گانتا
گانتا (انگلیسی: Ghanta؛ سانسکریت: घण्टा) اصطلاحی در زبان سانسکریت برای یک ناقوس آیینی است که در مناسک مذهبی هندو استفاده می‌شود. به صدا درآوردن این زنگ، صدایی تولید می‌کند که فرخنده و خجسته تلقی می‌شود. معابد هندو عموماً یک زنگ فلزی دارند که در ورودی آویزان است و زائران هنگام ورود به معبد آن را به صدا در می‌آورند که بخشی ضروری در آماده‌سازی برای تجربه درشن (دیدار ایزد) است. همچنین توسط پوجاری (کاهن) در حین مراسم پوجا یا یجنه نیز زنگی نواخته می‌شود؛ یعنی در زمان گرداندن نور، سوزاندن عود در برابر ایزد، هنگام شستشوی پیکره ایزد و زمان تقدیم غذا یا گل.[۱] زنگ‌هایی نیز وجود دارند که به طور ویژه برای تولید طنین طولانی صدای «اُم» ساخته شده‌اند.
ویژگی‌ها
این زنگ از پنج تا هفت فلز گران‌بها ساخته می‌شود که با سیارات در پیوند هستند: سرب (کیوان)، قلع (مشتری)، آهن (بهرام)، مس (ناهید)، جیوه (تیر)، نقره (ماه) و طلا (خورشید). یک زبانه به بخش داخلی متصل شده است و زنگ هنگام نواخته شدن، صدایی با زیروبمی بالا تولید می‌کند. بالای دسته زنگ معمولاً با یک تندیس برنجی تزئین می‌شود؛ زنگ‌هایی که برای استفاده در عبادت شیوا در نظر گرفته شده‌اند، تندیسی از گاو او، ناندی، خواهند داشت، در حالی که زنگ‌های مورد استفاده در عبادت ویشنو یا تجسدهای او مانند راما، ناراسیما یا کریشنا، دارای تندیسی از گارودا، یا صدف پانچاجانیا یا چرخ سودارشان هستند.[۱]
کاربرد
در آیین هندو، زنگ‌ها عموماً از گنبد معبد در مقابل گارباگریها (محراب اصلی) آویزان می‌شوند. به‌طور کلی، زائران هنگام ورود به صحن مقدس زنگ را به صدا درمی‌آورند. گفته می‌شود که زائر با به صدا درآوردن زنگ، ایزد را از رسیدن خود آگاه می‌سازد. صدای زنگ خجسته تلقی می‌شود که به برهمن خوش‌آمد می‌گوید و شر را دفع می‌کند.[۲] گفته می‌شود صدای زنگ، ذهن را از افکار جاری رها کرده و در نتیجه ذهن را پذیراتر می‌کند.[۳] به صدا درآوردن زنگ در طول دعا به کنترل ذهنِ همواره سرگردان و تمرکز بر ایزد کمک می‌کند.[۱]
مانترا
در آیین هندو، مانترایی که هنگام به صدا درآوردن زنگ زمزمه می‌شود چنین است:[۴]
آگاماناردهامتو دوانام گاماناردهامتو راکشاسام، کورو گانتاراوام کروتوا دواتاهوانا لانچانام
من این زنگ را به نشانه فراخوانی برهمن به صدا درمی‌آورم، تا نیروهای بافضیلت و شریف وارد شوند؛ و نیروهای اهریمنی و شیطانی، از درون و بیرون، رخت بربندند.
دیدگاه یوگی
از منظر کندالینی یوگا، صدای زنگ به چاکراها نیرو می‌بخشد و توزیع انرژی را در بدن متعادل می‌کند. همچنین، تعداد دفعات نواختن زنگ به تعداد حروف موجود در مانترا بستگی دارد؛ بر این اساس، زنگ باید ۸، ۱۶، ۲۴ یا ۳۲ بار به صدا درآید. در متون «شیلپا شاسترا» ذکر شده است که زنگ باید از «پانچاداتو» ساخته شود؛ یعنی از پنج فلزِ مس، نقره، طلا، روی و آهن. این پنج فلز نماینده «پانچا بوتا» (عناصر پنج‌گانه) هستند.[۵]
نمادگرایی
زنگ‌ها در آیین هندو دارای معنای نمادین هستند. بدنه منحنی زنگ نشان‌دهنده آنانتا است. زبانه یا زبانِ زنگ نماینده سرسوتی است که الهه خرد و دانش محسوب می‌شود. دسته زنگ نشان‌دهنده پرانا شاکتی (نیروی حیاتی) است و به‌طور نمادین با هانومان، گارودا، «ناندی» (گاو نر) یا چرخ «سودارشان» پیوند دارد.[۶]
نگارخانه
یک گانتا (زنگ) آویخته در معبدی در تامیل نادو
یک ناندی گانتا دستی متعلق به جنوب هند؛ زنگی که تصویر لرد ناندی (گاو مقدس) بر روی دسته آن نقش بسته است.
یک وجره گانتا دستی متعلق به دوره سریویجایا؛ زنگی با دسته‌ای به شکل وجره (صاعقه).
یک مانداپا (تالار ستون‌دار) در اودیسا با یک شیخارا (برج معبد) که به شکل گانتا ساخته شده است.
منابع
- 1 2 3 "Why Do We Ring Bells or Ghanta in Hindu Temples?". TemplePurohit.com. 12 February 2016. Retrieved 22 April 2021.
- ↑ "Hindu Scriptures | Vedic lifestyle, Scriptures, Vedas, Upanishads, Smrutis". Hinduscriptures.com. Retrieved 22 April 2021.
- ↑ "Peal of bells". Timesofindia.com, Retrieved on 4 March 2015
- ↑ "Hindu rituals". Sanskjritdocuments.org, Retrieved on 9 March 2015
- ↑ "Why to ring the bell while coming to Temple or starting any pooja?". Vishnushivamandir.org.au, Retrieved on 9 March 2015
- ↑ "Why do Hindus ring the bell in temple". Sanskritimagazine.com, Retrieved on 3 March 2015
برای مطالعهٔ بیشتر
- Beck, Guy L. (1993). Sonic Theology: Hinduism and Sacred Sound. University of South Carolina Press. ISBN 978-1611171082.
- Buhnemann, Gudrun (2007). Puja: A Study in Smarta Ritual. E. J. Brill.
- Crossley-Holland, Peter (1976). "The Ritual Music of Tibet". The Tibet Journal. 1 (3–4): 45–54. JSTOR 43299823.
- Gonda, Jan (1975). Mantra Interpretation in the Śrauta and Grhya Sutras. Brill.
- Scheidegger, Daniel A. (1988). Tibetan Ritual Music: A General Survey with Special Reference to the Mindroling Tradition. Tibet-Institut. ISBN 978-3720600163.
- Wayman, Alex (1971). The Buddhist Tantras: Light on Indo-Tibetan Esotericism. Routledge.
- Wade, Bonnie C. (1979). Music in India: The Classical Traditions. Prentice-Hall. ISBN 978-0136070283.
- ناقوسها
- وجرهیانه