پرهیز تجربی

پرهیز تجربی یا دوری‌گزینی تجربی (به انگلیسی: Experiential avoidance) به‌طور گسترده به عنوان تلاش برای دوری از افکار، احساسات، خاطرات، حس‌های فیزیکی و دیگر تجربیات درونی تعریف شده است - حتی زمانی که انجام این کار در درازمدت آسیب ایجاد می‌کند. تصور می‌شود که فرایند اجتناب تجربی از طریق تقویت منفی حفظ می‌شود - یعنی، تسکین کوتاه‌مدت ناراحتی از طریق دوری‌گزینی حاصل می‌شود و در نتیجه احتمال تداوم رفتار دوری‌گزینی افزایش می‌یابد. نکته مهم این است که مفهوم‌سازی کنونی دوری‌گزینی تجربی نشان می‌دهد که افکار، احساسات و حس‌های منفی مشکل‌ساز نیستند، بلکه شیوهٔ پاسخ فرد به آنهاست که می‌تواند باعث مشکلات شود. به‌طور خاص، تصور می‌شود که عدم تمایل همیشگی و مداوم به تجربه افکار و احساسات ناراحت‌کننده (و دوری‌گزینی و مهار مرتبط با این تجربیات) با طیف گسترده‌ای از مشکلات مرتبط است، برخلاف انتخاب عمدی ناراحتی که تنها سبب ناراحتی می‌شود.^[۱]^[۲]^[۳]

اختلال وسواس فکری عملی (EA) توسط نظریه‌های شناختی-رفتاری موج سوم اخیر مانند درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) رواج یافته است. با این حال، مفهوم کلی آن ریشه در بسیاری از نظریه‌های دیگر آسیب‌شناسی روانی و مداخله دارد.

منابع

↑ Hayes, Steven C.; Wilson, Kelly G.; Gifford, Elizabeth V.; Follette, Victoria M.; Strosahl, Kirk (1996). "Experiential avoidance and behavioral disorders: A functional dimensional approach to diagnosis and treatment". Journal of Consulting and Clinical Psychology. 64 (6): 1152–68. CiteSeerX 10.1.1.597.5521. doi:10.1037/0022-006X.64.6.1152. PMID 8991302.
↑ Losada, Andrés; Márquez-González, María; Romero-Moreno, Rosa; López, Javier (2014-10-03). "Development and validation of the Experiential Avoidance in Caregiving Questionnaire (EACQ)". Aging & Mental Health (in English). 18 (7): 897–904. doi:10.1080/13607863.2014.896868. ISSN 1360-7863. PMID 24678984.
↑ Chawla, Neharika; Ostafin, Brian (2007-08-02). "Experiential avoidance as a functional dimensional approach to psychopathology: An empirical review". Journal of Clinical Psychology (in English). 63 (9): 871–890. doi:10.1002/jclp.20400. ISSN 0021-9762. PMID 17674402.

[1] Hayes, Steven C.; Wilson, Kelly G.; Gifford, Elizabeth V.; Follette, Victoria M.; Strosahl, Kirk (1996). "Experiential avoidance and behavioral disorders: A functional dimensional approach to diagnosis and treatment". Journal of Consulting and Clinical Psychology. 64 (6): 1152–68. CiteSeerX 10.1.1.597.5521. doi:10.1037/0022-006X.64.6.1152. PMID 8991302.

[2] Losada, Andrés; Márquez-González, María; Romero-Moreno, Rosa; López, Javier (2014-10-03). "Development and validation of the Experiential Avoidance in Caregiving Questionnaire (EACQ)". Aging & Mental Health (in English). 18 (7): 897–904. doi:10.1080/13607863.2014.896868. ISSN 1360-7863. PMID 24678984.

[3] Chawla, Neharika; Ostafin, Brian (2007-08-02). "Experiential avoidance as a functional dimensional approach to psychopathology: An empirical review". Journal of Clinical Psychology (in English). 63 (9): 871–890. doi:10.1002/jclp.20400. ISSN 0021-9762. PMID 17674402.

[۱]

[۲]

[۳]