کلیسای کاخ ویتنبرگ

کلیسای همه قدیسان
کلیسای همه قدیسان
Schlosskirche (آلمانی)
	نمای شمالی از شلوس‌کیرشه (کلیسای قلعه)
موقعیت	ویتنبرگ، زاکسن-آنهالت
کشور	آلمان
مذهب	لوتریانیسم
وبگاه	schlosskirche-wittenberg.de/
تاریخچه
موسس	فریدریش سوم، انتخابگر زاکسن
اهدا	روز همه قدیسین
معماری
معمار	کنراد پفلوگر
معماری مذهبی	گوتیک پسین
شروع به ساخت	۱۴۹۰

کلیسای کاخ ویتنبرگ یا کلیسای همه قدیسان (به آلمانی: Schlosskirche (Lutherstadt Wittenberg)) که در تداول عامه با نام شلوس‌کیرشه شناخته می‌شود، یک کلیسای تاریخی متعلق به مذهب لوترانیسم در شهر ویتنبرگ واقع در ایالت زاکسن-آنهالت آلمان است. این عمارت مذهبی به عنوان یکی از مهم‌ترین بناهای یادبود در تاریخ اصلاحات پروتستانی شناخته می‌شود. بر اساس روایت‌های تاریخی، مارتین لوتر در ۳۱ اکتبر ۱۵۱۷ میلادی، اعلامیه مشهور ۹۵ ماده‌ای خود را بر روی درِ این کلیسا آویخت و بدین ترتیب جرقهٔ آغازین نهضت اصلاح دینی را در سراسر اروپا روشن کرد. این بنا به همراه سایر یادمان‌های مرتبط با لوتر، در سال ۱۹۹۶ در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.^[۱]

تاریخچه و ساخت عمارت

پیشینهٔ این بنا به حدود سال ۱۳۴۰ میلادی بازمی‌گردد، زمانی که دوک‌های خاندان آسکانیا «نمازخانه همه قدیسان» را در درون دژ نظامی خود بنا کردند و صومعه‌ای کوچک را برای امور عبادی اختصاص دادند. در اواخر سده پانزدهم، فریدریش سوم، انتخابگر زاکسن (معروف به فریدریش دانا) تصمیم گرفت تا کاخ مسکونی و نمازخانه قدیمی را تخریب کرده و یک قصر جدید به همراه یک کلیسای مجلل و وسیع‌تر پایه‌گذاری کند. کار ساخت‌وساز این بنای جدید در سال ۱۴۹۰ میلادی تحت نظارت معمار برجسته آلمانی، کنراد پفلوگر آغاز شد.^[۲]

روند احداث بخش‌های اصلی سازه در سال ۱۵۱۱ میلادی به اتمام رسید و بنا به سبک گوتیک پسین تزیین گردید. این کلیسا در ۱۷ ژانویه ۱۵۰۳ میلادی به‌طور رسمی تقدیس شد و به عنوان بخشی از دانشگاه ویتنبرگ (تاسیس‌شده در ۱۵۰۲) مورد استفاده قرار گرفت. این مکان نه تنها محل برگزاری مراسم‌های مذهبی و آکادمیک دانشگاه بود، بلکه به عنوان آرامگاه نهایی اعضای خاندان سلطنتی زاکسن و مصلحان مذهبی نیز برگزیده شد و پیکر افرادی چون فریدریش دانا، مارتین لوتر و فیلیپ ملانشتون در درون آن دفن گردید.^[۳]

نقش کلیسا در اصلاحات دینی و درِ مشهور اعلامیه

اصلی‌ترین شهرت شلوس‌کیرشه به رویدادهای سال ۱۵۱۷ میلادی پیوند خورده است. در آن زمان، درِ اصلی چوبی این کلیسا به عنوان یک تابلوی اعلانات عمومی برای دانشگاه ویتنبرگ عمل می‌کرد. مارتین لوتر که از فروش آمرزش‌نامه‌ها توسط کلیسای کاتولیک به شدت معترض بود، متنی شامل ۹۵ ماده کلامی را به زبان لاتین نگاشت و آن را بر روی این درآویخت تا باب مناظره‌ای علمی را بگشاید. این اقدام متهورانه، روند جدایی مذهبی از رم را سرعت بخشید و این مکان را به مرکز ثقل پروتستانتیسم تبدیل کرد.^[۴]

در جریان جنگ‌های مذهبی و به ویژه در طول جنگ هفت ساله در سال ۱۷۶۰ میلادی، این کلیسا در پی آتش‌سوزی شدید ناشی از بمباران ارتش فرانسه آسیب‌های ساختاری مهلکی دید و درِ اصلی چوبی آن به‌طور کامل در آتش سوخت. در سال ۱۸۵۸ میلادی، به فرمان پادشاه فریدریش ویلهلم چهارم، پادشاه پروس، یک درِ برنزی یادبود و بسیار سنگین جایگزین درِ چوبی قبلی شد که متن کامل ۹۵ ماده لوتر به زبان لاتین بر روی آن حک شده است.^[۵]

بازسازی‌های معاصر و وضعیت کنونی

بین سال‌های ۱۸۸۵ تا ۱۸۹۲ میلادی، این کلیسا تحت یک پروژه بازسازی بزرگ قرار گرفت و معماری داخلی آن به سبک نئوگوتیک تغییر یافت. در جریان این پروژه، برج کلیسا به ارتفاع ۸۸ متر بازسازی شد و عبارتی از سرود مذهبی مشهور مارتین لوتر با عنوان «دژ استوار ماست خدای ما» به صورت کتیبه‌ای از کاشی‌های موزاییکی بر لبهٔ بالایی برج نقش بست. در اواخر سده بیستم و در سال ۱۹۹۶، این بنا به عنوان یک شاهکار تاریخی ارزشمند در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شد.^[۶]

در آستانه پانصدمین سالگرد اصلاحات دینی، این عمارت بین سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۶ میلادی با حمایت مالی دولت فدرال آلمان، ایالت زاکسن-آنهالت و کمک‌های مردمی، تحت یک مرمت و احیای همه‌جانبه ساختاری قرار گرفت. امروزه شلوس‌کیرشه علاوه بر این که به عنوان یک مرکز عبادی فعال برای جامعه لوتران عمل می‌کند، سالانه پذیرای صدها هزار گردشگر و زائر مذهبی از سراسر جهان است که برای بازدید از مزار مصلحان بزرگ و درِ برنزی یادبود به این شهر سفر می‌کنند.^[۷]

نگارخانه

یادداشت‌ها

منابع

↑ Brecht, Martin (1993). Martin Luther: His Road to Reformation 1483–1521. Fortress Press. p. 198. ISBN 978-0-8006-2813-0.
↑ Starke, Leonhard (2015). The Castle Church of Wittenberg: History and Art. Evangelische Verlagsanstalt. p. 14. ISBN 978-3-374-04122-0.
↑ Kittelson, James M. (2003). Luther the Reformer: The Story of the Man and His Career. Augsburg Fortress. p. 89. ISBN 978-0-8066-3117-2.
↑ Pettegree, Andrew (2015). Brand Luther: 1517, Printing, and the Making of the Reformation. Penguin Books. p. 62. ISBN 978-1-59420-496-8.
↑ Roper, Lyndal (2016). Martin Luther: Renegade and Prophet. Random House. p. 104. ISBN 978-0-8129-9619-7.
↑ Noble, Alastair (2018). Monuments of the Reformation: Preserving World Heritage. Routledge. p. 41. ISBN 978-1-138-59600-9.
↑ Howard, Thomas Albert (2016). Remembering the Reformation: An Inquiry into the Meanings of Protestantism. Oxford University Press. p. 175. ISBN 978-0-19-876812-8.

[1] Brecht, Martin (1993). Martin Luther: His Road to Reformation 1483–1521. Fortress Press. p. 198. ISBN 978-0-8006-2813-0.

[2] Starke, Leonhard (2015). The Castle Church of Wittenberg: History and Art. Evangelische Verlagsanstalt. p. 14. ISBN 978-3-374-04122-0.

[3] Kittelson, James M. (2003). Luther the Reformer: The Story of the Man and His Career. Augsburg Fortress. p. 89. ISBN 978-0-8066-3117-2.

[4] Pettegree, Andrew (2015). Brand Luther: 1517, Printing, and the Making of the Reformation. Penguin Books. p. 62. ISBN 978-1-59420-496-8.

[5] Roper, Lyndal (2016). Martin Luther: Renegade and Prophet. Random House. p. 104. ISBN 978-0-8129-9619-7.

[6] Noble, Alastair (2018). Monuments of the Reformation: Preserving World Heritage. Routledge. p. 41. ISBN 978-1-138-59600-9.

[7] Howard, Thomas Albert (2016). Remembering the Reformation: An Inquiry into the Meanings of Protestantism. Oxford University Press. p. 175. ISBN 978-0-19-876812-8.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]