گردش واژگونی اقیانوس جنوبگان

گردش واژگونی اقیانوس جنوبگان (انگلیسی: Southern Ocean overturning circulation) که گاهی گردش واژگونی نصفالنهاری جنوبی (SMOC)[۱] یا گردش واژگونی جنوبگان نیز نامیده میشود، نیمه جنوبی گردش دماشوری جهانی است که حوضههای آبی مختلف در سراسر اقیانوس جهانی را به هم متصل میکند. همتای شمالی شناختهشدهتر آن گردش واژگونی نصفالنهاری اطلس (AMOC) است. این گردش زمانی عمل میکند که جریانهای خاصی، آب گرم، اکسیژندار و فاقد مواد مغذی را به اعماق اقیانوس میفرستند (فروچاهش)، در حالی که آب سرد، کم اکسیژن و غنی از مواد مغذی در نقاط خاصی به سمت بالا حرکت میکند (فراچاهش). گردش دماشوری نه تنها حجم عظیمی از آب گرم و سرد را در سراسر سیاره منتقل میکند، بلکه اکسیژن محلول، کربن آلی محلول و مواد مغذی دیگری مانند آهن را نیز جابهجا میکند.[۲] بنابراین، هر دو نیمه شمالی و جنوبی این گردش، تأثیر زیادی بر همارزی تابشی زمین و چرخه اقیانوسی کربن دشته و بنابراین نقش اساسی در سامانه اقلیمی زمین دارند.<<[۳][۴][۴]
منابع
- ↑ Liu, Y.; Moore, J. K.; Primeau, F.; Wang, W. L. (22 December 2022). "Reduced CO2 uptake and growing nutrient sequestration from slowing overturning circulation". Nature Climate Change. 13: 83–90. doi:10.1038/s41558-022-01555-7. OSTI 2242376. S2CID 255028552.
- ↑ Schine, Casey M. S.; Alderkamp, Anne-Carlijn; van Dijken, Gert; Gerringa, Loes J. A.; Sergi, Sara; Laan, Patrick; van Haren, Hans; van de Poll, Willem H.; Arrigo, Kevin R. (22 February 2021). "Massive Southern Ocean phytoplankton bloom fed by iron of possible hydrothermal origin". Nature Communications. 12 (1): 1211. Bibcode:2021NatCo..12.1211S. doi:10.1038/s41467-021-21339-5. PMC 7900241. PMID 33619262.
- ↑ "NOAA Scientists Detect a Reshaping of the Meridional Overturning Circulation in the Southern Ocean". اداره ملی اقیانوسی و جوی. 29 March 2023.
- 1 2 Marshall, John; Speer, Kevin (26 February 2012). "Closure of the meridional overturning circulation through Southern Ocean upwelling". Nature Geoscience. 5 (3): 171–180. Bibcode:2012NatGe...5..171M. doi:10.1038/ngeo1391.