‌بود.

این هزینه برعکس هزینه صریح است که مستقیماً متحمل می‌شود. به عبارت دیگر، هزینه ضمنی هر هزینه‌ای است که از استفاده از یک دارایی به جای اجاره دادن، فروش یا استفاده متفاوت از آن ناشی می‌شود. این اصطلاح همچنین در مورد درآمد از دست رفته ناشی از انتخاب کار نکردن نیز صدق می‌کند.

هزینه‌های ضمنی همچنین نشان‌دهنده اختلاف بین سود اقتصادی (کل درآمدها منهای کل هزینه‌ها، که در آن کل هزینه‌ها مجموع هزینه‌های ضمنی و صریح هستند) و سود حسابداری (کل درآمدها منهای فقط هزینه‌های صریح) است. از آنجایی که سود اقتصادی شامل این هزینه‌های فرصت اضافی است، همیشه کمتر یا مساوی سود حسابداری خواهد بود.

لیپسی (۱۹۷۵) از مثال شرکتی استفاده می‌کند که روی یک قطعه زمین گران‌قیمت به ارزش ۱۰۰۰۰ دلار در ماه اجاره نشسته است که صد سال قبل آن را تنها با ۵۰ دلار خریداری کرده است. اگر شرکت پس از کسر ۱۰۰۰۰ دلار در ماه برای این هزینه ضمنی نتواند سودی کسب کند، باید محل را جابجا کند (یا به‌طور کامل تعطیل کند) و به جای آن اجاره را دریافت کند. در محاسبه این رقم، شرکت باید رقم ۵۰ دلار را نادیده بگیرد و به جای آن به ارزش فعلی زمین توجه کند.

جستارهای وابسته

منابع