دانشگاه صنعتی امیرکبیر
![]() آرم دانشگاه | |
| نوع | دانشگاه صنعتی دولتی |
|---|---|
| بنیانگذاری شده | ۱۳۰۷ (۹۸ سال پیش) |
| بنیان گذار | حبیب نفیسی |
| وابستگی | وزارت علوم، تحقیقات و فناوری |
| اعضای هیئت علمی | ۶۷۲ |
| کارمندان مدیریتی |
|
| دانشجویان | ۱۳۴۰۰ |
| کارشناسی | ۷۰۰۰+ |
| تحصیلات تکمیلی | ۶۴۰۰+ |
| موقعیت | تهران، تهران، ایران |
| وبگاه | |
دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلیتکنیک تهران) یکی از دانشگاههای صنعتی و برتر ایران است. این دانشگاه فعالیت خود را به شکل فعلی در سال ۱۳۰۷، تحت عنوان پلیتکنیک تهران آغاز نمود و در سال ۱۳۵۷ به دانشگاه صنعتی امیرکبیر تغییر نام پیدا کرد. هسته اولیه این دانشگاه، مدرسه عالی دارالفنون در سال ۱۲۳۰ است و علت نامگذاری به امیرکبیر بعد از انقلاب هم همین بوده است.[۱]
تاریخچه
روسای دانشگاه امیرکبیر طی مصاحبه های در سالهای گذشته از جمله سال ۹۷ و ۱۴۰۰ اعلام کردند هسته اولیه این دانشگاه را پایهگذاری مدرسه عالی دارالفنون در سال ۱۲۳۰ است و علت نامگذاری به امیرکبیر بعد از انقلاب هم همین بوده است. دارالفنون به عنوان اولین دانشگاه صنعتی ایران نام بردند که بعدها باعث پایهگذاری پلیتکنیک تهران شد که از باسابقهترین مؤسسات آموزش عالی در ایران در زمینهٔ فنی و مهندسی است.[۲][۳] اما قدمت شکل فعلی دانشگاه مربوط به سال ۱۳۰۷ است. در ابتدا هنرسرای عالی فنی با همکاری آلمانها در سال ۱۳۰۷ تشکیل و بعدها در سال ۱۳۳۶ از ادغام هنرسرای عالی و مدرسه عالی ساختمان با همکاری یونسکو دانشگاه پلی تکنیک توسط حبیب نفیسی و به دستور محمدرضا پهلوی تأسیس شد. با ایجاد پلی تکنیک، هنرسرای عالی فنی به این محل منتقل شد. در محل فعلی دانشگاه صنعتی امیرکبیر، هنرسرای عالی مستقر و به پلی تکنیک تغییر نام داده شد. اولین پذیرش دانشجو در پلی تکنیک در سال ۱۳۳۷ بوده است و ۱۳۵۸ این مرکز آموزش عالی به دانشگاه صنعتی امیرکبیر ارتقا و تغییر نام داد.[۴]
اولین دوره دانشجویان این دانشگاه در سال ۱۳۳۶ از طریق آزمون داخلی پذیرفته شدند و از سال ۱۳۳۷، فعالیت آموزشی دانشگاه پلیتکنیک تهران، بهطور رسمی با پنج رشته مهندسی برق و الکترونیک، مهندسی مکانیک، مهندسی نساجی، مهندسی شیمی و مهندسی راه و ساختمان آغاز شد.
از سال ۱۳۵۷، این مجموعهٔ آموزشی گسترش میابد و به دانشگاه صنعتی امیرکبیر ارتقا یافت ایجاد دانشكده ها و دوره های جدید به خصوص دوره های تحصیلات تكمیلی، منجر به تأسیس ۶ دانشكده جدید درطول سال های ۱۳۶۷ تا ۱۳۷۴ شد. و همچنین با گسترش و الحاق سه پردیس بندرعباس، گرمسار و ماهشهر بهآن، هماکنون حدود ۱۴۰۰۰ دانشجو در مقاطع مختلف در این دانشگاه به تحصیل مشغولند.
عباس عبدی تاریخچهای از جنبش دانشجویی این دانشگاه را طی سالهای ۱۳۵۷–۱۳۳۸ در کتابی با عنوان جنبش دانشجویی پلیتکنیک تهران نگاشته است.[۵] این دانشگاه مفتخر به داشتن تعداد زیادی فارغالتحصیل است که جزو مفاخر علمی ایران و جهان چه داخل ایران و چه خارج آن محسوب میشوند.[۶] نسبت تعداد اعضای هیئت علمی به دانشجو (کارشناسی و تحصیلات تکمیلی) در این دانشگاه در سال ۲۰۱۰، تقریباً ۱ به ۲۱ بوده است.[۷] در حالیکه این نسبت در دانشگاههای ایران بهطور متوسط ۱ به ۳۳ است.[۸] دانشگاه صنعتی امیرکبیر که به عنوان پیشتاز در توسعه پایدار در بین دانشگاههای ایران شناخته میشود[۹] و دفتر توسعه پایدار دانشگاه صنعتی امیرکبیر در تیر سال ۱۳۹۰ تأسیس شد.[۱۰] هدف از تشکیل این دفتر نظام دهی و حمایت از فعالیتهای کلیه استادان، کارکنان، دانشجویان و دانشکدههای مختلف دانشگاه در جهت رسیدن به اهداف مدیریت سبز شامل کاهش مصرف انرژی، آب و مدیریت پسماند میباشد.
دانشکدهها و واحدهای آموزشی
دانشگاه صنعتی امیرکبیر هماکنون دارای ۱۸ دانشکده، ۵ گروه آموزشی مستقل، ۴ واحد آموزشی در شهرهای بندرعباس، گرمسار، ماهشهر و کیش است.
دانشگاه تفرش نیز در گذشته زیرمجموعهٔ این دانشگاه بوده است.

این مراکز آموزشی به شرح زیر است:
.jpg)
- دانشکدهٔ شیمی
- دانشکده مهندسی نفت
- دانشکدهٔ مهندسی نساجی
- دانشکدهٔ ریاضی، آمار و علوم کامپیوتر
- دانشکدهٔ فیزیک و مهندسی انرژی
- دانشکدهٔ مدیریت، علم و فناوری
- دانشکدهٔ مهندسی برق
- دانشکدهٔ مهندسی پزشکی
- دانشکدهٔ مهندسی پلیمر و رنگ
- دانشکدهٔ مهندسی شیمی
- دانشکدهٔ مهندسی صنایع و سیستمهای مدیریت
- دانشکدهٔ مهندسی عمران و محیط زیست
- دانشکدهٔ مهندسی کامپیوتر و فناوری اطلاعات
- دانشکده مهندسی دریا
- دانشکده مهندسی معدن
- دانشکدهٔ مهندسی مواد و متالورژی
- دانشکدهٔ مهندسی مکانیک
- دانشکدهٔ مهندسی انرژی و فیزیک
- دانشکدهٔ مهندسی هوافضا
- دانشکدهٔ مهندسی نفت
- دانشگاه صنعتی امیرکبیر - واحد بندرعباس
- دانشگاه صنعتی امیرکبیر - واحد گرمسار
- دانشگاه صنعتی امیرکبیر - واحد ماهشهر
- گروه آموزشی تربیت بدنی
- گروه آموزشی زبان خارجی
- گروه مستقل رباتیک
- گروه مستقل نانوتکنولوژی
- گروه معارف و علوم انسانی
- گروه فلسفه و علم (این گروه در دانشکده مدیریت، علم و فناوری ادغام گردیده است)
و همچنین به خوابگاههای اطراف این دانشگاه میتوانه به: انصارالحسین (خیابان حافظ) خوابگاه احمدی (خیابان فلسطین) خوابگاه بسطامی (خیابان طالقانی) خوابگاه برنیان (خیابان انقلاب) خوابگاه یاوری (خیابان ولیعصر) خوابگاه همایون پور (خیابان سمیه) خوابگاه سحر خیز (بلوار کشاورز) خوابگاه کشاورز (خیابان شهید باهنر) اشاره کرد.
ساختمان دانشگاه
پردیس مرکزی دانشگاه امیرکبیر در مرکز شهر تهران قرار دارد و از غرب به خیابان ولیعصر و از شرق به خیابان حافظ میرسد. سردر پردیس مرکزی دانشگاه امیرکبیر را هادی اکبرزاده قربانی طراحی کرده و در سال ۱۳۹۲ به اجرا رسیده است. این سردر که در خیابان حافظ قرار دارد، شامل دو حلقهٔ فلزی است که روی آن با قطعات پیشساخته پوشیده شده و شکل دو چرخدنده را تداعی میکند.[۱۱]
جایگاه در رتبهبندیهای جهانی
دانشگاه صنعتی امیرکبیر در زمینهٔ علوم کامپیوتر در رتبهبندی یواس نیوز اند ورلد ریپورت در رتبه ۹۰ قرار دارد. همچنین پلیتکنیک تهران برای سومین سال پیاپی در نظام رتبهبندی دانشگاه لیدن (سال ۲۰۱۲) بهعنوان برترین دانشگاه ایران معرفی شد.[۱۲] در رتبه بندی جدید سال ۱۴۰۳ نیز خبر اعلام دانشگاه صنعتی امیرکبیر به عنوان رتبهٔ هشتم در جمع دانشگاههای کشور را دارد. از سال ۸۹ رتبه بندی دانشگاه های ایران توسط وزارت علوم به موسسه استنادی و پایش علم و فناوری جهان اسلام سپرده شده است.[۱۳][۱۴] در رتبهبندی موضوعی شانگهای در سال ۲۰۱۵ نیز دانشگاه صنعتی امیرکبیر در رتبهٔ ۱۵۱ تا ۲۰۰ در زمینهٔ ریاضیات قرار گرفت. در سال ۲۰۱۶ نیز در این رتبهبندی، در جایگاه ۴۰۱ تا ۵۰۰ در سطح جهانی و در ایران به ترتیب پس از دانشگاه علم و صنعت و دانشگاه شریف رتبه سوم را در ایران کسب کرد.
در رتبهبندی تایمز در سال ۲۰۱۸ در جایگاه دوم دانشگاههای ایران و بالاتر از دانشگاههای علم و صنعت ایران، صنعتی شریف و صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی قرار گرفت.[۱۵] در رتبهبندی شانگهای در سال ۲۰۱۸، دانشگاه صنعتی امیرکبیر بعد از دانشگاه تهران و در رتبه بین ۴۰۱ تا ۵۰۰ در سطح جهانی قرار گرفت.[۱۶]
همچنین در سال ۲۰۱۹ و در رتبهبندی دانشگاه ملی تایوان در رتبه بین ۶۰۱ تا ۶۵۰ در سطح جهانی قرار گرفت. این در حالی است که در طبقهبندی موضوعی و در طبقهبندی مهندسی، دانشگاه صنعتی امیرکبیر در رتبه ۱۳۲ جهان است.[۱۷]
رتبه دانشگاه در طبقهبندی بر حسب ریز موضوعات طبق نظر دانشگاه ملی تایوان در سال ۲۰۱۹:
| موضوع | رتبه |
|---|---|
| مهندسی مکانیک | ۳۸ |
| ریاضیات | ۶۹ |
| علوم کامپیوتر | ۱۰۸ |
| مهندسی شیمی | ۱۲۶ |
| مهندسی برق | ۱۵۹ |
| مهندسی عمران | ۱۶۳ |
| علوم مواد | ۱۸۹ |
سیاست جذب دانشجویان ممتاز
در سالهای اخیر نیز دانشگاه صنعتی امیرکبیر در راستای سیاست جذب دانشجویان ممتاز به این دانشگاه تسهیلاتی را ارائه میدهد. از جملهٔ این تسهیلات میتوان به اعطای کمک هزینهٔ نقدی به رتبههای زیر ۲۰۰ کشوری در کنکور کارشناسی و رتبههای اول تا سوم المپیادهای دانشجویی اشاره کرد.[۱۳]
کانونهای فرهنگی دانشگاه
• کانون نجوم
• کانون تئاتر
• کانون شعر و ادب
• کانون موسیقی
• کانون بازی و سرگرمی
• کانون فلسفه
• کانون مدیریت
• کانون زبانهای خارجی
• کانون ترسیمی
• کانون عکاسی
• کانون قرآن
• کانون کارآفرینی
• کانون انتظار
• کانون رسانه
رؤسای دانشگاه
- حبیب نفیسی (۱۳۴۱–۱۳۳۷)
- عابدی (۱۳۴۱)
- محمدعلی مجتهدی (۱۳۴۴–۱۳۴۱)
- بینا (۱۳۴۶–۱۳۴۴)
- یگانه حائری (۱۳۴۸–۱۳۴۶)
- محمدجعفر جد بابایی (۱۳۴۸–۱۳۴۶)
- کاظم نجمآبادی (۱۳۵۴–۱۳۵۱)
- حسین ماهبان (۱۳۵۶–۱۳۵۴)
- سیروس شفیعی (۱۳۵۷–۱۳۵۶)
- امیرمنصورمیری (۱۳۵۷) (دانشگاه تهران)
- مهدی (۱۳۵۷)
- حسن فریداعلم (۱۳۵۸–۱۳۵۷)
- سید کمالالدین نیکروش (۱۳۶۰–۱۳۵۸)
- حسن رحیمزاده (۱۳۶۱–۱۳۶۰)
- علیاکبر رمضانیانپور (۱۳۶۱)
- رضا حسینی ابرده (۱۳۶۲–۱۳۶۱)
- محمدحسین سلیمی نمین (۱۳۷۵–۱۳۶۲)
- علیرضا رهایی (۱۳۷۶–۱۳۷۵)
- عبدالحمید ریاضی (۱۳۸۰–۱۳۷۶)
- احمد فهیمیفر (۱۳۸۴–۱۳۸۰)
- علیرضا رهایی (۱۳۹۳–۱۳۸۴)
- سید احمد معتمدی (۱۴۰۰–۱۳۹۳)
- سید حسن قدسی پور (۱۴۰۲–۱۴۰۰)
- علیرضا رهایی (۱۴۰۴–۱۴۰۲)
- عباس سروش (کنون-۱۴۰۴)
دانش آموختگان سرشناس
- محمد حسن فیروزآبادی - مهندسی کامپیوتر در دانشگاه پلی تکنیک مونیخ
- ابوالحسن آستانه اصل - استاد مهندسی عمران در دانشگاه کالیفرنیا، برکلی
- معصومه ابتکار - معاون رئیسجمهور و ریاست سازمان حفاظت محیط زیست در دولتهای محمد خاتمی و حسن روحانی
- بهزاد نبوی - وزیر مشاور و صنایع سنگین در دولت میرحسین موسوی و نماینده و نایب رئیس مجلس ششم
- حمید چیتچیان - وزیر اسبق نیرو
- سید پرویز فتاح - وزیر اسبق نیرو- رئیس سابق کمیته امداد- رئیس سابق بنیاد مستضعفین و رئیس فعلی ستاد اجرایی فرمان امام
- مجید توکلی - از فعالان جنبشهای دانشجویی
- وحید حدادی اصل - ریاست سابق پژوهشگاه جامع صنعت نفت (RIPI) - قائم مقام وزیر علوم در امور بینالملل
- سهیلا جلودارزاده - نمایندهٔ دورههای پنجم، ششم، هفتم و دهم مجلس شورای اسلامی
- جواد نجمالدین - مدیر عامل سابق گروه صنعتی ایران خودرو
- سید عزتالله ضرغامی - رئیس سابق سازمان صدا و سیما - وزیر سابق وزارت میراث فرهنگی
- مهدی غضنفری - وزیر سابق بازرگانی و وزیر سابق صنعت، معدن و تجارت
- داوود میرباقری - کارگردان تلویزیون
- حمیدرضا کاتوزیان - نایب رئیس کمیسیون صنایع و معادن مجلس شورای اسلامی در مجلس هفتم و رئیس کمسیون انرژی در مجلس هشتم
- محمد سعیدیکیا - وزیر سابق راه و ترابری، جهاد کشاورزی و مسکن در دوره ریاست جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی، سید محمد خاتمی و محمود احمدینژاد و رئیس سابق بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی
- بهاءالدین ادب - نمایندهٔ اصلاحطلب در دورههای پنجم و ششم مجلس شورای اسلامی
- محمود مقدم - پیشکسوت صنعت برق و آب ایران
- علی عباسپور - رئیس سابق کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی
- مجید شهریاری - دانشمند هستهای که در سال ۱۳۸۹ ترور شد، استاد سابق دانشگاه شهید بهشتی
- رضا ایروانی - عضو پیوسته انجمن مهندسان برق و الکترونیک و استاد مهندسی برق دانشگاه تورنتو[۱۸][۱۹]
- ایرج کریمی - منتقد، نویسنده و کارگردان سینما
- علیرضا بذرافشان - نویسنده و کارگردان سینما و تلویزیون
- محمد محمدی - دروازهبان سابق تیم فوتبال پرسپولیس
- مهدی شیرزاد - فیلمنامهنویس سینما و تلویزیون
- مرتضی زمان فشمی - استاد شیمی آلی دانشگاه جامع علمی کاربردی تهران و دانشگاه شوارتسکف
- علی افشاری - فعال سیاسی
- رضا خوشبین خوشنظر - نویسنده و رماننویس
- عباس عبدی - فعال سیاسی اصلاحطلب و روزنامهنگار
- سید حامد قنادپور - مدیرعامل شرکت تارا
- محمدعلی جنتخواه دوست - فعال سیاسی و رسانهای
- محمد مظاهری - مدیرعامل شرکت توسن
- سید احمد معتمدی - وزیر سابق ارتباطات و رئیس سابق دانشگاه صنعتی امیرکبیر
- مجتبی صدیقی - معاون آموزشی سابق وزارت علوم و استاد دانشکده مهندسی مکانیک دانشگاه صنعتی امیرکبیر
- علیرضا رهایی - رئیس سابق دانشگاه صنعتی امیرکبیر
منابع
- ↑ «گفت و گویی با رئیس دانشگاه، مقارن با ۲۰ دی سالروز وفات شهادت گونه میرزاتقی خان امیرکبیر».
- ↑ «گفت و گویی با رئیس دانشگاه، مقارن با ۲۰ دی سالروز وفات شهادت گونه میرزاتقی خان امیرکبیر».
- ↑ «از دارالفنون تا پلی تكنیك؛90 سال با دانشگاه امیركبیر».
- ↑ «از دارالفنون تا پلی تكنیك؛90 سال با دانشگاه امیركبیر».
- ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۷ ژانویه ۲۰۱۵. دریافتشده در ۲۷ ژانویه ۲۰۱۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «گزارشی از رتبهبندی جدید بهترین دانشگاههای جهان/رتبهبندی داخلی و منطقهای دانشگاههای ایران در سال ۲۰۱۷+جدول». آفتاب. ۵ آبان ۱۳۹۵. دریافتشده در ۵ آبان ۱۳۹۵.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۲۱ دسامبر ۲۰۱۴. دریافتشده در ۲۱ دسامبر ۲۰۱۴.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ http://www.khabaronline.ir/detail/353161/society/education
- ↑ «خبرگزاری موج:: دانشگاه صنعتی امیرکبیر پیشتاز توسعه پایدار در ایران». بایگانیشده از اصلی در ۲۸ دسامبر ۲۰۱۳. دریافتشده در ۲۵ ژوئیه ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «Web Server's Default Page». sustainability.aut.ac.ir. دریافتشده در ۲۰۲۳-۱۰-۲۸.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ باشگاه خبرنگاران جوان: فلسفه طراحی سردر ورودی دانشگاههای معروف چیست؟، نوشتهشده در ۱۷ بهمن ۱۳۹۶؛ بازدید در ۱۸ شهریور ۱۳۹۹.
- ↑ http://www.leidenranking.com/
- 1 2 «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۵ دسامبر ۲۰۲۰. دریافتشده در ۳۰ مه ۲۰۲۱.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ http://www.mehrnews.com/news/2518025/آخرین-نتایج-رتبه-بندی-دانشگاه-ها-منتشر-شد-تصاویر-جدول-برترینها
- ↑ https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/2018/world-ranking#!/page/0/length/25/locations/IR/sort_by/rank/sort_order/asc/cols/stats
- ↑ «صفحه دانشگاه امیر کبیر در سایت رتبهبندی شانگهای». بایگانیشده از اصلی در ۲۸ دسامبر ۲۰۱۷. دریافتشده در ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ «صفحه دانشگاه امیرکبیر در رتبهبندی تایوان». بایگانیشده از اصلی در ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۹. دریافتشده در ۱۱ ژوئیه ۲۰۱۹.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ↑ http://en.wikipedia.org/wiki/Reza_Iravani
- ↑ «Reza Iravani's Page». بایگانیشده از اصلی در ۱۹ فوریه ۲۰۰۷. دریافتشده در ۶ دسامبر ۲۰۱۲.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده)
پیوند به بیرون
- وبگاه رسمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر بایگانیشده در ۱۵ سپتامبر ۲۰۰۸ توسط Wayback Machine
- دفتر توسعه پایدار دانشگاه صنعتی امیرکبیر
- کلینیک صنعت و معدن دانشگاه صنعتی امیرکبیر بایگانیشده در ۵ سپتامبر ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine
- دانشگاه صنعتی امیرکبیر
- آموزش در تهران
- بنیانگذاریهای ۱۳۳۷ در ایران
- بنیانگذاریهای ۱۹۲۸ (میلادی) در ایران
- بنیانگذاریهای ۱۹۵۶ (میلادی) در ایران
- خیابان انقلاب اسلامی
- خیابان ولیعصر
- دانشگاهها در منطقه ۶ تهران
- دانشگاهها و کالجهای مهندسی در ایران
- دانشگاهها و کالجهای مهندسی
- دانشگاههای تهران
- دانشگاههای دولتی وزارت علوم ایران
- دانشگاههای صنعتی ایران
- نهادهای آموزشی بنیانگذاریشده در ۱۹۲۸ (میلادی)
- نهادهای آموزشی بنیانگذاریشده در ۱۹۵۶ (میلادی)


