پنتاوالان
واکسن پنج گانه سبب حفاظت کودک علیه 5 بیماری تهدید کننده زندگی یعنی دیفتری ، سیاه سرفه، کزاز، هپاتیت ب و هموفیلوس انفلوانزا نوع ب میشود. برنامه دریافت واکسنهای سه گانه ، هپاتیت ب و هموفیلوس انفلوانزا مشابه است. بنابراین اگر این سه واکسن بصورت مجزا دریافت شوند کودک سه تزریق در یک زمان خواهد داشت. دریافت واکسن بصورت پنج گانه تعداد تزریق را کاهش خواهد داد. واکسن پنج گانه به دو شکل مختلف مایع و لیوفلیزه وجوددارد. بدلیل سهولت استفاده و اجرا، در کشور ایران فقط از نوع تمام مایع واکسن استفاده میشود. ویال های 10 دزی را به شرط رعایت دستورالعمل مشابه واکسن سه گانه، می توان تا یک ماه پس از اولین استفاده، مورد استفاده قرار داد. درج تاریخ اولین استفاده از ویال 10 دزی بر روی ویال واکسن الزامی است. واکسن پنج گانه را می توان به کودکان 2 تا 59 ماهه تجویز کرد.[۱]
پیشینه
در اکتبر ۲۰۰۴، آژانس دارویی اروپا به واکسن پنج ظرفیتی کوینتانریکس، تولید شده توسط شرکت گلاکسواسمیتکلاین، مجوز بازاریابی اعطا کرد.[۲] کوینتانریکس در سال ۲۰۰۸ داوطلبانه توسط تولیدکننده از بازار خارج شد.[۳]
در سپتامبر ۲۰۰۶، اولین فرمولاسیون واکسن پنج ظرفیتی، تأییدیه پیشصلاحیت را از سازمان بهداشت جهانی دریافت کرد.[۴]
در سال ۲۰۱۲، یونیسف و سازمان بهداشت جهانی بیانیه مشترکی را به بخش ایمنسازی، وزارت بهداشت و رفاه خانواده، دولت هند و سایر کشورهای در حال توسعه در اسناد جداگانهای در مورد استفاده از واکسنهای پنج ظرفیتی برای محافظت در برابر پنج مورد از علل اصلی مرگ و میر قابل پیشگیری با واکسن در کودکان صادر و توصیه کردند.[۵]
تا سال ۲۰۱۳، واکسنهای پنج ظرفیتی ۱۰۰٪ واکسنهای حاوی DTP تهیه شده توسط یونیسف را تشکیل میدادند که واکسن بخش بزرگی از کودکان جهان را تأمین میکند. در سال ۲۰۱۴، سودان جنوبی آخرین کشور از ۷۳ کشور تحت حمایت GAVI بود که واکسن پنجگانه را معرفی کرد.[۶]
پیامدهای ناخواسته
دریافت واکسن پنج گانه موجب واکنشهای شدید نمیگردد، اگرچه همانند واکسن سه گانه، قرمزی ، تورم ، درد محل تزریق و تب ممکن است رخ دهد. این علائم معمولاً همان روز دریافت واکسن بروز می کنند و یک تا سه روز بعد از بین میروند. برای تسکین این علایم همانند واکسن سه گانه اقدام میشود.[۷]
منابع
- ↑ «واکسن پنتاوالان». https://paramedical-school.kums.ac.ir/fa/news/16815/%D8%A2%D8%B4%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%88%D8%A7%DA%A9%D8%B3%D9%86-%D9%BE%D9%86%D8%AC-%DA%AF%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%BE%D9%86%D8%AA%D8%A7%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-DTP-HepB-Hib. پیوند خارجی در
|وبگاه=وجود دارد (کمک) - ↑ "Quintanrix : EPAR - Summary for the public" (PDF). European Medicines Agency. Archived from the original (PDF) on 15 July 2018. Retrieved 15 July 2018.
- ↑ "Quintanrix EPAR". European Medicines Agency. 25 September 2018. Retrieved 13 October 2023.
- ↑ World Health Organization (2018-09). "Rabies vaccines: WHO position paper, April 2018 – Recommendations". Vaccine. 36 (37): 5500–5503. doi:10.1016/j.vaccine.2018.06.061. ISSN 0264-410X.
{{cite journal}}: Check date values in:|date=(help) - ↑ Tillya, Robert; Abdallah, Gumi; Msuya, Hajirani; Bajaria, Shraddha; Mtenga, Sally; Festo, Charles; Mhalu, Grace; Shabani, Josephine; Msuya, Ibrahim (2025-04). "Associated factors for dropout of first versus third doses of pentavalent vaccination in Tanzania". Vaccine. 54: 126962. doi:10.1016/j.vaccine.2025.126962. ISSN 0264-410X.
{{cite journal}}: Check date values in:|date=(help) - ↑ Rheingans, Richard; Atherly, Deborah; Anderson, John (2012-04). "Distributional impact of rotavirus vaccination in 25 GAVI countries: Estimating disparities in benefits and cost-effectiveness". Vaccine. 30: A15–A23. doi:10.1016/j.vaccine.2012.01.018. ISSN 0264-410X.
{{cite journal}}: Check date values in:|date=(help) - ↑ «واکسن پنتاوالان».