چارلز امانوئل چهارم

چارلز امانوئل چهارم
پادشاه ساردینیا
کنت‌ها و دوک‌های ساوی
سلطنت۱۶ اکتبر ۱۷۹۶–۴ ژوئن ۱۸۰۲
پیشینویکتور آمادیوس سوم ساردنی
جانشینویکتور امانوئل یکم
زاده۲۴ مهٔ ۱۷۵۱
تورین
درگذشته۶ اکتبر ۱۸۱۹ (۶۸ سال)
رم
خانداندودمان ساووی
پدرویکتور آمادیوس سوم ساردنی
مادرماریا آنتونیا فردیناندا از اسپانیا
امضاءامضاء چارلز امانوئل چهارم

چارلز امانوئل چهارم (انگلیسی: Charles Emmanuel IV; ۲۴ مهٔ ۱۷۵۱۶ اکتبر ۱۸۱۹) از ۱۶ اکتبر ۱۷۹۶ تا ۱۸۰۲، زمانی که به نفع برادرش ویکتور امانوئل اول از سلطنت کناره‌گیری کرد، پادشاه ساردینیا و حاکم ایالت‌های ساوویارد بود.

زندگی‌نامه

شارل امانوئل در تورین به دنیا آمد، پسر ارشد ویکتور آمادئوس سوم، پادشاه آینده ساردینیا، و همسرش اینفانتا ماریا آنتونیا فردیناندا از اسپانیا بود. از بدو تولد تا زمان جانشینی‌اش بر تخت سلطنت ساردینیا در سال ۱۷۹۶، چارلز امانوئل «شاهزاده پیمونت» لقب داشت.[۱]

در سال ۱۷۷۳، ویکتور آمادئوس سوم پادشاه ساردینیا شد و شروع به ترتیب دادن یک ازدواج سیاسی برای پسرش کرد. دو تن از خواهران شارل امانوئل با برادران کوچکتر پادشاه لویی شانزدهم فرانسه ازدواج کرده بودند: ماری ژوزفین با کنت پرووانس، که بعدها پادشاه لویی هجدهم شد، و ماریا ترزا با کنت آرتوا، که بعدها پادشاه شارل دهم شد. در ۲۱ اوت ۱۷۷۵، پس از دو سال مذاکره، شارل امانوئل با کلوتیلد فرانسه، خواهر لویی شانزدهم، نامزد شد. عروسی در ۶ سپتامبر ۱۷۷۵ در شامبری برگزار شد. اگرچه این وصلت به دلایل سیاسی ترتیب داده شده بود، شارل امانوئل و همسرش به یکدیگر وفادار ماندند. آنها یک مذهب کاتولیک بسیار سختگیرانه و هوشیارانه داشتند. با این حال، تلاش آنها برای بچه‌دار شدن ناموفق بود.

شارل امانوئل عمیقاً تحت تأثیر انقلاب فرانسه قرار گرفت، که در آن برادر همسرش لویی شانزدهم و همسرش ماری آنتوانت در سال ۱۷۹۳ اعدام شدند. از سال ۱۷۹۴، نیروهای جمهوری اول فرانسه به املاک ساوویار حمله کردند. شارل امانوئل در ایمان خود به دنبال آرامش بود و در سال ۱۷۹۴ به عضویت فرقه سوم سنت دومینیک درآمد.[۲]

سلطنت

با مرگ پدرش در ۱۶ اکتبر ۱۷۹۶، شارل امانوئل به عنوان پادشاه ساردینیا جانشین او شد. این پادشاهی نه تنها جزیره ساردینیا، بلکه سرزمین‌های قابل توجهی در شمال غربی ایتالیا از جمله تمام پیمونت را نیز شامل می‌شد.[۳]

در مارس ۱۷۹۶، ساردینیا مجبور شد پیمان زیان‌آور پاریس (۱۷۹۶) را با جمهوری فرانسه منعقد کند که به ارتش فرانسه اجازه عبور آزاد از پیمونت را می‌داد. در ۴ آوریل ۱۷۹۷، شارل امانوئل تصمیم گرفت یک معامله اولیه با فرانسه انجام دهد که طبق آن، او از کنترل ساردینیا در ازای دریافت سرزمینی معادل آن در ایتالیا صرف نظر می‌کرد. خزانه پادشاهی خالی، ارتش ناتوان و بی‌نظم بود و احساسات انقلابی در میان مردم قوی بود. بین سال‌های ۱۷۹۶ و ۱۷۹۸، دو توطئه علیه سلطنت خنثی شد و توطئه‌گران به مرگ محکوم شدند. در ۶ دسامبر ۱۷۹۸، فرانسوی‌ها، به رهبری ژوبر، تورین را اشغال کردند و چارلز امانوئل را مجبور کردند از تمام سرزمین‌های خود در سرزمین اصلی ایتالیا صرف نظر کند و قلمرو خود را به جزیره ساردینیا محدود کند، که از دسترس ارتش فرانسه دور ماند. پس از این، پیمونت به یک منطقه نظامی فرانسه تبدیل شد. چارلز امانوئل و همسرش تورین را به مقصد پارما و سپس فلورانس ترک کردند. در فوریه ۱۷۹۹، نگرانی‌های امنیتی چارلز امانوئل را مجبور به کناره‌گیری از ساردینیا کرد. ماه بعد، فرانسوی‌ها فلورانس را اشغال کردند و دوک بزرگ توسکانی را از قلمرو خود بیرون راندند.[۴]

در ساردینیا، چارلز امانوئل رسماً به مصادره سرزمین‌های سرزمین اصلی خود اعتراض کرد، اصلاحات متعددی را برای این جزیره اعلام کرد و بنادر خود را به روی ناوگان انگلیسی بست. در همین حال، ارتش روسیه تورین را از فرانسوی‌ها آزاد کرده بود. به دعوت تزار پاول اول روسیه، که به ژنرال سووروف دستور داده بود تا کنت آلساندرو د رگ دی گیفلنگا را برای بازگرداندن تاج و تخت ساردینیا به آنجا بفرستد، چارلز امانوئل تصمیم گرفت جزیره را ترک کند و به سرزمین اصلی بازگردد. هنگامی که در ۲۲ سپتامبر ۱۷۹۹ به همراه همسرش در لیورنو پیاده شد، متوجه شد که ارتش روسیه پیمونت را به دست اتریشی‌ها سپرده است و اتریشی‌ها تمایلی به حمایت از بازگرداندن او ندارند. سپس تصمیم گرفت در ویلا دل پوجیو ایمپریال در نزدیکی فلورانس مستقر شود، جایی که با یکی از رعایای خود، ویتوریو آلفیری، ملاقات کرد.[۵]

بین سال‌های ۱۸۰۰ تا ۱۸۰۲، چارلز امانوئل و همسرش در رم، فراسکاتی، ناپلس و کازرتا اقامت داشتند.[۶]

پس از کناره‌گیری

در ۷ مارس ۱۸۰۲، همسر شارل امانوئل، کلوتیلد فرانسوی، درگذشت. او چنان از مرگ همسرش متأثر شد که در ۴ ژوئن ۱۸۰۲ تصمیم گرفت به نفع برادرش ویکتور امانوئل اول از سلطنت کناره‌گیری کند. شارل امانوئل عنوان شخصی پادشاه را حفظ کرد. او در رم و در شهر نزدیک فراسکاتی زندگی می‌کرد.

در فراسکاتی او مهمان مکرر پسرعمویش هنری بندیکت استوارت، کاردینال دوک یورک، آخرین عضو خاندان سلطنتی استوارت بود. چارلز از نوادگان هنریتا آن استوارت، کوچک‌ترین دختر شاه چارلز اول انگلستان بود، در حالی که هنری بندیکت استوارت از نوادگان جیمز دوم، برادر هنریتا آن، بود. هنگامی که هنری در سال ۱۸۰۷ درگذشت، شارل امانوئل وارث کل چارلز اول شد و بدین ترتیب ادعای یعقوبی‌ها بر تاج و تخت بریتانیا را به ارث برد. با این حال، برخلاف سه سلف خود، نه او و نه جانشینانش هرگز تلاشی برای ادعای تاج و تخت نکردند.

در سال ۱۸۱۵، در سن شصت و چهار سالگی، چارلز امانوئل در انجمن عیسی (یسوعیان) سوگندهای ساده‌ای یاد کرد. او هرگز به مقام کشیشی منصوب نشد، بلکه بقیه عمر خود را در کلیسای تازه‌کار یسوعی در رم گذراند.

شارل امانوئل در ۶ اکتبر ۱۸۱۹ در کاخ کولونا در رم درگذشت. او در کلیسای سنت آندره‌آ آل کویریناله به خاک سپرده شده است.

منابع

  1. "Carlo Emanuele IV, King of Sardinia", The British Museum
  2. Artemont, Louis Leopold d'. A sister of Louis XVI, Marie-Clotilde de france, queen of Sardinia (1759–1802), 1911
  3. Beeton, Samuel Orchant. Beeton's Modern European Celebrities. A Biography of Continental Men and Women of Note, Ward, Lock&Company, 1874, p. 60
  4. Archivio di Stato di Torino, Sezione Corte, Trattati diversi in Materie politiche per rapporto all'estero [Inventario n. 117] -> Trattati diversi -> Mazzo 37 -> Fascicolo 14
  5. Southern Europe: International Dictionary of Historic Places, (Trudy Ring, Noelle Watson, Paul Schellinger, eds.) Routledge, 2013, p. 116 شابک ۹۷۸−۱۱۳۴۲۵۹۶۵۶
  6. Costa, Pietro (2023-12-31). LAW ART. G. Giappichelli Editore. Retrieved 2024-01-27.

پیوند به بیرون