پیمان انگلیس و عراق (۱۹۲۲)

پیمان انگلیس و عراق در اکتبر ۱۹۲۲، توافقی بود که بین دولت‌های بریتانیا و عراق امضا شد. این پیمان به گونه‌ای طراحی شده بود که به عراق اجازه خودمختاری بدهد و در عین حال کنترل سیاست خارجی عراق را به بریتانیا بدهد. هدف از این پیمان، انعقاد توافقی بود که در کنفرانس قاهره در سال ۱۹۲۱ برای تأسیس پادشاهی هاشمی در عراق منعقد شده بود.

پس از جنگ جهانی اول، متصرفات سابق امپراتوری عثمانی بین فرانسه و بریتانیا تقسیم شد و بقیه به کشور امروزی ترکیه تبدیل شدند. پیشنهاد شد که استان‌های سابق عثمانی، بغداد، موصل و بصره، تحت قیمومیت مستقیم بریتانیا، به عنوان قیمومیت بریتانیا برای بین‌النهرین، به یک قیمومیت کلاس A اتحادیه ملل تبدیل شوند. عموم مردم منطقه به این قیمومیت واکنش منفی نشان دادند و از تحمیل کنترل بریتانیا ابراز نارضایتی کردند. این امر منجر به شورش عراق در سال ۱۹۲۰ شد که باعث شد بریتانیا تصمیم بگیرد که سرزمین‌های تحت قیمومیت به پادشاهی عراق تبدیل شوند. در ۲۳ اوت ۱۹۲۱، فیصل بن حسین به عنوان فیصل یکم، پادشاه عراق، تاجگذاری کرد.

همزمان، منطقه‌ای که توسط پادشاهی جدید تصرف شده بود، دوره‌ای از آشفتگی سیاسی را پشت سر می‌گذاشت. ملی‌گرایانی که معتقد بودند اخراج عثمانی‌ها منجر به استقلال بیشتر خواهد شد، از سیستم حکومتی تعیین‌شده برای قیمومیت بریتانیا بر بین‌النهرین ناامید شدند. بریتانیا به جای اینکه مردم منطقه از طریق خودمختاری، حس جدیدی از هویت ملی به دست آورند، کارمندان دولتی را از هند وارد کرد که دانش و تجربه قبلی در مورد نحوه مدیریت اداره یک سرزمین فرامرزی داشتند.

معاهده انگلیس و عراق در سال ۱۹۲۲ با اعطای کنترل مستقیم بر ارتش پادشاهی و نفوذ قابل توجه بر امور اقتصادی و سیاسی آن، از شورش‌ها در پادشاهی جدید مورد نظر عراق جلوگیری کرد.^[۱]

پیمان انگلیس و عراق (۱۹۳۰)