کریم قربان نفس
کریم قربان نفس | |
|---|---|
 | |
| نام اصلی | کریم قربان نفساف |
| زاده | ۱۸ اکتبر ۱۹۲۹ روستای ییلغین گوگ تپه ترکمنستان. |
| درگذشته | ۱ سپتامبر ۱۹۸۸ (۵۹ سال) |
| لقب | مختوم قلی ثانی |
| ملیت | شوروی جمهوری سوسیالیستی ترکمنستان |
کریم قرباننفس (به روسی: Керим Курбаннепесов) (۱۸ اکتبر ۱۹۲۹ – ۱ سپتامبر ۱۹۸۸) شاعر، مترجم و روزنامهنگار ترکمن بود. او در روستای «ییلغین» در بخش گوگتپهٔ ترکمنستان متولد شد.
نخستین شعر او در کودکی سروده شد و برای نخستین بار در روزنامهٔ «صدای کالخوزچی» منتشر گردید. در سال ۱۹۴۲ منظومهٔ «یاشلیق دراماسینی» را سرود که بعدها با عنوان «منینگ یگیت وقتیم، سنینگ قیز وقتینگ» شهرت یافت. این اثر در سال ۱۹۶۸ چاپ شد و به زبانهای مختلف ترجمه گردید. قرباننفس در دانشگاه «آ. م. گورکی» ترکمنستان مدرک کارشناسی ادبیات دریافت کرد و دو بار به نمایندگی مجلس انتخاب شد.
او در نشریات دولتی فعالیت داشت و با نویسندگان و مترجمان ترکمن چون آنا مخداف، مرد صوفیاف و کاکا بای مراداف همکاری کرد. افزون بر سرایش شعر، بیش از بیست کتاب را به زبانهای دیگر ترجمه کرد و همچنین آثاری از نویسندگان ترکمن مانند ش. پتتهاف، ق. کنیه و ج. پودار را به زبان ترکمنی برگرداند.
نخستین مجموعهٔ او با عنوان «گویجومینگ گوزباشی» (سرچشمهٔ نیروی من) در سال ۱۹۵۱ منتشر شد. دو سال بعد مجموعهٔ «سالدات یورهگی» (قلب سرباز) را منتشر کرد. از دیگر آثار او میتوان به منظومهٔ داستانی «تایماز بابا» (۱۹۶۰) و «قوشغولار و پایامالار» (شعرها و منظومههای داستانی، ۱۹۵۸) اشاره کرد.
قرباننفس در سال ۱۹۶۷ عنوان «نویسندهٔ خلق ترکمن» را دریافت کرد. در سال ۱۹۷۷ مجموعهٔ «قیرق» (چهل) منتشر شد که شامل اشعار او در فاصلهٔ سالهای ۱۹۵۷ تا ۱۹۶۷ بود. موضوع اصلی شعرهای او بیشتر وقایع تاریخی و شخصیتهای آن و نیز تجربههای اجتماعی و فردی بود. منظومهٔ «قومدان تاپیلان یورگ» (قلبی که از صحرا پیدا شد) از دیگر آثار داستانی اوست.
در سالهای پایانی زندگی، آثار او در مجموعههایی مانند «انصاف بیلن انسان» (انصاف و انسان)، «یورگ پایاماسی» (منظومهٔ دل)، «رباعی پایاما» (رباعی، منظومه)، «اوغول» (فرزند) و «وپا» (وفا) منتشر شد. دو اثر حجیم او، «توپراق» (خاک، ۱۹۷۸) و «منزیل» (منزل)، جایگاه او را در شعر ترکمن تثبیت کرد. او همچنین نشان بینالمللی «مختومقلی» را دریافت کرد.
کریم قرباننفس در ۱ سپتامبر ۱۹۸۸ در سن ۵۹ سالگی درگذشت.
منابع
- یورگ پایاماسی (مجموعه اشعار کریم قربان نفس) به کوشش مراد دوردی قاضی، محمود عطاگزلی.
- فراغینگ قاشیندا (مجموعه اشعار کریم قربان نفس) به کوشش مراد دوردی قاضی، محمود عطاگزلی
- ایمان ترکمن، انتخاب و ترجمه عبدالرحمن دیه جی
- فصلنامه یاپراق شماره ۲، ۳، ۴، ۷.
- ماهنامه صحرا، شماره ۵۰۹۶۴